พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ปัญจกนิบาต · วรรณาโรหวรรค
๙. มิตตวินทุกชาดก เล่ม ๒๗
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๗๙๓–๗๙๗ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๙/๑๐ ในวรรณาโรหวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
๓๖๙. มิตฺตวินฺทุกชาตก (๙)
๙. มิตตวินทุกชาดก (๓๖๙)
ว่าด้วยนายมิตตวินทุกะ
(นายมิตตวินทุกะเห็นเทพบุตรโพธิสัตว์นั้น จึงถามว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ปัญจกนิบาต วรรณาโรหวรรค มิตตวินทุกชาดก (ฉบับหลวง เล่ม ๒๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๘ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๗)
บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๒๗ หน้า ๑๓๗–๑๓๗ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๒๗ หน้า ๒๑๗–๒๑๘
กฺยาหํ เทวานมกรํ กึ ปาปํ ปกตํ มยา
ยํ เม สิรสฺมึ โอหจฺจ (๑) จกฺกํ ภมติ มตฺถเก.
- ๑สี. อูหจฺจ
ข้าพเจ้าได้กระทำอะไรไว้แก่เหล่าเทวดา
ข้าพเจ้าได้กระทำความชั่วอะไรไว้
จักรนี้จึงได้จรดที่ศีรษะแล้วพัดผันอยู่บนกระหม่อมของข้าพเจ้า
(เทพบุตรโพธิสัตว์กล่าวว่า)
อติกฺกมฺม รมณกํ สทามตฺตญฺจ ทูภกํ
พฺรหฺมตฺตรญฺจ ปาสาทํ เกนตฺเถน อิธาคโต.
เพราะเหตุอะไรเล่า
ท่านล่วงเลยปราสาทแก้วผลึก
ปราสาทเงิน ปราสาทแก้วมณี
และปราสาททอง แล้วมา ณ ที่นี้
(นายมิตตวินทุกะกล่าวว่า)
อิโต พหุตรา โภคา อตฺร มญฺเญ ภวิสฺสเร
อิติ เอตาย สญฺญาย ปสฺส มํ พฺยสนํ คตํ.
ขอท่านจงดูข้าพเจ้าผู้ถึงความหายนะ
เพราะความสำคัญนี้ว่า
ในที่นี้โภคะทั้งหลายเห็นจะ
มีมากกว่าปราสาททั้ง ๔ หลังนี้
(เทพบุตรโพธิสัตว์กล่าวว่า)
จตุพฺภิ อฏฺฐชฺฌคมา อฏฺฐาภิ จาปิ (๑) โสฬส
โสฬสาภิ จ ทฺวตฺตึส อตฺริจฺฉํ จกฺกมาสโท
อิจฺฉาหตสฺส โปสสฺส จกฺกํ ภมติ มตฺถเก.
- ๑ฉ. อฏฺฐาหิปิ จ
ท่านเมื่อมีความปรารถนามากเกินไป
ได้ครอบครองนารี ๔ นาง ไม่พอใจนางทั้ง ๔
ได้ครอบครองนารี ๘ นาง ไม่พอใจนางทั้ง ๘
ได้ครอบครองนารี ๑๖ นาง ไม่พอใจนางทั้ง ๑๖
ได้ครอบครองนารี ๓๒ นาง ไม่พอใจนางทั้ง ๓๒
จึงได้ประสบจักร
จึงพัดผันอยู่ที่ศีรษะของท่าน
ผู้ถูกความปรารถนามากเกินไปขจัดแล้ว
อุปริวิสาลา ทุปฺปูรา (๑) อิจฺ วิสฏคามินี (๒)
เย จ ตํ อนุคิชฺฌนฺติ เต โหนฺติ จกฺกธาริโนติ.
มิตฺตวินฺทุกชาตกํ (๓) นวมํ.
- ๑สี. อุปริ วิสาลํ ทุปฺปูรํ
- ๒ก.สี. อิจฺฉา วิสทคามินี
- ๓ฉ.ม. มิตฺตวินฺทกชาตกํ
ขึ้นชื่อว่าความอยาก
มีสภาพแผ่ไปยิ่งใหญ่ไพศาล
ทำให้เต็มได้ยาก
ก็ชนเหล่าใดกำหนัดตามความอยาก
ชนเหล่านั้นจึงต้องเทินจักรไว้
มิตตวินทุกชาดกที่ ๙ จบ
จบ ๙. มิตตวินทุกชาดก