arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย สัตตกนิบาต · คันธารวรรค

๑. คันธารชาดก เล่ม ๒๗

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๐๔๓–๑๐๔๙ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑/๑๑ ในคันธารวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

_______

๒. คนฺธารวคฺค

๔๐๖. คนฺธารชาตก (๑)

๒. คันธารวรรค

หมวดว่าด้วยคันธารดาบส

๑. คันธารชาดก (๔๐๖)

ว่าด้วยคันธารดาบสโพธิสัตว์

(พระโพธิสัตว์ต่อว่าวิเทหดาบสว่า)

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก สัตตกนิบาต คันธารวรรค คันธารชาดก (ฉบับหลวง เล่ม ๒๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๙ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๗)

บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๒๗ หน้า ๑๗๐–๑๗๑ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๒๗ หน้า ๒๖๙–๒๗๐

บาลี (มหาจุฬาฯ)

หิตฺวา คามสหสฺสานิ ปริปุณฺณานิ โสฬส

โกฏฺฐาคารานิ ผีตานิ สนฺนิธินฺทานิ กุพฺพสิ.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ท่านละทิ้งหมู่บ้านจำนวนถึง ๑๖,๐๐๐ หมู่บ้าน

และเรือนคลังที่บริบูรณ์ด้วยทรัพย์สมบัติ

บัดนี้ ยังทำการสะสมอยู่อีก

(วิเทหดาบสแย้งว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

หิตฺวา คนฺธารวิสยํ ปหูตธนปานิยํ (๑)

ปสาสนโต นิกฺขนฺโต อิธทานิ ปสาสสิ.

เชิงอรรถ (บาลี (มหาจุฬาฯ))
  1. ๑สี.อิ. ปหูตธนธานิยํ, ฉ.ม. ปหูตธนธาริยํ
ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ท่านละแคว้นคันธาระซึ่งมีทรัพย์และน้ำดื่มสมบูรณ์

เลิกจากการสั่งสอน

ทำไม เดี๋ยวนี้จึงยังสั่งสอนอยู่ในที่นี้อีกเล่า

(พระโพธิสัตว์กล่าวว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

ธมฺมํ ภณามิ เวเทห อธมฺโม เม น รุจฺจติ

ธมฺมํ เม ภณมานสฺส น ปาปมุปลิมฺปติ.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ท่านเวเทหดาบส ข้าพเจ้ากล่าวธรรม

ข้าพเจ้าไม่พอใจอธรรมเลย

บาปย่อมไม่แปดเปื้อนข้าพเจ้าผู้กล่าวธรรม

(วิเทหดาบสกล่าวว่า)

เชิงอรรถ (ไทย (มหาจุฬาฯ ๒))
  1. ๑กล่าวธรรม ในที่นี้หมายถึงกล่าวความเป็นจริง (ขุ.ชา.อ. ๕/๗๘/๑๖๑)
บาลี (มหาจุฬาฯ)

เยน เกนจิ วณฺเณน ปโร ลภติ รุปฺปนํ

มหตฺถิยมฺปิ เจ วาจํ น ตํ ภาเสยฺย ปณฺฑิโต.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

แม้หากวาจาจะมีประโยชน์มาก

แต่ผู้อื่นได้รับความขัดเคืองใจ

เพราะเหตุอย่างใดอย่างหนึ่ง

วาจานั้นบัณฑิตก็ไม่ควรจะกล่าว

(พระโพธิสัตว์กล่าวว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

กามํ รุปฺปตุ วา มา วา ภุสํว วิกิริยฺยตุ

ธมฺมํ เม ภณมานสฺส น ปาปมุปลิมฺปติ.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

บุคคลเมื่อถูกตักเตือนจะโกรธหรือไม่โกรธก็ตาม

หรือจะโปรยความโกรธเช่นกับโปรยแกลบทิ้งก็ตาม

แต่บาปก็ไม่แปดเปื้อนข้าพเจ้าผู้กล่าวธรรม

(พระผู้มีพระภาคตรัสว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

โน เจ อสฺส สกา พุทฺธิ วินโย วา สุสิกฺขิโต

วเน อนฺธมหึโสว จเรยฺย พหุโก ชโน.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

หากชนจำนวนมากไม่มีความรู้เป็นของตน

หรือไม่ได้ศึกษาวินัยอย่างดี

ก็จะพึงเที่ยวไปเหมือนกระบือบอดเที่ยวไปในป่า

บาลี (มหาจุฬาฯ)

ยสฺมา จ ปนิเธกจฺเจ อาเจรมฺหิ สุสิกฺขิตา

ตสฺมา วินีตวินยา จรนฺติ สุสมาหิตาติ.

คนฺธารชาตกํ ปฐมํ.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ก็แหละเพราะบุคคลบางพวกในโลกนี้

ได้ศึกษาดีแล้วในสำนักของอาจารย์

ฉะนั้น จึงเป็นผู้มีวินัยได้รับการแนะนำแล้ว

มีจิตตั้งมั่นดีแล้วเที่ยวไป

คันธารชาดกที่ ๑ จบ

จบ ๑. คันธารชาดก