๗. กากาติชาดก เล่ม ๒๗

๗. กากาติชาดก (๓๒๗)

ว่าด้วยนางกากาตี

(นฏกุเวรคนธรรพ์ยืนขับร้องอยู่ในราชสำนักว่า)

{๖๐๖} [๖๐๖] หญิงคนรักของเราอยู่ ณ ที่แห่งใด กลิ่นของนางยังหอมฟุ้งจากที่แห่งนั้นมาถึงที่นี่ ใจของเรายินดีในนางคนใด นางคนนั้น ชื่อกากาตี อยู่ไกลจากที่นี้ไป(พญาครุฑจึงถามว่า)

{๖๐๗} [๖๐๗] ท่านข้ามทะเลไปได้อย่างไร ท่านข้ามแม่นํ้าเกปุกะไปได้อย่างไร ท่านข้ามสมุทรทั้ง ๗ ไปได้อย่างไรท่านขึ้นวิมานฉิมพลี ได้อย่างไร(นฏกุเวรคนธรรพ์ตอบว่า)

{๖๐๘} [๖๐๘] เราข้ามทะเลไปกับท่าน ข้ามแม่น้ำเกปุกะไปกับท่าน ข้ามสมุทร ทั้ง ๗ไปกับท่าน ขึ้นวิมานฉิมพลีไปกับท่าน

(พญาครุฑกล่าวว่า)

{๖๐๙} [๖๐๙] น่าตำหนิตัวเราผู้มีร่างกายใหญ่โต น่าตำหนิตัวเราผู้ไม่มีความคิด เพราะว่าเรานำมาบ้างนำไปบ้างซึ่งชู้รักของเมียตนเอง

๘. อนนุโสจิยชาดก (๓๒๘)

ว่าด้วยทุกคนที่จะต้องตายควรเมตตากัน

(พระโพธิสัตว์แสดงธรรมแก่มหาชนว่า)

{๖๑๐} [๖๑๐] นางสัมมิลลหาสินิผู้เจริญได้ไปอยู่ในระหว่างพวกสัตว์ที่ตายไป แล้วเป็นจำนวนมากเมื่อนางไปอยู่กับสัตว์เหล่านั้นจักชื่อว่า เป็นอะไรกับเราเพราะฉะนั้นเราจึงมิได้เศร้าโศกถึงนาง สัมมิลลหาสินิผู้เป็นที่รักนี้{๖๑๑} [๖๑๑] ถ้าบุคคลจะพึงเศร้าโศกถึงสิ่งที่ไม่มีผู้เศร้าโศกนั้นก็ควรจะ เศร้าโศกถึงตนซึ่งจะตกอยู่ในอำนาจของมัจจุราชตลอดเวลาด้วย

{๖๑๒} [๖๑๒] สัตว์ที่ยืน นั่ง นอน หรือเดินอยู่ มิใช่อายุสังขารเท่านั้นที่ติด ตามไป แม้วัยย่อมเสื่อมไปทุกขณะที่หลับตาและลืมตา

{๖๑๓} [๖๑๓] เมื่อตนนั้นพร่องไปตามวัยก็จะต้องพลัดพรากจากกันไป โดยไม่ต้องสงสัย หมู่สัตว์ที่ยังเหลืออยู่ควรมีเมตตาเอ็นดูกัน ส่วนผู้ที่ตายไปแล้วก็ไม่ควรจะเศร้าโศกถึง

๙. กาฬพาหุชาดก (๓๒๙)

ว่าด้วยลิงหลอกเจ้า

(นกแขกเต้าโปฏฐปาทะกล่าวกะนกแขกเต้าราธะผู้เป็นพี่ว่า)

{๖๑๔} [๖๑๔] เมื่อก่อนเราเคยได้ข้าวและนํ้าใดจากราชสำนัก มาบัดนี้ ข้าว และน้ำนั้นมาขึ้นอยู่กับลิง (ชื่อกาฬพาหุ) หมด พี่ราธะ บัดนี้ พระเจ้าธนญชัยไม่สักการะพวกเราแล้วกลับไปป่าตามเดิมกันเถิด