พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ปัญจกนิบาต · อัฑฒวรรค
๓. มูสิกชาดก เล่ม ๒๗
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๘๑๓–๘๑๗ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๓/๕ ในอัฑฒวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
๓ มูสิกชาตกํ
๓. มูสิกชาดก
ควรเรียนทุกอย่างแต่ไม่ควรใช้ทุกอย่าง
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ปัญจกนิบาต อัฑฒวรรค มูสิกชาดก (ฉบับหลวง เล่ม ๒๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๘ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๗)
กุหึ คตา กตฺถ คตา อิติ ลาลปฺปตี ชโน
อหเมเวโก ชานามิ อุทปาเน มูสิกา หตา ฯ
คนบ่นพร่ำอยู่ว่า นางทาสีชื่อมูสิกาไปไหนๆ เราคนเดียวเท่านั้นรู้ว่านางทาสีชื่อมูสิกา ตายอยู่ในบ่อน้ำ.
ยญฺเจตํ อิติ จินฺตี จ ๒ คทฺรโภว นิวตฺตสิ
อุทปาเน มูสิกํ หนฺตฺวา ยวํ ภกฺขิตุมิจฺฉสิ ๓ ฯ
เหตุใด ท่านจึงคิดอย่างนี้ ลามองหาโอกาสจะประหารทางนี้ๆ กลับไปแล้ว เพราะฉะนั้น เราจึงรู้ว่า ท่านฆ่านางทาสีชื่อว่ามูสิกาตาย ทิ้งไว้ในบ่อ วันนี้ ปรารถนาจะกินข้าวเหนียวอีกหรือ.
ทหโร จาสิ ทุมฺเมธ ปฐมุปฺปตฺติโก ๔ สุสู ๕
ทีฆญฺเจตํ ๑ สมาปชฺช ๒ น เต ทสฺสามิ ชีวิตํ ฯ
๑ ม. อพฺพหิ ฯ ๒ สี. ยเถตํ อิติจิติ จ ฯ ม. ยญฺเจตํ อิติ จีติ จ ฯ
๓ ม. ภกฺเขตุมิจฺฉสิ ฯ ๔ สี. ยุ. ปฐมุปฺปตฺติโต ฯ ๕ ม. สุสุ ฯ
แม่เจ้าผู้โง่เขลา เจ้ายังเป็นเด็กอ่อน ตั้งอยู่ในปฐมวัย มีผมดำสนิทมายืนถือท่อนไม้ยาวนี้อยู่ เราจะไม่ยอมยกชีวิตให้แก่เจ้า.
นานฺตลิกฺขภวเนน นางฺคปุตฺตสิเรน ๓ วา
ปุตฺเตน หิ ปตฺถยิโต สิโลเกหิ ปโมจิโต ฯ
เราเป็นผู้อันบุตรปรารถนาจะฆ่าเสีย ไม่ได้พ้นจากความตายวันนี้ เพราะภพในอากาศ หรือเพราะบุตรที่รักเปรียบด้วยอวัยวะเลย เราพ้นจากความตายเพราะคาถาที่อาจารย์ผูกให้.
สพฺพํ สุตมธีเยถ หีนมุกฺกฏฺฐมชฺฌิมํ
สพฺพสฺส อตฺถํ ชาเนยฺย น จ สพฺพํ ปโยชเย
โหติ ตาทิสโก กาโล ยตฺถ อตฺถาวหํ สุตนฺติ ฯ
มูสิกชาตกํ ตติยํ ฯ
บุคคลควรเรียนวิชาที่ควรเรียนทุกอย่าง ไม่ว่าจะเลว ดี หรือปานกลางก็ตาม บุคคลควรรู้ประโยชน์ของวิชาที่เรียนทุกอย่าง แต่ไม่ควรประกอบทั้งหมด ศิลป ที่ศึกษาแล้วนำประโยชน์ให้ ในเวลาใด แม้เวลาเช่นนั้นย่อมมีแท้.
จบ มูสิกชาดกที่ ๓.
จบ ๓. มูสิกชาดก