๕. ทัพพปุปผกชาดก เล่ม ๒๗

อนุตีรจารี ภทฺทนฺเต สหายมนุธาว มํ

มหา เม คหิโต มจฺโฉ โส มํ หรติ เวคสา ฯ

ดูกรสหาย นากผู้เที่ยวไปตามฝั่ง ขอความเจริญจงมีแก่ท่าน ท่านจงตามฉันมา จับปลาใหญ่ได้ตัวหนึ่ง มันพาฉันไปด้วยกำลังแรง.

คมฺภีรจารี ภทฺทนฺเต ทฬฺหํ คณฺหาหิ ถามสา

อหํ ตํ อุทฺธริสฺสามิ สุปณฺโณ อุรคมฺมิว ๒ ฯ

ดูกรนากผู้เที่ยวไปในน้ำลึก ขอความเจริญจงมีแก่ท่าน ท่านจงจับปลาให้มั่นด้วยกำลัง ฉันจักยกปลานั้นขึ้น เหมือนครุฑคาบพระยานาค ฉะนั้น.

วิวาโท โน สมุปฺปนฺโน ทพฺพปุปฺผ สุโณหิ เม

สเมหิ เมธคํ ๑ สมฺม วิวาโท วูปสมฺมตุ ๒ ฯ

๑ ม. ทพฺภปุปฺผ ... ฯ เอวมุปริปิ ฯ ๒ ม. อุรคามิว ฯ

เราทั้งสองมัวโต้เถียงกันอยู่ ดูกรสหายทัพพปุปผกะ ขอท่านจงฟังข้าพเจ้า จงระงับความโต้เถียงกัน ขอการโต้เถียงกันจงระงับเสีย.

ธมฺมฏฺโฐหํ ปุเร อาสึ พหุอฏฺฏํว ตีริตํ ๓

สเมมิ เมธคํ ๑ สมฺม วิวาโท วูปสมฺมตุ ๒ ฯ

เราเคยเป็นผู้พิพากษาในกาลก่อน พิจารณาอรรถคดีมามากนักแล้ว แน่ะสหาย เราจะช่วยระงับความโต้เถียง ความโต้เถียงของท่านทั้งสองจะระงับ.

อนุตีรจารี นงฺคุฏฺฐํ สีสํ คมฺภีรจาริโน

อจฺจายํ ๔ มชฺฌิโมขณฺโฑ ธมฺมฏฺฐสฺส ภวิสฺสติ ฯ

ดูกรนากผู้เที่ยวไปตามฝั่ง ท่านจงคาบเอาท่อนหางไป ท่อนหัวเป็นของนากผู้เที่ยวไปในน้ำลึก ส่วนท่อนกลางนี้จักเป็นของเราผู้ตัดสิน.

จิรํปิ ภกฺโข อภวิสฺส สเจ น วิวเทมเส

อสีสกํ อนงฺคุฏฺฐํ สิคาโล หรติ โรหิตํ ฯ

ท่อนกลางที่สุนัขจิ้งจอกนำเอาไปนั้น จักเป็นอาหารได้หลายวัน ถ้าเราไม่โต้แย้งกัน สุนัขจิ้งจอกก็จะนำเอาปลาตะเพียนท่อนกลางไปไม่ได้.

ยถาปิ ราชา นนฺเทยฺย รชฺชํ ลทฺธาน ขตฺติโย

เอวาหมชฺช นนฺทามิ ทิสฺวา ปุณฺณมุขํ ปตึ ฯ

พระมหากษัตริย์ได้ครอบครองราชสมบัติแล้ว จะพึงทรงยินดีแม้ฉันใดดิฉันได้เห็นสามี มีหน้าอันเบิกบานในวันนี้ก็ย่อมยินดี ฉันนั้น.

กถนฺนุ ถลโช สนฺโต อุทเก มจฺฉํ ปรามสิ

ปุฏฺโฐ เม สมฺม อกฺขาหิ กถํ อธิคตํ ตยา ฯ

ท่านเป็นสัตว์เกิดบนบก ไฉนจึงจับเอาปลาในน้ำมาได้ ดูกรท่านผู้ร่วมใจ ดิฉันถามท่าน จงบอกดิฉันว่า ท่านจับปลานั้นมาได้อย่างไร?

วิวาเทน กิสา โหนฺติ วิวาเทน ธนกฺขยา

ชินา อุทฺทา วิวาเทน ภุญฺช มายาวิ โรหิตํ ฯ

สัตว์ทั้งหลายย่อมซูบผอมเพราะวิวาทกัน เป็นผู้หมดทรัพย์ก็เพราะวิวาทกัน นากสองตัว เสื่อมจากปลานี้เพราะวิวาทกัน ดูกรนางมายาวีจงกินปลาตะเพียนแดงนี้เสียเถิด.

เอวเมว มนุสฺเสสุ วิวาโท ยตฺถ ชายติ ฯ

ธมฺมฏฺฐํ ปฏิธาวนฺติ โส หิ เนสํ วินายโก

ธนาปิ ตตฺถ ชียนฺติ ราชโกโส ปวฑฺฒตีติ ฯ

ทพฺพปุปฺผชาตกํ ปญฺจมํ ฯ

ในหมู่มนุษย์มีการวิวาทกันขึ้น ณ ที่ใด หมู่มนุษย์ก็พากันไปหาผู้พิพากษาณ ที่นั้น เพราะว่าผู้พิพากษาเป็นผู้แนะนำพวกเขา ใช่แต่เท่านั้น เขายังจะเสื่อมจากทรัพย์อีก เหมือนนากทั้งสองเสื่อมจากปลาตะเพียน ฉะนั้นพระคลังหลวงย่อมเจริญขึ้น.

จบ ทัพพปุปผกชาดกที่ ๕.