พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรคาถา เอกกนิบาต · วรรคที่ ๕
๑๐. วิมลเถรคาถา เล่ม ๒๖
Text layerBuddha’s wordsItems ๑๘๗ (Royal Thai)10/10 in วรรคที่ ๕4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรคาถา เอกกนิบาต วรรคที่ ๕ วิมลเถรคาถา (Royal Thai Volume 26 · Mahachula Volume 26 · Mahamakut Volume 50 · Chaloem Phrakiat Volume 26)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙), vol. 26, pp. 342–343
๑๐. วิมลเถรคาถา
สุภาษิตเกี่ยวกับสมาธิจิต
นัยว่า ท่านพระวิมลเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า
{๑๘๗}[๕๐] ถึงแผ่นดินจะชุ่มฉํ่าไปด้วยนํ้าฝน ถึงลมจะพัด ถึงสายฟ้า จะแลบแปลบปลาบอยู่บนท้องฟ้า วิตกทั้งหลายก็สงบ ไปได้ จิตของเราตั้งมั่นแล้วเป็นอันดี
จบ ปัญจมวรรค
รวมพระเถระที่มีในวรรคนี้ คือ
๑. พระสิริวัฑฒเถระ ๒. พระขทิรวนิยเรวตเถระ
๓. พระสุมังคลเถระ ๔. พระสานุเถระ
๕. พระรมณียวิหารีเถระ ๖. พระสมิทธิเถระ
๗. พระอุชชยเถระ ๘. พระสัญชยเถระ
๙. พระรามเณยยกเถระ ๑๐. พระวิมลเถระ
- ๑วิตกทั้งหลาย ในที่นี้ได้แก่ มหาวิตก คือเรื่องที่ปุถุชนคิดกังวลเป็นส่วนมาก ๙ อย่าง (ขุ.เถร.อ. ๑/๑๙๑) คือ (๑) กามวิตก ความตรึกในทางกาม (๒) พยาปาทวิตก ความตรึกในทางพยาบาท (๓) วิหิงสาวิตก ความตรึกในทางเบียดเบียน (๔) ญาติวิตก ความตรึกถึงญาติ (๕) ชนปทวิตก ความตรึกถึงถิ่นฐานบ้านเกิด (๖) อมรวิตก ความตรึกถึงเรื่องเทพ (๗) ปรานุททวตาปฏิสังยุตตวิตก ความตรึกถึงเรื่องอนุเคราะห์ผู้อื่น (๘) สักการสิโลกปฏิสังยุตตวิตก ความตรึกถึงลาภสักการะและ ความสรรเสริญ (๙) อนวัญญัตติปฏิสังยุตตวิตก ความตรึกถึงเรื่องเกรงว่าผู้อื่นจะดูหมิ่น (นัย ม.มู.อ. ๑/๙๐ ดู มหาวิตก ๙ ในพระบาลีสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย มหานิทเทส เล่ม ๒๙)
๖. ฉัฏฐวรรค
๑. โคธิกเถรคาถา
สุภาษิตของพระโคธิกเถระ
นัยว่า ท่านพระโคธิกเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า
{๑๘๘}[๕๑] ฝนตกฟังไพเราะเหมือนเสียงเพลงขับ กุฎีของเรามุงดีแล้ว มีประตูหน้าต่างมิดชิดดี จิตของเราก็ตั้งมั่นดีแล้ว ถ้าท่านปรารถนาจะตก ก็เชิญตกลงมาเถิด ฝนเอ๋ย
๒. สุพาหุเถรคาถา
สุภาษิตของพระสุพาหุเถระ
นัยว่า ท่านพระสุพาหุเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า
{๑๘๙}[๕๒] ฝนตกฟังไพเราะเหมือนเสียงเพลงขับ กุฎีของเรามุงดีแล้ว มีประตูหน้าต่างมิดชิดดี จิตของเราก็ตั้งมั่นดีแล้ว ถ้าท่านปรารถนาจะตก ก็เชิญตกลงมาเถิด ฝนเอ๋ย
๓. ว้ลลิยเถรคาถา
สุภาษิตของพระวัลลิยเถระ
นัยว่า ท่านพระวัลลิยเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า
End of ๑๐. วิมลเถรคาถา