๒. อาตุมเถรคาถา เล่ม ๒๖

๘. อัฏฐมวรรค

๑. วัจฉปาลเถรคาถา

สุภาษิตเกี่ยวกับการบรรลุนิพพาน

นัยว่า ท่านพระวัจฉปาลเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

{๒๐๘}[๗๑] พระโยคาวจรผู้มีปกติเห็นเนื้อความอันสุขุมและละเอียดยิ่ง เป็นผู้ฉลาดด้วยปัญญา อ่อนน้อมถ่อมตน ประพฤติศีล ของพระพุทธเจ้าโดยเอื้อเฟื้อ พึงได้บรรลุพระนิพพาน โดยไม่ยาก

๒. อาตุมเถรคาถา

สุภาษิตเกี่ยวกับการออกบวช

นัยว่า ท่านพระอาตุมเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

{๒๐๙}[๗๒] หน่อไม้อ่อนที่มียอดงอกงาม เจริญด้วยกิ่งก้านโดยรอบ ย่อมนำออกจากกอได้โดยยาก ฉันใด เมื่อคุณโยมนำภรรยามาให้แก่ฉันแล้ว ถ้าฉันมีบุตรหรือธิดาก็ยากที่จะถอนตนขึ้นออกบวชได้ ฉันนั้น เพราะฉะนั้น ขอโยม จงอนุญาตฉันเถอะ ตอนนี้ฉันก็เป็นบรรพชิตแล้ว

๓. มาณวเถรคาถา

สุภาษิตเกี่ยวกับการออกบวช

นัยว่า ท่านพระมาณวเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

{๒๑๐}[๗๓] ฉันเห็นคนแก่ คนเจ็บ และคนที่ตายตามอายุขัยแล้ว จึงได้ละกามคุณอันรื่นรมย์ใจออกมาบวชแล้ว

๔. สุยามนเถรคาถา

สุภาษิตเกี่ยวกับพระดี

นัยว่า ท่านพระสุยามนเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

{๒๑๑}[๗๔] ความพอใจในกาม ความพยาบาท ความหดหู่และเคลิบเคลิ้ม ความฟุ้งซ่าน และความสงสัยย่อมไม่มีแก่ภิกษุโดยประการทั้งปวง

๕. สุสารทเถรคาถา

สุภาษิตเกี่ยวกับการพบเห็นคนดี

นัยว่า ท่านพระสุสารทเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

{๒๑๒}[๗๕] การได้พบเห็นสัตบุรุษทั้งหลายผู้เพียบพร้อมด้วยศีลาทิคุณ ย่อมยังประโยชน์ให้สำเร็จ เป็นเหตุตัดความสงสัยเสียได้ ทำความรู้ให้เจริญงอกงาม แม้คนพาลสัตบุรุษทั้งหลาย