๗. คยากัสสปเถรคาถา เล่ม ๒๖

๗. คยากัสสปเถรคาถา

สุภาษิตแสดงความเป็นพุทธทายาท

นัยว่า ท่านพระคยากัสสปเถระ (เมื่อพยากรณ์อรหัตตผล) ได้ภาษิตคาถาไว้ ๕ คาถาอย่างนี้ว่า

{๓๔๑}[๓๔๕] เรานั้นลงไปลอยบาปในแม่นํ้าคยาในฤดูนักขัตฤกษ์เดือน ๔ วันละ ๓ เวลา คือ เวลาเช้า เวลาเที่ยง เวลาเย็น[๓๔๖] เพราะคิดเห็นว่า‘บาปใดที่เราทำไว้ในชาติปางก่อน บัดนี้เราจะลอยบาปนั้นเสียที่แม่นํ้านี้’ ความเห็นอย่างนี้ ได้มีแก่เราในอดีต[๓๔๗] บัดนี้เราได้ฟังวาจาอันเป็นสุภาษิต เป็นบทที่ประกอบด้วยเหตุผลแล้ว พิจารณาเห็นเนี้อความได้ถ่องแท้ตามความเป็นจริงโดยแยบคาย[๓๔๘] จึงได้ล้างบาปทั้งปวง เป็นผู้ไม่มีมลทิน หมดจด สะอาดเป็นทายาทผู้บริสุทธิ์ของพระพุทธเจ้า เป็นบุตรผู้เกิดแต่พระอุระของพระพุทธเจ้า[๓๔๙] เราได้หยั่งลงสู่กระแสนํ้าคือมรรคมีองค์ ๘ ลอยบาปทั้งปวงแล้ว เราได้บรรลุวิชชา ๓ ได้ทำตามคำสั่งสอน ของพระพุทธเจ้าเสร็จแล้ว

๘. วักกลิเถรคาถา

สุภาษิตปฏิญาณเป็นผู้ไม่เกียจคร้าน

(พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสถามท่านพระวักกลิเถระว่า)

{๓๔๒}[๓๕๐] ดูก่อนภิกษุ เมื่อเธออยู่ในป่าใหญ่ซี่งเป็นที่ปราศจากหมู่บ้านสำหรับบิณฑบาต เป็นที่เศร้าหมอง ถูกโรคลม ครอบงำเข้าแล้ว จักทำอย่างไร

(ท่านพระวักกลิเถระกราบทูลว่า)

[๓๕๑] ข้าพระองค์จะแผ่ปีติและความสุขอันไพบูลย์ไปสู่ร่างกาย ครอบงำปัจจัยอันเศร้าหมองเสีย อยู่ในป่าใหญ่

[๓๕๒] จักเจริญสติปัฏฐาน ๔ อินทรีย์ ๕ พละ ๕ และโพชฌงค์ ๗ อยู่ในป่าใหญ่

[๓๕๓] จักดูภิกษุทั้งหลายผู้ปรารภความเพียร มีจิตมุ่งพระนิพพาน มีความบากบั่นมั่นเป็นนิจ มีความพร้อมเพรียงกัน มีความเห็นร่วมกัน อยู่ในป่าใหญ่[๓๕๔] จักระลึกถึงพระพุทธเจ้าผู้มีพระองค์อันฝึกแล้ว มีพระหฤทัยตั้งมั่น เป็นผู้ไม่เกียจคร้านตลอดทั้งกลางคืน และกลางวัน อยู่ในป่าใหญ่