๑๐. วินีลกชาดก เล่ม ๒๗

๑๐. วินีลกชาดก (๑๖๐)

ว่าด้วยการเลือกทำเลผิด

(กาวินีลกะกำลังบินไปทางอากาศเห็นพระเจ้าวิเทหราชประทับบนรถ จึงกล่าวว่า)

{๑๖๙} [๑๖๙] หงส์ ๒ ตัวพาเราชื่อว่าวินีลกะไป ฉันใดม้าอาชาไนยก็พา พระเจ้าวิเทหราชผู้ครองเมืองมิถิลาไป ฉันนั้นเหมือนกัน(พ่อพญาหงส์ได้ฟังเรื่องที่ลูกทั้งสองเล่า จึงโกรธ ตะเพิดกาวินีลกะว่า)

{๑๗๐} [๑๗๐] นี่เจ้าวินีลกะ เจ้ามาเสพอาศัยซอกเขาซึ่งมิใช่พื้นที่ทำเลของเจ้า เจ้าจงไปเสพอาศัยที่ชายหมู่บ้านเถิดนั่นเป็นที่อาศัยของเจ้า และแม่ของเจ้า

จบ ทัฬหวรรคที่ ๑

รวมชาดกที่มีในวรรคนื้ คือ

๑. ราโชวาทชาดก ๒. สิคาลชาดก

๓. สูกรชาดก ๔. อุรคชาดก

๕. ภัคคชาดก ๖. อลีนจิตตชาดก

๗. คุณชาดก ๘. สุหนุชาดก

๙. โมรชาดก ๑๐. วินีลกชาดก

๒. สันถววรรค

๑. อินทสมานโคตตชาดก (๑๖๑)

ว่าด้วยการสมาคมกับสัตบุรุษ

(ดาบสโพธิสัตว์กล่าวถึงการไม่ควรทำความคลุกคลีกับคนชั่วว่า)

{๑๗๑} [๑๗๑] ไม่พึงทำความสนิทสนมกับคนชั่วอารยชนผู้รู้ประโยชน์ไม่พึง ทำความสนิทสนมกับอนารยชนเพราะอนารยชนนั้นแม้อยู่ ร่วมกันเป็นเวลานานก็ทำบาปกรรมให้เหมือนช้างที่ทำลาย ล้างดาบสอินทสมานโคตรฉะนั้น{๑๗๒} [๑๗๒] พึงรู้บุคคลใดว่า ‘ผู้นี้เหมือนเราทั้งโดยศีล ปัญญา และสุตะ’ ก็พึงผูกไมตรีกับบุคคลนั้นนั่นแล เพราะการสมาคมกับสัตบุรุษ เป็นเหตุนำความสุขมาให้แล

๒. สันถวชาดก (๑๖๒)

ว่าด้วยความสนิทสนม

(พราหมณ์โพธิสัตว์ตกใจที่ไฟไหม้บรรณศาลา จึงกล่าวว่า)

{๑๗๓} [๑๗๓] สิ่งอื่นที่จะชั่วช้ายิ่งไปกว่าความสนิทสนมกับคนเลวเป็นไม่มีเพราะ ไฟนี้เราให้อิ่มหนำด้วยเนยใสและข้าวปายาสยังมาไหม้บรรณศาลา ที่เราทำด้วยความลำบากไปเสียได้(พราหมณ์โพธิสัตว์คิดว่าการสนิทสนมกับสัตบุรุษเป็นสิ่งดี จึงกล่าวว่า)

{๑๗๔} [๑๗๔] สิ่งอื่นที่ประเสริฐยิ่งกว่าความสนิทสนมกับคนดีเป็นไม่มี นางเนื้อสีทองเลียปากราชสีห์ เสือโคร่ง และเสือเหลืองได้ ก็เพราะ ความสนิทสนมกัน