๕. สามัญญกานิเถรคาถา เล่ม ๒๖

๔. โปสิยเถรคาถา

สุภาษิตเกี่ยวกับการออกบวช

นัยว่า ท่านพระโปสิยเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

{๑๗๑}[๓๔] หญิงเหล่านี้เมื่อยังไม่เข้ามาใกล้ก็เป็นคนประเสริฐ เมื่อเข้ามาใกล้ย่อมนำความย่อยยับมาให้เป็นนิจทีเดียว เรา ผู้ชื่อว่าโปสิยะออกจากป่ามาสู่หมู่บ้านเข้าไปยังเรือนแห่งญาติแล้ว ไม่ได้อำลาใคร ๆ ออกจากเรือนนั้นหลบมาแล้ว

๕. สามัญญกานิเถรคาถา

สุภาษิตเกี่ยวกับเกียรติยศ

นัยว่า ท่านพระสามัญญกานิเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

{๑๗๒}[๓๕] บุคคลผู้ต้องการความสุข เมื่อประพฤติให้สมควรแก่ความสุขนั้นย่อมได้ความสุข ผู้ใดเจริญอริยมรรคอันประกอบด้วยองค์ ๘ อันเป็นทางสายกลาง เป็นทางตรง เพื่อบรรลุอมตธรรม ผู้นั้นย่อมได้ความสรรเสริญและเจริญด้วยยศ

๖. กุมาปุตตเถรคาถา

สุภาษิตเกี่ยวกับความดี

นัยว่า ท่านพระกุมาปุตตเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

{๑๗๓}[๓๖] การฟังเป็นความดี การประพฤติมักน้อยเป็นความดี การอยู่โดยไม่มีห่วงใยเป็นความดีทุกเมื่อ การถามสิ่ง ที่เป็นประโยชน์เป็นความดี การทำตามโอวาทโดย เคารพเป็นความดี กิจมีการฟังเป็นต้นนี้เป็นสมณธรรม ของผู้ไม่มีกังวล

๙. กุมาปุตตเถรสหายกเถรคาถา

สุภาษิตเกี่ยวกับความเจริญฌาน

นัยว่า พระเถระผู้เป็นสหายของท่านพระกุมาปุตตเถระได้ภาษิตคาถา นี้ไว้อย่างนี้ว่า

{๑๗๔}[๓๗] ภิกษุทั้งหลายไม่สำรวมท่องเที่ยวไปสู่ชนบทต่าง ๆ แต่ทอดทิ้งสมาธิ การเที่ยวไปตามแคว้นต่าง ๆ จักทำอะไรให้ได้เล่า เพราะฉะนั้น ภิกษุพึงกำจัดความแข่งดี อย่าให้มิจฉาวิตกและกิเลสมีตัณหาเป็นต้นครอบงำ เจริญฌานไป