พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรีคาถา · ติกนิบาต
๖. สุกกาเถรีคาถา เล่ม ๒๖
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๔๓๕ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๖/๘ ในติกนิบาตมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรีคาถา ติกนิบาต สุกกาเถรีคาถา (ฉบับหลวง เล่ม ๒๖ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๖ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๔ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๖)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๒๖ หน้า ๖๒๕–๖๒๖
(พระอุพพิรีเถรีส่งญาณไปตามกระแสแห่งพระธรรมเทศนาเริ่ม เจริญวิปัสสนาเร่งรัดจนบรรลุอรหัต เมื่อจะประกาศว่าตนบรรลุคุณวิเศษแล้ว จึงกราบทูลด้วยคาถาเหล่านี้ว่า)[๕๒] ลูกศรคือความโศกที่เห็นได้ยากเสียบอยู่แล้วในหทัยของหม่อมฉันพระองค์ทรงถอนให้แล้ว ทรงบรรเทาความเศร้าโศกถึงธิดาของหม่อมฉันผู้ถูกความโศกครอบงำได้แล้ว[๕๓] วันนี้ หม่อมฉันผู้ถอนลูกศรคือความโศกขึ้นได้แล้ว หมดความต้องการ เย็นสนิทแล้ว ขอเข้าถึงพระมุนีพุทธเจ้า พระธรรม และพระภิกษุสงฆ์ว่าเป็นสรณะ
๖. สุกกาเถรีคาถา
สุภาษิตชวนดื่มธรรมรส
(เทวดาผู้สถิต ณ ต้นไม้ริมสถานที่จงกรมของพระสุกกาเถรีเลื่อมใสใน พระธรรมเทศนาของพระเถรีแล้วเข้าไปยังพระนครราชคฤห์เมื่อเที่ยว ประกาศคุณธรรมของพระเถรีไปทั่วถนน ได้ภาษิตคาถา ๒ คาถาเหล่านี้ว่า){๔๓๕}[๕๔] พวกมนุษย์ในพระนครราชคฤห์ไม่เข้าไปหาพระสุกกาเถรี ผู้แสดงคำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าอยู่เหล่านี้ เขาทำ อะไรกัน เอาแต่ฟ้อนรำ เหมือนคนที่ดื่มนํ้าหวานเข้าไป จนโงหัวไม่ขึ้น[๕๕] ส่วนเหล่าชนผู้มีปัญญาดูเหมือนว่าจะได้ดื่มธรรมคำ สั่งสอนของพระพุทธเจ้านั้นซึ่งเป็นธรรมไม่นำกลับหลัง ทำผู้ฟังให้ชุ่มชื่น มีโอชะ ดุจคนเดินทางไกลได้ดื่มนํ้าไหล ออกมาจากกลีบเมฆฉะนั้น
อมา ในเวลาที่พระเถรีปรินิพพาน เทวดานั้นเพื่อประกาศให้รู้ว่า )ศาสนาสามารถนำผู้ปฏิบัติพ้นทุกข์ได้จริง จึงภาษิตคาถานี้เป็นการน์อรหัตตผลของพระเถรีว่า)พระสุกกาเถรีมีธรรมอันบริสุทธิ์ ปราศจากราคะ มีจิต ตั้งมั่น ชนะมารพร้อมทั้งพาหนะได้แล้ว ทรงไว้ซึ่งร่างกายเป็นชาติสุดท้าย
๗. เสลาเถรีคาถา
สุภาษิตโต้มาร
(มารผู้ปรารถนาให้พระเสลาเถรีตัดขาดจากความวิเวก จึงจำแลง
ปหา พร้อมกล่าวว่า)
{๔๓๖}[๕๗] ทางออกไปจากทุกข์ในโลกไม่มีหรอก ท่านจักทำอะไร ด้วยความวิเวกได้ จงเสพความยินดีในกามเถิด อย่าได้มีความเดือดร้อนใจในภายหลังเลย
(พระเสลาเถรีฟังคำนั้นแล้ว จึงภาษิตคาถาเหล่านี้ว่า)
[๕๘] กามทั้งหลายมีอุปมาดังหอกและหลาว เป็นผีร้ายแห่งขันธ์ทั้งหลาย บัดนี้เราไม่ไยดีถึงความยินดีในกาม ที่ ท่านกล่าวถึงนั้น[๕๙] เรากำจัดความเพลิดเพลินในสิ่งทั้งปวงแล้ว ทำลายกองแห่งความมืดได้แล้ว ดูก่อนมารใจบาป ท่านจงรู้ อย่างนี้ ถึงตัวท่านเองก็ถูกเรากำจัดได้แล้ว
- ๑ขุ.เถรี.อ.๗๗
จบ ๖. สุกกาเถรีคาถา