พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรคาถา · สัตตกนิบาต
๔. โสปากเถรคาถา เล่ม ๒๖
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๓๖๔ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๔/๕ ในสัตตกนิบาตมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
_______
๔. โสปากตฺเถรคาถา
๔. โสปากเถรคาถา
ภาษิตของพระโสปากเถระ
(พระโสปากเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรคาถา สัตตกนิบาต โสปากเถรคาถา (ฉบับหลวง เล่ม ๒๖ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๖ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๒ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๖)
บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๒๖ หน้า ๓๔๐–๓๔๑ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๒๖ หน้า ๔๒๑–๔๒๑
ทิสฺวา ปาสาทฉายายํ จงฺกมนฺตํ นรุตฺตมํ
ตตฺถ นํ อุปสงฺกมฺม วนฺทิสฺสํ (๑) ปุริสุตฺตมํ.
- ๑สี.อิ. วนฺทิสํ
เราได้เห็นพระพุทธเจ้าผู้สูงสุดกว่านรชน
เสด็จจงกรมที่ร่มเงาแห่งพระคันธกุฎี
ได้เข้าไปเฝ้าพระองค์ซึ่งเป็นบุรุษผู้สูงสุด แล้วถวายบังคม ณ ที่นั้น
เอกํสํ จีวรํ กตฺวา สํหริตฺวาน (๑) ปาณโย
อนุจงฺกมิสฺสํ วิรชํ สพฺพสตฺตานมุตฺตมํ.
- ๑ก. สํฆริตฺวาน
ได้ห่มจีวรเฉวียงบ่า ประนมมือ เดินจงกรมตามพระองค์
ผู้ซึ่งปราศจากกิเลสดุจธุลีสูงสุดกว่าสรรพสัตว์
ตโต ปเญฺห อปุจฺฉิ มํ ปญฺหานํ โกวิโท วิทู
อจฺฉมฺภี จ อภีโต จ พฺยากาสึ สตฺถุโน อหํ.
ลำดับนั้น พระองค์ได้ตรัสถามปัญหากับเรา
เราเชี่ยวชาญรอบรู้ปัญหาทั้งหลาย
จึงไม่สะทกสะท้านและหวาดกลัว
ได้พยากรณ์ถวายพระศาสดา
วิสฺสชฺชิเตสุ ปเญฺหสุ อนุโมทิ ตถาคโต
ภิกฺขุสํฆํ วิโลเกตฺวา อิมมตฺถํ อภาสถ.
เมื่อเราแก้ปัญหาถวายเสร็จแล้ว
พระตถาคตทรงอนุโมทนาแล้ว
ทรงเหลียวดูภิกษุสงฆ์ได้ตรัสเนื้อความนี้ว่า
ลาภา องฺคานํ มคธานํ (๑) เยสายํ ปริภุญฺชติ
จีวรํ ปิณฺฑปาตญฺจ ปจฺจยํ สยนาสนํ
ปจฺจุฏฺฐานญฺจ สามีจึ เตสํ ลาภาติ จาพฺรวิ.
- ๑ก. องฺคมคธานํ
เป็นลาภของชาวอังคะและชาวมคธ
ที่โสปากภิกษุนี้บริโภค จีวร บิณฑบาต
เสนาสนะ และคิลานปัจจัย
และได้ตรัสถึงการต้อนรับและสามีจิกรรม
ของชาวอังคะและชาวมคธเหล่านั้น ว่าเป็นลาภของพวกเขา
อชฺชตคฺเค มํ โสปาก ทสฺสนาโยปสงฺกม
เอสา เจว เต โสปาก ภวตุ อุปสมฺปทา.
โสปากะ ตั้งแต่วันนี้เป็นต้นไป เธอจงมาพบเรา
และการแก้ปัญหานี้แหละ จงเป็นการอุปสมบทของเธอ
ชาติยา สตฺตวสฺโสหํ ลทฺธาน อุปสมฺปทํ
ธาเรมิ อนฺติมํ เทหํ อโห ธมฺมสุธมฺมตาติ.
โสปาโก เถโร.
เราเกิดมามีอายุได้ ๗ ขวบ ก็ได้อุปสมบทแล้ว
ยังทรงร่างกายซึ่งมีในภพสุดท้ายอยู่
น่าอัศจรรย์จริง ความที่ธรรมเป็นธรรมดี
จบ ๔. โสปากเถรคาถา