พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรคาถา ทุกนิบาต · วรรคที่ ๔
๗. โสณโปฏิริยปุตตเถรคาถา เล่ม ๒๖
Text layerBuddha’s wordsItems ๒๙๔ (Royal Thai)7/10 in วรรคที่ ๔4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรคาถา ทุกนิบาต วรรคที่ ๔ โสณโปฏิริยปุตตเถรคาถา (Royal Thai Volume 26 · Mahachula Volume 26 · Mahamakut Volume 51 · Chaloem Phrakiat Volume 26)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙), vol. 26, pp. 399–399
๗. โสณโปฏิริยปุตตเถรคาถา
สุภาษิตแสดงการไม่ยอมแพ้กิเลส
นัยว่า ท่านพระโสณเถระผู้เป็นบุตรของนายบ้านโปฏิริยะได้นำพุทธคาถามาภาษิตไว้อย่างนี้ว่า
{๒๙๔}[๑๙๓] ราตรีที่มีดาวเป็นวงคล้ายพวงมาลัยเช่นนี้ย่อมมิใช่ราตรีเพื่อจะหลับนอนโดยแท้ ราตรีเช่นนี้เป็นราตรีที่ผู้รู้แจ้งปรารถนา กันแล้วเพื่อประกอบความเพียร[๑๙๔] ถ้าช้างพึงเหยียบเราผู้ตกลงจากคอช้าง เราตายเสียในสงคราม ยังจะประเสริฐกว่า แพ้แล้วยังมีชีวิตอยู่จะประเสริฐอะไร
๘. นิสภเถรคาถา
สุภาษิตแสดงความมุ่งหมายของการบวช
นัยว่า ท่านพระนิสภเถระได้ภาษิตคาถาไว้ ๒ คาถาอย่างนี้ว่า
{๒๙๕}[๑๙๕] วิญณูชนละเบญจกามคุณอันน่ารัก น่ารื่นรมย์ใจแล้ว ออกบวชด้วยศรัทธา พึงทำที่สุดแห่งทุกข์ได้
- ๑สุภาษิตคาถา ๒ ข้อนี้ พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงแผ่พระรัศมีมาตรัสเตือนสติท่านพระโสณเถระซึ่ง หลังจากบวชแล้วมัวแต่ยินดีในความหลับ ไม่หมั่นเจริญภาวนา จนท่านพระโสณเถระสลดใจ มีหิริโอตตัปปะ อธิษฐานอัพโภกาสิกังคธุดงค์ (ข้อวัตรกำจัดกิเลสที่ถือการอยู่เฉพาะกลางแจ้ง) เจริญวิปัสสนาเพื่อชนะกิเลสโดยยกพุทธคาถาข้อที่ ๒ ที่ว่า ‘ถ้าช้างพึงเหยียบเรา, เป็นต้นเป็น สัจจอธิษฐาน จนสำเร็จเป็นพระอรหันต์ ภายหลังได้นำพุทธคาถาทั้ง ๒ ข้อนี้มากล่าวซํ้า เป็นการพยากรณ์ความเป็นพระอรหันต์อีก (ขุ.เถร.อ. ๑/๔๘๘,๔๘๙)
End of ๗. โสณโปฏิริยปุตตเถรคาถา