๓. อัญญตราอุตตมาเถรีคาถา เล่ม ๒๖

[๔๓] เราเข้าไปหาภิกษุณีผู้น่าเชื่อถือได้ ภิกษุณีนั้นได้แสดงธรรม คือ ขันธ์ อายตนะ และธาตุแก่เรา

[๔๔] เราฟังธรรมของท่านแล้ว ปฏิบัติตามโอวาทที่ท่านพร่ำสอน เป็นผู้เอิบอิ่มด้วยปีติสุข นั่งอยู่โดยบัลลังก์ เดียวตลอด ๗ วัน ทำลายกองแห่งความมืดได้แล้วจึงเหยียดเท้าออกในวันที่ ๘

๓. อัญญตราอุตตมาเถรีคาถา

สุภาษิตแสดงผลการเจริญโพชฌงค์ ๗

(พระอุตตมาเถรีอีกรูปหนึ่งครั้นบรรลุอรหัตแล้วได้ภาษิตอุทานคาถา ๓ คาถาเหล่านี้ว่า)

{๔๓๒}[๔๕] โพชฌงค์ ๗ ประการนี้อันเป็นหนทางแห่งการบรรลุนิพพาน เราเจริญแล้วทั้งหมด ตามที่พระพุทธเจ้าทรงแสดงแล้ว

[๔๖] เรามีปกติได้สุญญตสมาบัติและอนิมิตตสมาบัติตามปรารถนา เราเป็นธิดาผู้เกิดแต่พระอุระของพระพุทธเจ้า ยินดีแล้วในนิพพานทุกเมื่อ[๔๗] กามทั้งปวงทั้งเป็นของทิพย์และเป็นของมนุษย์เราก็ตัดขาดแล้ว ชาติสงสารสิ้นแล้ว บัดนี้ภพใหม่ไม่มีอีกต่อไป

๔. ทันติกาเถรีคาถา

สุภาษิตแสดงการเอาอย่างที่ดี

(พระทันติกาเถรีครั้นบรรลุอรหัตแล้วพิจารณาดูข้อปฎิบัติของตน เกิด ติโสมนัส ได้ภาษิตอุทานคาถา ๓ คาถาเหล่านี้ว่า)

{๔๓๓}[๔๘] เราออกจากที่พักในเวลากลางวันบนภูเขาคิชฌกูฏ ได้ เห็นช้างที่ลงแล้วขึ้นจากแม่นํ้าที่ฝั่งแม่นํ้าจันทภาคา

[๔๙] ควาญช้างถือขอแล้วส่งสัญญาณให้ช้างเหยียดเท้าออก ช้างก็เหยียดเท้าออกแล้ว ควาญช้างจึงขึ้นหลังข้างนั้น

[๕๐] เราเห็นช้างนั้นผู้ไม่เคยได้รับการฝึก ครั้นควาญช้างฝึกแล้ว ก็ตกอยู่ในอำนาจของพวกมนุษย์ หลังจากนั้นเรา จึงเข้าป่าทำจิตให้เป็นสมาธิเพราะกิริยานั้นเป็นเหตุ

๕. อุพพิรีเถรีคาถา

สุภาษิตประกาศตนถึงไตรสรณคมน์

(พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสกะพระอุพพิรีเถรีผู้ครํ่าครวญถึงธิดาที่ตาย จากอยู่ ณ ริมฝั่งแม่นํ้าอจิรวดีด้วยกึ่งพระคาถานี้ว่า)

{๔๓๔}[๕๑] ดูก่อนอุพพิรี เธอคร่ำครวญอยู่ในป่าว่า ‘ลูกชีวาเอ๋ย, ดังนี้ เธอจงรู้สึกตัวก่อนเถิด บรรดาธิดาของเธอที่มีชื่อ เหมือนกันว่าชีวา ถูกเผาอยู่ในป่าช้าใหญ่นี้ประมาณ ๘๔,๐๐๐ คน เธอเศร้าโศกถึงธิดาคนไหนเล่า