๑๑. โสณกุฏิกัณณเถรคาถา เล่ม ๒๖

๑๑. โสณกุฏิกัณณเถรคาถา

สุภาษิตแสดงความภูมิใจในการเป็นพุทธสาวก

นัยว่าท่านพระโสณกุฏิกัณณถระ (เมื่อพยากรณ์อรหัตตผล) ได้ ภาษิตคาถาไว้ ๕ คาถาอย่างนี้ว่า

{๓๔๕}[๓๖๕] เราได้อุปสมบทแล้ว เป็นผู้หลุดพ้นจากกิเลส ไม่มีอาสวะแล้ว ได้เห็นพระผู้มีพระภาคเจ้า และได้อยู่ร่วมกับพระองค์ในวิหารเดียวกัน[๓๖๖] พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ในที่แจ้งตลอดราตรีเป็นอันมากทีเดียว ครั้งนั้น พระศาสดาผู้ทรงฉลาดในวิหารธรรม ได้เสด็จเข้าไปสู่พระวิหารแล้ว[๓๖๗] พระโคดมทรงลาดผ้าสังฆาฏิแล้วสำเร็จสีหไสยา ทรงละความขลาดกลัวได้แล้วเหมือนราชสีห์อยู่ในถํ้าภูเขา ฉะนั้น[๓๖๘] ลำดับนั้น ท่านโสณะผู้เป็นสาวกของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ผู้กล่าววาจาไพเราะ ได้กล่าวพระสัทธรรมต่อเบื้องพระ พักตร์ของพระพุทธเจ้าผู้ประเสริฐ[๓๖๙] ท่านโสณะกำหนดรู้เบญจขันธ์แล้วเจริญอริยมรรคอันประกอบด้วยองค์ ๘ บรรลุสันติธรรมอันยอดเยี่ยมแล้ว จักไม่มีอาสวะปรินิพพานไป

๑๒. โกสิยเถรคาถา

สุภาษิตยกย่องผู้เคารพครู

นัยว่า ท่านพระโกสิยเถระ (เมื่อพยากรณ์อรหัตตผล) ได้ภาษิตคาถา ไว้ ๕ คาถาอย่างนี้ว่า

{๓๔๖}[๓๗๐] ผู้ใดเป็นผู้มีปัญญา รู้ถึงคำสั่งสอนของครูทั้งหลาย ดำรงอยู่ในคำสั่งสอนของครูนั้น และยังความเคารพให้เกิดในโอวาทของครูนั้น ผู้นั้นชื่อว่าเป็นผู้มีความภักดี เป็นบัณฑิต และพึงเป็นผู้วิเศษได้เพราะรู้ธรรมทั้งหลาย[๓๗๑] อันตรายร้ายแรงที่เกิดขึ้นแล้วทำบุคคลใดผู้พิจารณาอยู่ให้หวั่นไหวไมได้ บุคคลนั้นชื่อว่าเป็นผู้มีกำลัง เป็นบัณฑิต และพึงเป็นผู้วิเศษได้เพราะรู้ธรรมทั้งหลาย

[๓๗๒] ผู้ใดแลเป็นผู้มั่นคง ไม่หวั่นไหวเหมือนมหาสมุทร มีปัญญาลึกซึ้ง เห็นเหตุผลอันละเอียด ผู้นั้นชื่อว่าเป็นผู้ไม่คลอนแคลน เป็นบัณฑิต และพึงเป็นผู้วิเศษได้ เพราะรู้ธรรมทั้งหลาย[๓๗๓] ผู้ใดเป็นพหูสูต ทรงธรรม และประพฤติธรรมสมควรแก่ธรรม ผู้นั้นชื่อว่าผู้คงที่ เป็นบัณฑิต และพึงเป็นผู้วิเศษได้เพราะรู้ธรรมทั้งหลาย

[๓๗๔] ผู้ใดรู้เนื้อความแห่งคำสูภาษิต ครั้นรู้แล้วก็ทำตามที่รู้ ผู้นั้นชื่อว่าผู้มีประโยชน์ภายใน เป็นบัณฑิต และพึงเป็นผู้วิเศษได้เพราะรู้ธรรมทั้งหลาย

จบ ปัญจกนิบาต