arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรคาถา · ปัญจกนิบาต

๙. วิชิตเสนเถรคาถา เล่ม ๒๖

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๓๔๓ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๙/๑๒ ในปัญจกนิบาตมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

๙. วิชิตเสนเถรคาถา

สุภาษิตเกี่ยวกับการฝึกจิต

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรคาถา ปัญจกนิบาต วิชิตเสนเถรคาถา (ฉบับหลวง เล่ม ๒๖ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๖ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๒ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๖)

บาลี (สยามรัฐ)

๙ โอลคฺคิสฺสามิ เต จิตฺตํ ๑ อาณิทฺวาเรว หตฺถินํ

น ตํ ปาเป นิโยชิสฺสํ กามชาลํ ๒ สรีรชํ ๓ ฯ

ตฺวํ โอลคฺโค น คจฺฉสิ ๔

ทฺวารวิวรํ คโชว อลภนฺโต

น จ จิตฺตกลิ ปุนปฺปุนํ

ปสหํ ๕ ปาปรโต จริสฺสสิ ฯ

ยถา กุญฺชรํ อทนฺตํ

นวคฺคหํ องฺกุสคฺคโห

พลวา อาวตฺเตติ อกามํ

เอวํ อาวตฺตยิสฺสนฺตํ ฯ

ยถา วรหยทมกุสโล

สารถิ ปวโร ทเมติ อาชญฺญํ

เอวํ ทมยิสฺสนฺตํ

ปติฏฺฐิโต ปญฺจสุ พเลสุ ฯ

สติยา ตํ นิพนฺธิสฺสํ

ปยตตฺโต ๖ เต ๗ ทมิสฺสามิ

วิริยธุรนิคฺคหิโต นยิโต

ทูรํ คมิสฺสเส จิตฺตาติ ฯ

วิชิตเสโน เถโร ฯ

๑ ม. ยุ. จิตฺต ฯ ๒ ยุ. กามชาล ฯ ๓ ยุ. สรีรช ฯ ๔ ยุ. คจฺฉิสิ ฯ

๕ ม. ปสกฺก ฯ ๖ ม. ปยุตฺโต ฯ ๗ ยุ. โว ฯ

ฉบับหลวง

เราจักระวังจิตนั้นไว้ เหมือนนายหัตถาจารย์ กักช้างไว้ที่ประตูนครฉะนั้น เราจักไม่ประกอบจิตไว้ในธรรมอันลามก จักไม่ยอมให้จิตตกลงไปสู่ข่ายแห่งกามอันเกิดในร่างกาย เจ้าถูกเรากักขังไว้แล้ว จักไปตามชอบใจไม่ได้ เหมือนช้างได้ช่องประตู ฉะนั้น ดูกรจิตผู้ชั่วช้า บัดนี้เจ้าจักขืนยินดีในธรรมอันลามกเที่ยวไปเนืองๆ ดังก่อนมิได้ นายควาญช้างมีกำลังแข็งแรง ย่อมบังคับช้างที่จับได้ใหม่ ยังไม่ได้ฝึก ให้อยู่ในอำนาจด้วยขอ ฉันใด เราจักบังคับเจ้าให้อยู่ในอำนาจ ฉันนั้น นายสารถีผู้ฉลาดในการฝึกม้าให้ดี เป็นผู้ประเสริฐ ย่อมฝึกม้าให้รอบรู้ได้ฉันใด เราจักฝึกเจ้าให้ตั้งอยู่ในพละ ๕ ฉันนั้น จักผูกเจ้าไว้ด้วยสติจักฝึกจักบังคับเจ้าให้ทำธุระด้วยความเพียร เจ้าจักไม่ได้ไปไกลจาก

อารมณ์ภายในนี้ละนะจิต.

จบ ๙. วิชิตเสนเถรคาถา