พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรคาถา · จตุกกนิบาต
๗. สัมภูตเถรคาถา เล่ม ๒๖
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๓๒๙ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๗/๑๒ ในจตุกกนิบาตมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
_______
๗. สมฺภูตตฺเถรคาถา
๗. สัมภูตเถรคาถา
ภาษิตของพระสัมภูตเถระ
ทราบว่า ท่านพระสัมภูตเถระได้กล่าวคาถา ๔ คาถาไว้ดังนี้ว่า
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรคาถา จตุกกนิบาต สัมภูตเถรคาถา (ฉบับหลวง เล่ม ๒๖ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๖ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๒ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๖)
บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๒๖ หน้า ๓๑๕–๓๑๖ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๒๖ หน้า ๓๘๗–๓๘๗
โย ทนฺธกาเล ตรติ ตรณีเย จ ทนฺธเย
อโยนิโสสํวิธาเนน (๑) พาโล ทุกฺขํ นิคจฺฉติ.
- ๑ฉ.ม. อโยนิสํวิชาเนน
ผู้ใดรีบในเวลาที่ควรช้า
และช้าในเวลาที่ควรรีบ
ผู้นั้นเป็นคนเขลา ย่อมประสบทุกข์
เพราะไม่จัดแจงโดยแยบคาย
ตสฺสตฺถา ปริหายนฺติ กาฬปกฺเขว จนฺทิมา
อายสกฺยญฺจ (๑) ปปฺโปติ มิตฺเตหิ จ วิรุชฺฌติ.
- ๑สี. อายสสยญฺจ
ประโยชน์ของเขาย่อมเสื่อมไป
เหมือนดวงจันทร์ข้างแรม
เขาย่อมได้รับความตำหนิจากวิญญูชน
และพลาดจากมิตรทั้งหลาย
โย ทนฺธกาเล ทนฺเธติ ตรณีเย จ ตารเย
โยนิโสสํวิธาเนน สุขํ ปปฺโปติ ปณฺฑิโต.
ผู้ใดช้าในเวลาที่ควรช้า
และรีบในเวลาที่ควรรีบ
ผู้นั้นเป็นบัณฑิตย่อมประสบสุข
เพราะจัดแจงโดยอุบายที่แยบคาย
ตสฺสตฺถา ปริปูเรนฺติ สุกฺกปกฺเขว จนฺทิมา
ยโส กิตฺติญฺจ ปปฺโปติ มิตฺเตหิ น วิรุชฺฌตีติ
สมฺภูโต เถโร.
ประโยชน์ของเขา ย่อมบริบูรณ์
เหมือนดวงจันทร์ข้างขึ้น
เขาย่อมได้รับการยกย่องสรรเสริญ
และไม่พลาดจากมิตรทั้งหลาย
จบ ๗. สัมภูตเถรคาถา