พระอภิธรรมปิฎก · ปัฏฐาน
จิตตทุกกุสลัตติกะ เล่ม ๔๔
Text layerBuddha’s wordsItems ๑๔๒๗–๑๔๔๑ (Royal Thai)4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
จิตฺตทุกกุสลตฺติกํ
ปฏิจฺจวาโร
จิตตทุกกุสลัตติกะ
ปฏิจจวาร
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ จิตตทุกกุสลัตติกะ (Royal Thai Volume 44 · Mahachula Volume 44 · Mahamakut Volume 90 · Chaloem Phrakiat Volume 44)
จิตฺตํ กุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนจิตฺโต กุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ โนจิตฺตํ กุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนจิตฺโต กุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: โนจิตฺตํ กุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ จิตฺโต กุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: โนจิตฺตํ กุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ จิตฺโต กุสโล จ โนจิตฺโต กุสโล จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ จิตฺตํ กุสลญฺจ โนจิตฺตํ กุสลญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนจิตฺโต กุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ
กุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต อาศัยกุศลธรรมที่เป็นจิต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต อาศัยกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยกุศลธรรมที่เป็นจิต อาศัยกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยกุศลธรรมที่เป็นจิต และกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต อาศัยกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
กุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต อาศัยกุศลธรรมที่เป็นจิต และกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุยา ปญฺจ อารมฺมเณ ปญฺจ สพฺพตฺถ ปญฺจ อวิคเต ปญฺจ ฯ
ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๕
ในอารัมมณปัจจัย มี " ๕
ในปัจจัยทั้งปวง มี " ๕
ในอวิคตปัจจัย มี " ๕
นอธิปติยา ปญฺจ นปุเรชาเต ปญฺจ นปจฺฉาชาเต ปญฺจ นอาเสวเน ปญฺจ นกมฺเม ตีณิ นวิปาเก ปญฺจ นวิปฺปยุตฺเต ปญฺจ ฯ
สหชาตวาโรปิ สมฺปยุตฺตวาโรปิ วิตฺถาเรตพฺพา ฯ
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มีวาระ ๕
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี " ๕
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจฉาชาตปัจจัย มี " ๕
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย มีวาระ ๕
ในปัจจัยที่ไม่ใช่กัมมปัจจัย มี " ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี " ๕
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี " ๕
สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี พึงให้พิสดาร
ปญฺหาวาโร
โนจิตฺโต กุสโล ธมฺโม โนจิตฺตสฺส กุสลสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: โนจิตฺโต กุสโล ธมฺโม จิตฺตสฺส กุสลสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: โนจิตฺโต กุสโล ธมฺโม จิตฺตสฺส กุสลสฺส จ โนจิตฺตสฺส กุสลสฺส จ ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ
ปัญหาวาร
กุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต เป็นปัจจัยแก่กุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต โดยเหตุปัจจัยกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต เป็นปัจจัยแก่กุศลธรรมที่เป็นจิต โดยเหตุปัจจัยกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต เป็นปัจจัยแก่กุศลธรรมที่เป็นจิต และกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิตโดยเหตุปัจจัย
เหตุยา ตีณิ อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว อวิคเต ปญฺจ ฯ
ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙
ในอธิปติปัจจัย มี " ๙
ในอวิคตปัจจัย มี " ๕
นเหตุยา นว นอารมฺมเณ นว ฯ
ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี " ๙
เหตุปจฺจยา นอารมฺมเณ ตีณิ ฯ
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ นว ฯ
ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารสฺส อนุโลมมฺปิ ปจฺจนียมฺปิ
อนุโลมปจฺจนียมฺปิ ปจฺจนียานุโลมมฺปิ คณิตํ เอวํ คเณตพฺพํ ฯ
______________
ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่งปัญหาวาร ในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น
ปฏิจฺจวาโร
จิตฺตํ อกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนจิตฺโต อกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ โนจิตฺตํ อกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนจิตฺโต อกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: โนจิตฺตํ อกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ จิตฺโต อกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: โนจิตฺตํ อกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ จิตฺโต อกุสโล จ โนจิตฺโต อกุสโล จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ จิตฺตํ อกุสลญฺจ โนจิตฺตํ อกุสลญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนจิตฺโต อกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ
ปฏิจจวาร
อกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต อาศัยอกุศลธรรมที่เป็นจิต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยอกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต อาศัยอกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยอกุศลธรรมที่เป็นจิต อาศัยอกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยอกุศลธรรมที่เป็นจิต และอกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต อาศัยอกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
อกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต อาศัยอกุศลธรรมที่เป็นจิต และอกุศลธรรมที่ไม่ใช่จิต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุยา ปญฺจ อารมฺมเณ ปญฺจ อวิคเต ปญฺจ ฯ
จิตฺตทุกกุสลสทิสํ นเหตุยาปิ กาตพฺพํ ฯ
สหชาตวาโรปิ ปญฺหาวาโรปิ วิตฺถาเรตพฺพา ฯ
_______________
ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๕
ในอารัมมณปัจจัย มี " ๕
ในอวิคตปัจจัย มี " ๕
พึงกระทำให้เหมือนจิตตทุกกุศล แม้ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัยสหชาตวารก็ดี ปัญหาวารก็ดี พึงให้พิสดาร
ปฏิจฺจวาโร
จิตฺตํ อพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนจิตฺโต อพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ โนจิตฺตํ อพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนจิตฺโต อพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: โนจิตฺตํ อพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ จิตฺโต อพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: โนจิตฺตํ อพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ จิตฺโต อพฺยากโต จ โนจิตฺโต อพฺยากโต จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ จิตฺตํ อพฺยากตญฺจ โนจิตฺตํ อพฺยากตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนจิตฺโต อพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ
ปฏิจจวาร
อัพยากตธรรมที่ไม่ใช่จิต อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นจิต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยอัพยากตธรรมที่ไม่ใช่จิต อาศัยอัพยากตธรรมที่ไม่ใช่จิต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยอัพยากตธรรมที่เป็นจิต อาศัยอัพยากตธรรมที่ไม่ใช่จิต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยอัพยากตธรรมที่เป็นจิต และอัพยากตธรรมที่ไม่ใช่จิต อาศัยอัพยากตธรรมที่ไม่ใช่จิตเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
อัพยากตธรรมที่ไม่ใช่จิต อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นจิต และอัพยากตธรรมที่ไม่ใช่จิตเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
เหตุยา ปญฺจ อารมฺมเณ ปญฺจ วิปาเก ปญฺจ อวิคเต ปญฺจ ฯ
ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๕
ในอารัมมณปัจจัย มี " ๕
ในวิปากปัจจัย มี " ๕
ในอวิคตปัจจัย มี " ๕
นเหตุยา ปญฺจ นอารมฺมเณ ตีณิ นอธิปติยา ปญฺจ ฯเปฯ นกมฺเม ตีณิ นวิปาเก ปญฺจ นอาหาเร เอกํ นอินฺทฺริเย เอกํ นฌาเน ปญฺจ นมคฺเค ปญฺจ นสมฺปยุตฺเต ตีณิ นวิปฺปยุตฺเต ปญฺจ ฯ
สหชาตวาโรปิ สมฺปยุตฺตวาโรปิ วิตฺถาเรตพฺพา ฯ
ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๕
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี " ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มี " ๕ ฯลฯ
ในปัจจัยที่ไม่ใช่กัมมปัจจัย มี " ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี " ๕
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาหารปัจจัย มี " ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อินทริยปัจจัย มี " ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ฌานปัจจัย มี " ๕
ในปัจจัยที่ไม่ใช่มัคคปัจจัย มี " ๕
ในปัจจัยที่ไม่ใช่สัมปยุตตปัจจัย มี " ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี " ๕
สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี พึงให้พิสดาร
ปญฺหาวาโร
โนจิตฺโต อพฺยากโต ธมฺโม โนจิตฺตสฺส อพฺยากตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ
จิตฺตทุกกุสลสทิสํ วิตฺถาเรตพฺพํ ฯ
ปัญหาวาร
อัพยากตธรรมที่ไม่ใช่จิต เป็นปัจจัยแก่อัพยากตธรรมที่ไม่ใช่จิต โดยเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
พึงให้พิสดารเหมือนจิตตทุกกุศล
เหตุยา ตีณิ อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว อนนฺตเร นว ฯเปฯ สหชาเต ปญฺจ ปุเรชาเต ตีณิ อาเสวเน นว กมฺเม ตีณิ วิปาเก ปญฺจ วิปฺปยุตฺเต ปญฺจ อตฺถิยา ปญฺจ นตฺถิยา นว ฯ
จิตฺตทุกกุสลตฺติกํ นิฏฺฐิตํ ฯ
ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙
ในอธิปติปัจจัย มี " ๙
ในอนันตรปัจจัย มี " ๙ ฯลฯ
ในสหชาตปัจจัย มีวาระ ๕
ในปุเรชาตปัจจัย มี " ๓
ในอาเสวนปัจจัย มี " ๙
ในกัมมปัจจัย มี " ๓
ในวิปากปัจจัย มี " ๕
ในวิปปยุตตปัจจัย มี " ๕
ในอัตถิปัจจัย มี " ๕
ในนัตถิปัจจัย มี " ๙
จิตตทุกกุสลัตติกะ จบ
End of จิตตทุกกุสลัตติกะ