๗. ปลาสชาดก เล่ม ๒๗

{๕๒๔} [๕๒๔] หญิงทรามเมื่ออยู่ในราชสกุลย่อมร้อนรุ่ม ไม่รื่นรมย์ โภคสมบัติ ทั้งหลายก็ละจากนางไปเสียสิ้น พวกท่านจงนำหญิงทรามคนนี้ คืนไปไว้ในที่ที่นางจักเก็บลูกพุทราผลไม้ประจำตระกูลขายเลี้ยง ชีวิตได้ตามเดิม(อำมาตย์โพธิสัตว์ผู้อนุศาสน์อรรถธรรมคิดช่วยเหลือพระเทวีจึง กราบทูลว่า)

{๕๒๕} [๕๒๕] ขอเดชะพระมหาราช ความผิดที่เกิดจากความมัวเมาเหล่านี้ ย่อมมีได้แก่สตรีผู้ได้รับยศ ข้าแต่พระองค์ผู้สมมติเทพขอ พระองค์ได้ทรงโปรดพระราชทานอภัยโทษแก่พระนางสุชาดา เทวีด้วยเถิด ขออย่าได้ทรงกริ้วพระนางเลย

๗. ปลาสชาดก (๓๐๗)

ว่าด้วยเทวดาบอกขุมทรัพย์ที่ฝังไว้ที่โคนไม้

(รุกขเทวดาโพธิสัตว์ถามพราหมณ์ผู้ขยันมากวาดที่โคนต้นทองกวาวว่า)

{๕๒๖} [๕๒๖] ดูก่อนพราหมณ์ ท่านก็รู้ว่าต้นทองกวาวนี้ไม่มีจิต ไม่ได้ยิน เสียงอะไร และไม่รู้สึกอะไรเลย เพราะเหตุไร ท่านจึงไม่ลืม เพียรพยายามถามถึงการนอนสบายอยู่ตลอดมา(พราหมณ์ตอบว่า)

{๕๒๗} [๕๒๗] ต้นทองกวาวต้นใหญ่ปรากฏไปไกล อยู่ในภูมิประเทศราบเรียบ เป็นที่อยู่อาศัยของทวยเทพเพราะเหตุนั้น ข้าพเจ้าจึง นอบน้อมต้นทองกวาวนี้และเทพเจ้าผู้สิงอยู่ที่ต้นไม้นี้เพราะ ต้องการทรัพย์

(รุกขเทวดาโพธิสัตว์เลื่อมใสพราหมณ์ จึงกล่าวว่า)

{๕๒๘} [๕๒๘] ดูก่อนพราหมณ์ ข้าพเจ้ามาพิจารณาถึงความกตัญญที่มีอยู่ ในตน จักทำการทดแทนคุณท่านตามสติกำลัง การดิ้นรนของ ท่านผู้มาถึงสำนักของสัตบุรุษทั้งหลายไฉนจักเปล่าจาก ประโยชน์เล่า{๕๒๙} [๕๒๙] ไม้เลียบต้นใดล้อมรอบอยู่ข้างหน้าต้นมะพลับ มหาชนเคยบูชา ยัญกันมาแต่ก่อนเป็นต้นไม้ใหญ่ขุมทรัพย์ที่ไม่มีเจ้าของ เขาฝังไว้ที่โคนต้นไม้เลียบนั้นแล ท่านจงไปขุดเอาทรัพย์นั้นขึ้น มาเถิด

๘. ชวสกุณชาดก (๓๐๘)

ว่าด้วยไม่ควรคบหาผู้ไม่มีความกตัญญู

(นกหัวขวานโพธิสัตว์กล่าวกะราชสีห์ว่า)

{๕๓๐} [๕๓๐] ข้าแต่พญาเนื้อ ขอนอบน้อมแด่ท่าน ข้าพเจ้าได้ทำกิจอย่าง หนี่ง แก่ท่านตามกำลังของข้าพเจ้าที่มีอยู่ ข้าพเจ้าจะได้อะไร ตอบแทนบ้าง(ราชสีห์ตอบว่า)

{๕๓๑} [๕๓๑] การที่ท่านเข้าไปอยู่ในระหว่างฟันของเราผู้มีเลือดเป็นภักษา ผู้ ทำกรรมอันหยาบช้าอยู่เป็นนิจ แล้วยังมีชีวิตอยู่ได้นั้น ก็นับ ว่าเป็นบุญมากอยู่แล้ว