๑๓. สุวรรณสามจริยา เล่ม ๓๓

[๑๐๖] พญาโปริสาทเอาเชือกร้อยฝ่ามือกษัตริย์ ๑๐๑ ไว้แล้วทำกษัตริย์เหล่านั้นให้ได้รับความลำบาก นำเราไปด้วยเพื่อต้องการทำพลีกรรม

[๑๐๗] พญาโปริสาทได้ถามเราว่า “ท่านปรารถนาจะให้ปล่อยหรือ เราจักทำตามความชอบใจของท่าน ถ้าท่านกลับมาสู่สำนักเรา”

[๑๐๘] เราตอบรับการกลับมาของเราแก่พญาโปริสาทนั้น แล้วเข้าไปยังพระนครน่าอันรื่นรมย์มอบสมบัติแล้วในกาลนั้น

[๑๐๙] เพราะเราระลึกถึงธรรมของสัตบุรุษอันเป็นของเก่าที่พระพุทธเจ้าเป็นต้นซ่องเสพแล้ว ให้ทรัพย์แก่พราหมณ์แล้วจึงเข้าไปหาพญาโปริสาท

[๑๑๐] ในการมาในสำนักพญาโปริสาทนั้น เราไม่มีความสงสัยว่าจักถูกฆ่าหรือไม่ เราตามรักษาสัจวาจา ยอมสสะชีวิตเข้าไปหาพญาโปริสาท ผู้เสมอกับเราทางสัจจะไม่มี นี้เป็นสัจจบารมีของเรา ฉะนี้แล

จบ สุตโสมจริยาที่ ๑๒

๑๓. สุวัณณสามจริยา

ว่าด้วยพระจริยาของสุวรรณสามดาบส

{๓๓} [๑๑๑] เมื่อเราเป็นดาบสที่ถูกท้าวสักกะเชื้อเชิญมาอยู่ในป่า เรากับราชสีห์และเสือโคร่งในป่าใหญ่ต่างน้อมเมตตาเข้าหากัน

[๑๑๒] เราแวดล้อมด้วยราชสีห์ เสือโคร่ง เสือเหลือง หมี กระบือ กวางดาว และหมู อยู่ในป่าใหญ่

[๑๑๓] สัตว์อะไร ๆ ก็มิได้สะดุ้งกลัวเรา แม้ก็เรามิได้กลัวสัตว์อะไร ๆ เพราะเรามีกำลังเมตตาคํ้าจุน จึงยินดีอยู่ในป่าในกาลนั้น ฉะนี้แล

จบ สุวัณณสามจริยาที่ ๑๓

๑๔. เอกราชจริยา

ว่าด้วยพระจริยาของพระเจ้าเอกราช

{๓๔} [๑๑๔] อีกเรื่องหนึ่ง เมื่อเราเป็นพระราชา ปรากฏพระนามว่าเอกราช ในกาลนั้น เราอธิษฐานศีลสูงสุดปกครองมหาปฐพี[๑๑๕] สมาทานกุศลกรรมบถ ๑๐ ประการ ประพฤติโดยไม่เหลือสงเคราะห์มหาชนด้วยสังคหวัตถุ ๔ ประการ

[๑๑๖] เมื่อเราเป็นผู้ไม่ประมาทในประโยชน์โลกนี้และโลกหน้า ด้วยอาการอย่างนี้ พระเจ้าโกศลพระนามว่าทัพพเสนะยกกองทัพมาชิงเอาพระนครเราได้[๑๑๗] ทรงทำข้าราชการ ชาวนิคม พร้อมด้วยทหาร ชาวชนบทให้อยู่ในเงื้อมพระหัตถ์ทั้งหมดแล้ว ตรัสสั่งให้ฝังเราเสียในหลุม[๑๑๘] เราเห็นพระเจ้าทัพพเสนะกับหมู่อำมาตย์ชิงเอาราชสมบัติอันมั่งคั่งภายในพระนครของเราเหมือนบุตรสุดที่รักฉะนั้น ผู้เสมอกับเราทางเมตตาไม่มี นี้เป็นเมตตาบารมีของเรา ฉะนี้แล

จบ เอกราชจริยาที่ ๑๔