พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เปตวัตถุ · มหาวรรค
๑๐. คณเปตวัตถุ เล่ม ๒๖
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๓๐ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑๐/๑๖ ในมหาวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
_______
๑๐. คณเปตวตฺถุ
๑๐. คณเปตวัตถุ
เรื่องเปรตคณะหนึ่ง
(พระมหาโมคคัลลานเถระถามเปรตทั้งหลายว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เปตวัตถุ มหาวรรค คณเปตวัตถุ (ฉบับหลวง เล่ม ๒๖ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๖ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๔๙ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๖)
บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๒๖ หน้า ๒๕๒–๒๕๓ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๒๖ หน้า ๒๙๕–๒๙๗
นคฺคา ทุพฺพณฺณรูปาถ (๑) กิสา ธมนิสนฺถตา
อุปฺผาสุลิกา กิสิกา เก นุ ตุเมฺหตฺถ มาริสาติ.
- ๑ฉ.ม. ทุพฺพณฺณรูปาตฺถ
พวกท่านเปลือยกาย มีร่างกายผ่ายผอม
มีผิวพรรณและรูปร่างน่าเกลียดน่ากลัว ซูบผอม
มีร่างกายสะพรั่งไปด้วยเส้นเอ็น มีซี่โครงผุดขึ้น
ท่านผู้นิรทุกข์ พวกท่านเปลือยกายเป็นใครกันหนอ
(เปรตทั้งหลายตอบว่า)
มยํ ภทนฺเต เปตามฺหา ทุคฺคตา ยมโลกิกา
ปาปกมฺมํ กริตฺวาน เปตโลกํ อิโต คตาติ.
พระคุณเจ้าผู้เจริญ พวกข้าพเจ้าเป็นเปรตตกยาก
เกิดในยมโลก เพราะทำกรรมชั่วไว้
จึงต้องจากโลกนี้ไปยังเปตโลก
(พระมหาโมคคัลลานเถระถามว่า)
กึ นุ กาเยน วาจาย มนสา ทุกฺกฏํ กตํ
กิสฺส กมฺมวิปาเกน เปตโลกํ อิโต คตาติ.
พวกท่านได้ทำกรรมชั่วทางกาย วาจา ใจอะไรไว้หรือ
เพราะผลกรรมอะไรท่านทั้งหลายจึงต้องจากโลกนี้ไปยังเปตโลก
(เปรตเหล่านั้นตอบว่า)
อนวชฺเชสุ (๑) ติตฺเถสุ วิจินิมฺหฑฺฒมาสกํ
สนฺเตสุ เทยฺยธมฺเมสุ ทีปํ นากมฺหมตฺตโน.
- ๑ฉ.ม. อนาวเฏสุ
เมื่อสมณพราหมณ์ทั้งหลาย
ผู้เป็นเหมือนท่าน้ำซึ่งไม่มีใครหวงห้าม
พวกข้าพเจ้า(มีความตระหนี่)จึงเก็บทรัพย์เพียงครึ่งมาสกไว้
เมื่อไทยธรรมมีอยู่ก็ไม่ได้ทำที่พึ่งแก่ตน (ให้ทาน)
นทึ อุเปม ตสิตา ริตฺตกา ปริวตฺตติ
ฉายํ อุเปม อุเณฺหสุ อาตโป ปริวตฺตติ.
พวกข้าพเจ้ากระหายน้ำ จึงเข้าไปใกล้แม่น้ำ
แม่น้ำกลับกลายเป็นว่างเปล่าไป
ในเวลาร้อน พวกข้าพเจ้าเข้าไปใกล้ร่มไม้
ร่มไม้กลับกลายเป็นแดดไป
อคฺคิวณฺโณว โน วาโต ฑหนฺโต อุปวายติ
เอตญฺจ ภนฺเต อรหาม อญฺญญฺจ ปาปกํ ตโต.
ทั้งลมก็ร้อนเหมือนไฟ พัดฟุ้งเผาพวกข้าพเจ้าไป
พระคุณเจ้าผู้เจริญ พวกข้าพเจ้าสมควรเสวยทุกข์อันมีความ
กระหายเป็นต้นนี้ และทุกข์อย่างอื่นที่หนักกว่านั้น
อปิ โยชนานิ คจฺฉาม ฉาตา อาหารคิทฺธิโน (๑)
อลทฺธาเยว นิวตฺตาม อโห โน อปฺปปุญฺญตา.
- ๑ฉ.ม. อาหารเคธิโน
อนึ่งพวกข้าพเจ้าหิวโหย อยากอาหาร
พากันเดินทางไปหลายโยชน์
ก็ไม่ได้อาหารเลย จึงพากันกลับมา
พวกข้าพเจ้าช่างมีบุญน้อยเสียจริงหนอ
ฉาตา ปมุจฺฉิตา ภนฺตา ภูมิยํ ปฏิสุมฺภิตา
อุตฺตานา ปติกิราม อวกุชฺชา ปตามเส.
พระคุณเจ้าผู้เจริญ พวกข้าพเจ้าหิวโหยอิดโรย
เป็นลมล้มสลบลงที่พื้นดิน บางครั้งล้มหงายกลิ้งไป
บางครั้งก็ล้มคว่ำ
เต จ ตตฺเถว ปติตา ภูมิยํ ปฏิสุมฺภิตา
อุรํ สีสญฺจ ฆฏฺเฏม อโห โน อปฺปปุญฺญตา.
อนึ่งพวกข้าพเจ้านั้นสลบล้มอยู่ที่พื้นดินนั้นเอง
หน้าอกและศีรษะก็กระทบกันและกัน
พวกข้าพเจ้าช่างมีบุญน้อยเสียจริงหนอ
เอตญฺจ ภนฺเต อรหาม อญฺญญฺจ ปาปกํ ตโต
สนฺเตสุ เทยฺยธมฺเมสุ ทีปํ นากมฺหมตฺตโน.
พระคุณเจ้าผู้เจริญ พวกข้าพเจ้าควรจะเสวยทุกข์
มีความกระหายเป็นต้นนี้ และทุกข์อย่างอื่นที่หนักกว่านั้น
เพราะเมื่อไทยธรรมมีอยู่ ก็ไม่ได้ทำที่พึ่งแก่ตน
เต หิ นูน อิโต คนฺตฺวา โยนึ ลทฺธาน มานุสึ
วทญฺญู สีลสมฺปนฺนา กาหาม กุสลํ พหุนฺติ.
คณเปตวตฺถุ ทสมํ.
อนึ่ง พวกข้าพเจ้านั้นจากเปตโลกนี้ไปแล้ว
ได้กำเนิดเป็นมนุษย์
จักรู้ความประสงค์ของผู้ขอ สมบูรณ์ด้วยศีล
และทำกุศลให้มากเป็นแน่
คณเปตวัตถุที่ ๑๐ จบ
จบ ๑๐. คณเปตวัตถุ