๓. กาฬกัณณิชาดก เล่ม ๒๗

๙. อปายิมหวรรค

๑. สุราปานชาดก (๘๑)

ว่าด้วยโทษของการดื่มสุรา

(พวกดาบสถูกพระโพธิสัตว์ผู้เป็นอาจารย์ถามถึงการไปสู่ถิ่นมนุษย์ จึง บอกเรื่องที่พวกตนดื่มสุราจนเมาว่า){๘๑} [๘๑] พวกผมดื่มสุราแล้วก็พากันฟ้อนรำบ้าง ขับร้องบ้าง ร้องไห้บ้าง เพราะพวกผมดื่มสุราที่ทำให้สัญญาวิปริต ยังดีที่มิได้เห็นเป็น ลิงไป

๒. มิตตวินทชาดก (๘๒)

ว่าด้วยนายมิตตวินทกะผู้ถูกจักรบดศีรษะ

(เทพบุตรโพธิสัตว์กล่าวกะนายมิตตวินทกะผู้ตกนรกว่า)

{๘๒} [๘๒] ท่านผ่านปราสาทแก้วผลึก ปราสาทเงิน และปราสาทแก้ว มณีมาแล้ว ท่านนั้นถูกจักรกรดบดศีรษะแล้ว บาปยังไม่สิ้น ตราบใด ท่านก็ยังมีชีวิตอยู่ จักไม่พ้นจากจักรกรดไปตราบนั้น

๓. กาฬกัณณิชาดก (๘๓)

ว่าด้วยพระโพธิสัตว์ไม่ละทิ้งมิตรชื่อว่ากาฬกัณณี

(เศรษฐีโพธิสัตว์พูดกะพวกคนที่สั่งให้ไล่มิตรชื่อว่ากาฬกัณณีออกจาก เรือนว่า)

{๘๓} [๘๓] บุคคลชื่อว่าเป็นมิตรด้วยการเดินร่วมกัน ๗ ก้าวชื่อว่าเป็น สหายด้วยการเดินร่วมกัน ๑๒ ก้าว ชื่อว่าเป็นญาติด้วยการอยู่ ร่วมกันเดือนหนึ่งหรือกึ่งเดือน ชื่อว่าเป็นผู้เสมอกับตนด้วยการ อยู่ร่วมกันมากกว่านั้นเราจะละทิ้งมิตรชื่อว่ากาฬกัณณี ผู้ชอบพอกันมานานเสียเพราะความสุขส่วนตัวได้อย่างไร

๔. อัตถัสสทวารชาดก (๘๔)

ว่าด้วยช่องทางแห่งประโยชน์ ๖ ประการ

(เศรษฐีโพธิสัตว์ตอบปัญหาเรื่องช่องทางแห่งประโยชน์แก่บุตรว่า)

{๘๔} [๘๔] บุคคลควรปรารถนาลาภอย่างเยี่ยม คือ ความไม่มีโรค ๑ ศีล ๑ ความรู้ของท่านผู้รู้ทั้งหลาย ๑ การสดับฟัง ๑ การประพฤติตามธรรม ๑ ความไม่หดหู่ท้อแท้ ๑ คุณธรรม ๖ ประการนี้ จัดเป็นช่องทางหลักใหญ่แห่งประโยชน์

๕. กิมปักกชาดก (๘๕)

ว่าด้วยการเสพกามมีโทษเหมือนบริโภคผลไม้มีพิษ

(พระบรมศาสดาครั้นตรัสเรื่องที่พระโพธิสัตว์เป็นหัวหน้ากองเกวียน ห้ามมิให้พวกมนุษย์กินผลไม้มีพิษในดงแห่งหนึ่งแล้วทรงสรุปถึงการเสพกาม เหมือนกับการบริโภคผลไม้มีพิษว่า)

{๘๕} [๘๕] ผู้ใดไม่รู้โทษในอนาคต มัวแต่เสพกามอยู่ ผลที่สุดกามเหล่านั้น ก็จะล้างผลาญผู้นั้นเหมือนผลต้นกิมปักกะทำให้คนที่บริโภค เข้าไปตายฉะนั้น