๔. ชัมพุขาทกชาดก เล่ม ๒๗

{๔๗๗} [๔๗๗] ข้าพระบาทถูกพญากาทั้งสองนั้นส่งมาเป็นทูตจึงได้มาในที่นี้ ข้าพระบาทจะแสดงความจงรักภักดีต่อเจ้านายจึงได้จิกจมูก ของคนเชิญเครื่องเสวยจนเป็นแผล

๓. กายนิพพินทชาดก (๒๙๓)

ว่าด้วยความเบื่อหน่ายร่างกาย

(พระฤๅษีโพธิสัตว์เมื่อเปล่งอุทานถึงฌานสุข ได้กล่าวว่า)

{๔๗๘} [๔๗๘] เมื่อเราถูกความป่วยไข้อย่างหนึ่งสัมผัส ถูกโรคเบียดเบียน ได้ รับทุกขเวทนาอย่างสาหัส ร่างกายนี้จึงซูบผอมลงอย่างรวดเร็ว ดุจดอกไม้ที่ทิ้งตากแดดไว้ที่ทราย{๔๗๙} [๔๗๙] ร่างกายอันไม่น่าพอใจกลับนับว่าน่าพอใจ ที่ไม่สะอาดกลับเข้าใจ กันว่าเป็นของสะอาด เต็มไปด้วยซากศพนานาชนิด ปรากฏแก่ ปุถุชนผู้ไม่เห็นแจ้งว่าเป็นของน่าพอใจ{๔๘๐} [๔๘๐] น่าตำหนิแท้ ร่างกายที่เปื่อยเน่า กระสับกระส่าย น่ารังเกียจ ไม่สะอาดมีความป่วยไข้เป็นธรรมดาเป็นที่ที่หมู่สัตว์ผู้ ประมาทหมกมุ่นอยู่ทำให้หนทางเพื่อความเข้าถึงสุคติเสื่อมไปนี้

๔. ชัมพุขาทกชาดก (๒๙๔)

ว่าด้วยสุนัขจิ้งจอกอยากกินลูกหว้า

(สุนัขจิ้งจอกแกล้งกล่าวสรรเสริญกาเพื่อลวงกินลูกหว้าว่า)

{๔๘๑} [๔๘๑] ใครกันนี่มีเสียงไพเราะเพราะพริ้งเยี่ยมกว่าสัตว์ผู้ที่มีเสียง เพราะทั้งหลาย จับอยู่ที่กิ่งต้นหว้ากู่ร้องอยู่เหมือนลูกนกยูง

(กาสรรเสริญตอบสุนัขจิ้งจอกว่า)

{๔๘๒} [๔๘๒] กุลบุตรย่อมรู้จักที่จะสรรเสริญกุลบุตร ดูก่อนสหายผู้มีผิวพรรณ คล้ายกับลูกเสือโคร่ง เชิญท่านบริโภคเถิด เรายอมให้แก่ท่าน(รุกขเทวดาโพธิสัตว์กล่าวว่า)

{๔๘๓} [๔๘๓] นานนักหนอเราจึงจะได้เห็นผู้ชอบพูดมุสาคือกาซึ่งกินของที่ เขาทิ้งแล้วและสุนัขจิ้งจอกซึ่งกินซากศพมาพบกันแล้วกล่าว ยกย่องกันและกัน

๕. อันตชาดก (๒๙๕)

ว่าด้วยที่สุดด้านเลว ๓ ประเภท

(กาต้องการจะลวงสุนัขจิ้งจอกกินเนื้อ จึงกล่าวว่า)

{๔๘๔} [๔๘๔] ข้าแต่พญาเนื้อ ลำตัวของท่านเหมือนพญาโคอุสภะ ท่วงท่า ของท่านเหมือนพญาราชสีห์ ข้าพเจ้าขอนอบน้อมท่าน ทำ อย่างไรข้าพเจ้าจึงจะได้อะไรบ้างเล่า(สุนัขจิ้งจอกได้ฟังดังนั้น จึงตอบว่า)

{๔๘๕} [๔๘๕] กุลบุตรย่อมรู้จักที่จะสรรเสริญกุลบุตรดูก่อนกาผู้มีสร้อยคอ งามดุจนกยูง เชิญท่านลงจากต้นละหุ่งมากินเนื้อให้สบายเถิด(รุกขเทวดาโพธิสัตว์กล่าวว่า)

{๔๘๖} [๔๘๖] บรรดามฤคชาติทั้งหลาย สุนัขจิ้งจอกเลวที่สุด บรรดาปักษี ทั้งหลาย กาเลวที่สุด บรรดารุกขชาติทั้งหลาย ต้นละหุ่งเลวที่สุด ที่สุด ๓ ประเภทมารวมกันแล้ว