๗. สรสูตร เล่ม ๑๕

๖. ปัชโชตสูตร

ว่าด้วยแสงสว่าง ๔ อย่าง

{๖๘} [๒๖] เทวดากล่าวว่า

แสงสว่างในโลกที่ทำให้โลกสว่างมีอยู่เท่าไร พวกข้าพระองค์พากันมาเพื่อจะทูลถามพระองค์ ทำไฉนจึงจะรู้จักแสงสว่างที่ทูลถามนั้นได้{๖๙} พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสตอบว่า

แสงสว่างทั้งหลายในโลกมีอยู่ ๔ อย่าง อย่างที่ ๕ ไม่มีในโลกนี้ คือ ดวงอาทิตย์ส่องสว่างในตอนกลางวัน ดวงจันทร์ส่องสว่างในตอนกลางคืน แสงไฟส่องสว่างทั้งในตอนกลางวันและกลางคืนทุกหนทุกแห่งไป แต่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าประเสริฐกว่าดวงไฟทั้งหลาย พระรัศมีของพระสัมมาสัมพุทธเจ้านี้เป็นแสงสว่างอย่างยอดเยี่ยม

๗. สรสูตร

ว่าด้วยที่ดับแห่งนามและรูป

{๗๐} [๒๗] เทวดาทูลถามว่า

สระคือสงสารทั้งหลายย่อมกลับแต่ที่ไหน วัฏฏะย่อมไม่วนในที่ไหน นามก็ดี รูปก็ดีย่อมดับหมดในที่ไหน{๗๑} พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสตอบว่า

ธาตุดิน น้ำ ไฟ ลมตั้งอยู่ไม่ได้ในที่ใด สระคือสงสารทั้งหลายย่อมกลับแต่ที่นี้ วัฏฏะย่อมไม่วนในที่นี้ นามก็ดี รูปก็ดีย่อมดับหมดในที่นี้แล

๘. มหัทธนสูตร

ว่าด้วยผู้ขวนขวายและไม่ขวนขวาย

{๗๒} [๒๘] เทวดาทูลถามว่า

กษัตริย์ทั้งหลายแม้จะมีทรัพย์มาก มีสมบัติมาก และมีแว่นแคว้นถึงปานนั้น ก็ไม่รู้จักพอในกามทั้งหลาย ยังจะปรารถนาสิ่งอื่น ๆ อีกเมื่อกษัตริย์ทั้งหลายเหล่านั้นมัวขวนขวาย มัวลอยไปตามกระแสแห่งภพกันอยู่ บุคคลพวกไหนเล่าไม่มีความขวนขวาย ละความโกรธและความทะเยอทะยานในโลกได้แล้ว{๗๓} พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสตอบว่า

บุคคลที่สละเหย้าเรือน บุตร และปศุสัตว์อันเป็นที่รักบวชแล้ว กำจัดราคะ โทสะ และอวิชชาได้แล้ว มีอาสวะสิ้นแล้ว เป็นผู้ไกลจากกิเลส บุคคลเหล่านั้นเป็นผู้ไม่มีความขวนขวายในโลก

๙. จตุจักกสูตร

ว่าด้วยสรีรยนต์

{๗๔} [๒๙] เทวดาทูลถามว่า

ข้าแต่พระองค์ผู้ทรงเป็นมหาวีรบุรษ สรีระมี ๔ จักร มี ๙ ทวาร เต็มไปด้วยของไม่สะอาด ประกอบด้วย