๓. นันทิกาเปตวัตถุ เล่ม ๒๖

ราชา ปิงฺคลโก นาม สุรฏฺฐานํ อธิปติ อหุ

โมริยานํ อุปฏฺฐานํ คนฺตฺวา สุรฏฺฐํ ปุนราคมา.

มีพระราชาพระองค์หนึ่งทรงพระนามว่าปิงคลกะ

เป็นใหญ่แห่งชาวสุรัฏฐวิสัย เสด็จไปเฝ้าพระเจ้าโมริยะแล้ว

กลับมาถึงทางที่จะไปยังสุรัฏฐวิสัยอีก

อุเณฺห มชฺฌนฺหิเก กาเล ราชา ปงฺกํ อุปาคมิ

อทฺทส มคฺคํ รมณียํ เปตานํ ตํ วณฺณุปถํ.

เสด็จมาถึงทางโค้ง ในเวลาเที่ยงวัน ซึ่งเป็นเวลาร้อน

ได้ทอดพระเนตรเห็นทางที่น่ารื่นรมย์

เป็นทางทรายที่เปรตเนรมิตไว้นั้น

สารถึ อามนฺตยิ ราชา :-

“อยํ มคฺโค รมณีโย เขโม โสวตฺถิโก สิโว

อิมินา สารถิ ยาม สุรฏฺฐานํ สนฺติเก อิโต.”

จึงตรัสบอกนายสารถีว่า

“ทางนี้น่ารื่นรมย์ ปลอดภัย สะดวก ปลอดโปร่ง

สารถี พวกเราตรงไปทางนี้แหละ

จากที่นี้ไปไม่ไกลก็จะถึงสุรัฏฐประเทศ”

เตน ปายาสิ โสรฏฺโฐ เสนาย จตุรงฺคินิยา

อุพฺพิคฺครูโป ปุริโส สุรฏฺฐํ เอตทพฺรวิ.

พระเจ้าสุรัฏฐ์ ได้เสด็จพระราชดำเนินไปทางนั้น

พร้อมด้วยกองทัพ ๔ เหล่า

บุรุษคนหนึ่งตกใจกลัวได้กราบทูลพระเจ้าสุรัฏฐ์ ดังนี้ว่า

“กุมคฺคํ ปฏิปนฺนมฺหา ภึสนํ โลมหํสนํ

ปุรโต ทิสฺสติ มคฺโค ปจฺฉโต จ น ทิสฺสติ.

“พวกเราเดินทางผิดเสียแล้ว เป็นทางน่ากลัว

น่าขนพองสยองเกล้า

เพราะทางปรากฏเฉพาะข้างหน้า แต่ข้างหลังไม่ปรากฏ

กุมคฺคํ ปฏิปนฺนมฺหา ยมปุริสาน สนฺติเก

อมานุโส วายติ คนฺโธ โฆโส สูยติ (๑) ทารุโณ.

พวกเราเดินผิดทางเสียแล้ว เห็นจะมาใกล้พวกเปรต

กลิ่นอมนุษย์ฟุ้งมา ข้าพระองค์ได้ยินเสียงพิลึกน่าสะพรึงกลัว”

สํวิคฺโค ราชา โสรฏฺโฐ สารถึ เอตทพฺรวิ

“กุมคฺคํ ปฏิปนฺนมฺหา ภึสนํ โลมหํสนํ

ปุรโต ทิสฺสติ มคฺโค ปจฺฉโต จ น ทิสฺสติ.

พระเจ้าสุรัฏฐ์ทรงตกพระทัย ตรัสกับนายสารถีดังนี้ว่า

“พวกเราเดินทางผิดเสียแล้ว เป็นทางน่ากลัวน่าขนพองสยองเกล้า

ทางปรากฏเฉพาะข้างหน้า แต่ข้างหลังไม่ปรากฏ

กุมคฺคํ ปฏิปนฺนมฺหา ยมปุริสาน สนฺติเก

อมานุโส วายติ คนฺโธ โฆโส สูยติ ทารุโณ.”

พวกเราเดินผิดทางเสียแล้ว เห็นจะมาใกล้พวกเปรต

กลิ่นอมนุษย์ฟุ้งมา เราได้ยินเสียงพิลึกน่าสะพรึงกลัว”

หตฺถิกฺขนฺธญฺจ อารุยฺห โอโลเกนฺโต จตุทฺทิสา

อทฺทส (๑) รุกฺขํ นิคฺโรธํ๑ ปาทปํ ฉายาสมฺปนฺนํ (๒)

นีลพฺภวณฺณสทิสํ เมฆวณฺณสิรีนิภํ.

จึงเสด็จขึ้นคอช้าง ทอดพระเนตรไปทั่วทั้ง ๔ ทิศ

ทรงเห็นต้นไทรย้อยต้นหนึ่ง มีร่มหนาทึบดี

เขียวชอุ่มคล้ายสีเมฆ ทั้งสีและสัณฐานก็คล้ายเมฆ

สารถึ อามนฺตยิ ราชา “กึ เอโส ทิสฺสติ พฺรหา

นีลพฺภวณฺณสทิโส เมฆวณฺณสิรีนิโภ.”

จึงรับสั่งกับนายสารถีว่า “ป่าใหญ่เขียวชอุ่มดุจสีเมฆ

ทั้งสีและสัณฐานคล้ายเมฆ ปรากฏอยู่นั่นใช่ไหม”

(นายสารถีกราบทูลว่า)

นิโคฺรโธ โส มหาราช ปาทโป ฉายาสมฺปนฺโน

นีลพฺภวณฺณสทิโส เมฆวณฺณสิรีนิโภ.

“ข้าแต่พระมหาราชเจ้า นั้นต้นไทรย้อย มีร่มหนาทึบดี

เขียวชอุ่มคล้ายสีเมฆ ทั้งสีและสัณฐานก็คล้ายเมฆ”

เตน ปายาสิ โสรฏฺโฐ เยน โส ทิสฺสติ พฺรหา

นีลพฺภวณฺณสทิโส เมฆวณฺณสิรีนิโภ.

พระเจ้าสุรัฏฐ์เสด็จพระราชดำเนินไปจนถึงป่าใหญ่

ซึ่งเขียวชอุ่มคล้ายสีเมฆ

ทั้งสีและสัณฐานก็คล้ายเมฆ ปรากฏอยู่

หตฺถิกฺขนฺธโต โอรุยฺห ราชา รุกฺขํ อุปาคมิ

นิสีทิ รุกฺขมูลสฺมึ สามจฺโจ สปริชฺชโน

ปูรํ ปานียสรกํ ปูเว วิตฺเต จ อทฺทส.

เสด็จลงจากคอช้างแล้วเสด็จเข้าไปใกล้ต้นไม้

ประทับนั่งที่โคนต้น พร้อมทั้งหมู่อำมาตย์ข้าราชบริพาร

ได้ทอดพระเนตรเห็นขันน้ำเต็มและขนมที่ถูกพระทัย

ปุริโส เทววณฺณีติ (๑) สพฺพาภรณภูสิโต

อุปสงฺกมิตฺวา ราชานํ โสรฏฺฐ ํ เอตทพฺรวิ.

บุรุษผู้มีรูปลักษณ์ดั่งเทพ ประดับอาภรณ์พร้อมสรรพ

เข้าไปเฝ้าพระเจ้าสุรัฏฐ์แล้วได้กราบทูลดังนี้ว่า

สฺวาคตนฺเต มหาราช อโถ เต อทุราคตํ

ปิวตุ เทโว ปานียํ ปูเว ขาท อรินฺทม.

ข้าแต่พระมหาราชเจ้า พระองค์เสด็จมาดีแล้ว

และก็มิได้เสด็จมาร้าย ข้าแต่พระองค์ผู้ทรงกำจัดศัตรู

เชิญพระองค์ผู้ประเสริฐเสวยน้ำ และเสวยขนมเถิด

ปิวิตฺวา ราชา ปานียํ สามจฺโจ สปริชฺชโน

ปูเว ขาทิตฺวา ปิตฺวา จ โสรฏฺโฐ เอตทพฺรวิ.

พระเจ้าสุรัฏฐ์พร้อมด้วยอำมาตย์และข้าราชบริพาร

พากันดื่มน้ำและกินขนมแล้ว จึงตรัสถามว่า

เทวตา นุสิ คนฺธพฺโพ อาทุ สกฺโก ปุรินฺทโท

อชานนฺตาตํ ปุจฺฉาม กถํ ชาเนมุ ตํ มยนฺติ.

ท่านเป็นเทวดาหรือคนธรรพ์ หรือเป็นท้าวสักกปุรินททะ

พวกเราไม่รู้จักจึงขอถามท่าน

พวกเราจะพึงรู้จักท่านได้อย่างไร

(นันทกเปรตกราบทูลว่า)

นมฺหิ เทโว น คนฺธพฺโพ นาปิ (๑) สกฺโก ปุรินฺทโท

เปโต อหํ มหาราช สุรฏฺฐา อิธ มาคโตติ.

ข้าพระองค์ไม่ใช่เทวดา ไม่ใช่คนธรรพ์

ทั้งไม่ใช่ท้าวสักกปุรินททะ

ข้าพระองค์เป็นเปรต มาจากถิ่นสุรัฏฐวิสัย มาอยู่ที่นี้

(พระราชาตรัสถามว่า)

กึสีโล กึสมาจาโร สุรฏฺฐสฺมึ ปุเร ตุวํ

เกน เต พฺรหฺมจริเยน อานุภาโว อยํ ตวาติ.

เมื่อก่อน ท่านอยู่ในสุรัฏฐวิสัย

มีปกตินิสัยอย่างไร มีความประพฤติอย่างไร

เพราะความดีอะไร ท่านจึงมีอานุภาพอย่างนี้

(นันทกเปรตกราบทูลว่า)

ตํ สุโณหิ มหาราช อรินฺทม รฏฺฐวฑฺฒน

อมจฺจา ปาริสชฺชา จ พฺราหฺมโณ จ ปุโรหิโต.

ข้าแต่พระมหาราชเจ้า ผู้ทรงปราบอริราชศัตรู

ทรงผดุงรัฐให้เจริญ ขอพระองค์ทรงสดับความนั้น

อำมาตย์ ข้าราชบริพาร และพราหมณ์ ปุโรหิต ก็เชิญสดับด้วย

สุรฏฺฐสฺมึ อหํ เทว ปุริโส ปาปเจตโส

มิจฺฉาทิฏฺฐิ จ ทุสฺสีโล กทริโย ปริภาสโก.

ขอเดชะ(เมื่อก่อน) ข้าพระองค์เป็นบุรุษ อยู่ในสุรัฏฐวิสัย

เป็นคนใจบาป เป็นมิจฉาทิฏฐิ ทุศีล ตระหนี่

และด่าว่าสมณพราหมณ์ทั้งหลาย

ททนฺตานํ กโรนฺตานํ วารยิสฺสํ พหุชฺชนํ

อญฺเญสํ ททมานานํ อนฺตรายํ กโรมหํ.

เมื่อชนเหล่าอื่นกำลังทำบุญให้ทาน

ข้าพเจ้าก็ทำอันตรายเสีย ซ้ำยังห้ามหมู่ชนว่า

วิปาโก นตฺถิ ทานสฺส สํยมสฺส กุโต ผลํ

นตฺถิ อาจริโย นาม อทนฺตํ โก ทมิสฺสติ.

ผลทานไม่มี ผลแห่งความสำรวมจักมีแต่ที่ไหน

ใครผู้ชื่อว่าเป็นอาจารย์ไม่มี

ใครเล่าจักฝึกฝนบุคคลผู้ไม่เคยฝึกฝนได้

สมตุลฺยานิ ภูตานิ กุเล (๑) เชฏฺฐาปจายิโก

นตฺถิ พลํ วีริยํ วา กุโต อุฏฺฐานโปริสํ.

สัตว์ทั้งหลายเท่าเทียมกัน

ผู้อ่อนน้อมต่อผู้ใหญ่ในตระกูลจึงไม่ต้องมี

กำลังหรือความเพียรก็ไม่ต้องมี

ความพากเพียรของบุรุษจักมีแต่ที่ไหน

นตฺถิ ทานผลํ นาม น วิโสเธติ เวรินํ

ลทฺเธยฺยํ ลภเต มจฺโจ นียติ ปริณามชํ. (๑)

ธรรมดาผลทานย่อมไม่มี

ใครจะทำบุคคลผู้มีเวรให้หมดจดด้วยทานไม่ได้

สัตว์ย่อมได้สุขหรือทุกข์ที่ควรได้เอง

สุขหรือทุกข์ที่เกิดจากการแปรผัน สัตว์นำมาเอง

นตฺถิ มาตา ปิตา ภาตา โลโก นตฺถิ อิโต ปรํ

นตฺถิ ทินฺนํ นตฺถิ หุตํ สุนิหิตํปิ น วิชฺชติ.

มารดาไม่มี บิดาไม่มี พี่ชายไม่มี น้องชายไม่มี

โลกนี้ไม่มี โลกหน้าไม่มี

ทานที่บุคคลให้แล้วย่อมไม่มีผล การบูชาก็ไม่มีผล

ทานและการบูชาที่ตั้งไว้ดีแล้วก็ไม่มีผล

โยปิ น หาโนติ (๑) ปุริสํ (๒) ปุริสฺสฉินฺทิเต ๔ สิรํ

น โกจิ กิญฺจิ หนติ สตฺตนฺนํ วิวรมนฺตเร.

คนแม้ฆ่าคน (หรือ) ตัดคอคนอื่น ก็ไม่ชื่อว่าใครฆ่าใคร

เป็นแต่ศัสตรา เสียบเข้าไปในระหว่างช่องกายทั้ง ๗ ช่อง

(๑) อจฺเฉชฺโช อเภชฺโช ๕ ชีโว อฏฺฐํโส คุฬปริมณฺฑโล

โยชนานิ สตา (๒) ปญฺจ โก ชีวํ เฉตฺตุมรหติ.

ชีวะ ของสัตว์ทั้งหลาย ไม่ถูกตัด ไม่ถูกทำลาย

บางคราวมี ๘ เหลี่ยม บางคราวกลมเหมือนงบน้ำอ้อย

บางคราวสูง ๕๐๐ โยชน์ ใครเล่าสามารถจะตัดชีวะให้ขาดได้

ยถา สุตฺตคุเฬ ขิตฺเต นิพฺเพเธนฺตํ (๑) ปลายติ

เอวเมวํปิ โส ชีโว นิพฺเพเธนฺโต (๒) ปลายติ.

เหมือนเมื่อกลุ่มด้ายที่ถูกขว้างไป

กลุ่มด้ายนั้นย่อมคลายกลิ้งไปได้ ฉันใด

ถึงชีวะนั้นก็ฉันนั้นเหมือนกัน ย่อมแหวกหนีออกไปจากร่างได้

ยถา คามโต นิกฺขมฺม อญฺญํ คามํ ปวีสติ

เอวเมวํปิ (๑) โส ชีโว อญฺญํ กายํ (๒) ปวีสติ.

เหมือนบุคคลออกจากบ้านหนึ่ง เข้าสู่บ้านหนึ่ง ฉันใด

ถึงชีวะนั้นก็ฉันนั้นเหมือนกัน ออกจากร่างหนึ่ง เข้าสู่อีกร่างหนึ่ง

ยถา เคหโต นิกฺขมฺม อญฺญํ เคหํ ปวีสติ

เอวเมวํปิ โส ชีโว อญฺญํ โพนฺที ปวีสติ.

เหมือนบุคคลออกจากเรือนหลังหนึ่ง เข้าสู่อีกเรือนหลังหนึ่ง ฉันใด

ถึงชีวะนั้นก็ฉันนั้นเหมือนกัน ออกจากร่างหนึ่ง เข้าสู่อีกร่างหนึ่ง

จูฬาสีติ (๑) มหากปฺปิโน (๒) สตสหสฺสานิ (๓) เย พาลา เย จ ปณฺฑิตา

สํสารํ เขปยิตฺวาน ทุกฺขสฺสนฺตํ กริสฺสเร.

ครั้นสิ้นกำหนด ๘,๔๐๐,๐๐๐ มหากัป

สัตว์ทั้งหลายจะเป็นพาลหรือบัณฑิตก็ตาม

จักยังสังสารวัฏให้สิ้นไปแล้ว จักทำที่สุดทุกข์ได้เอง

มิตานิ สุขทุกฺขานิ โทเณหิ ปิฏเกหิ จ

ชิโน สพฺพํ ปชานาติ สมฺมูฬฺหา อิตรา ปชา.

สุขและทุกข์ เหมือนตักตวงได้ด้วยทะนานและกระบุง

พระชินเจ้าย่อมรู้ทุกสิ่งทุกอย่าง หมู่สัตว์นอกนี้ล้วนเป็นผู้ลุ่มหลง

เอวํทิฏฺฐิ ปุเร อาสึ สมฺมูโฬฺห โมหปารุโต

มิจฺฉาทิฏฺฐิ จ ทุสฺสีโล กทริโย ปริภาสโก.

เมื่อชาติก่อน ข้าพระองค์มีความเห็นอย่างนี้ จึงได้เป็นคนหลง

ถูกโมหะครอบงำ เป็นมิจฉาทิฏฐิ ทุศีล ตระหนี่

และด่าว่าสมณพราหมณ์ทั้งหลาย

โอรํ เม ฉหิ มาเสหิ กาลกิริยา ภวิสฺสติ

เอกนฺตํ กฏุกํ โฆรํ นิรยํ ปปติสฺสหํ.

ภายใน ๖ เดือน ข้าพระองค์จักตาย

จักตกนรกอันเร่าร้อนแสนสาหัส

จตุกฺกณฺณํ จตุทฺวารํ วิภตฺตํ ภาคโส มิตํ

อโยปาการปริยนฺตํ อยสา ปฏิกุชฺชิตํ.

นรกนั้นมี ๔ เหลี่ยม มีประตู ๔ ด้าน

กรรมสร้างจำแนกไว้เป็นส่วน ๆ

ล้อมรอบด้วยกำแพงเหล็ก ครอบไว้ด้วยแผ่นเหล็ก

ตสฺส อโยมยา ภูมิ ชลิตา เตชสา ยุตา

สมนฺตา โยชนสตํ ผริตฺวา ติฏฺฐติ สพฺพทา.

พื้นนรกนั้นล้วนเป็นเหล็กแดงลุกเป็นเปลวเพลิง

ประกอบด้วยความร้อน

แผ่ไปรอบตลอดร้อยโยชน์อยู่ตลอดกาล

วสฺสสตสหสฺสานิ โฆโส สุยฺยติ ตาวเท

ลกฺโข เอโส มหาราช สตภาควสฺสโกฏิโย.

ล่วงไป ๑๐๐,๐๐ ปี ในกาลนั้น ข้าพระองค์ได้ยินเสียงอื้ออึง

(ว่า เพื่อนยากทั้งหลายเมื่อพวกท่านไหม้อยู่ในนรกนี้

กาลประมาณ ๑๐๐,๐๐๐ ปีล่วงไปแล้ว)

ข้าแต่พระมหาราชเจ้า ๑๐๐ โกฏิปีเป็นกำหนดของนรก

โกฏิสตสหสฺสานิ นิรเย ปจฺจเร ชนา

มิจฺฉาทิฏฺฐี จ ทุสฺสีลา เย จ อริยูปวาทิโน.

ชนทั้งหลายเป็นมิจฉาทิฏฐิ ทุศีล และติเตียนพระอริยะ

ย่อมหมกไหม้อยู่ในนรกถึง ๑๐๐,๐๐๐ โกฏิปี

ตตฺถาหํ ทีฆมทฺธานํ ทุกฺขํ เวทิสฺส เวทนํ

ผลํ ปาปสฺส กมฺมสฺส ตสฺมา โสจามหํ ภุสํ.

ข้าพระองค์จักเสวยทุกขเวทนาในนรกนั้นเป็นเวลายาวนาน

นี้เป็นผลกรรมอันชั่วช้าของข้าพระองค์

เพราะฉะนั้น ข้าพระองค์จึงเศร้าโศกอย่างหนัก

ตํ สุโณหิ มหาราช อรินฺทม รฏฺฐวฑฺฒน

ธีตา มยฺหํ มหาราช อุตฺตรา ภทฺทมตฺถุ เต.

ข้าแต่พระมหาราชเจ้า ผู้ทรงปราบอริราช ทรงผดุงรัฐให้เจริญ

ขอพระองค์ทรงสดับความนั้น

ขอความเจริญจงมีแด่ข้าพระองค์และอุตตราธิดาของข้าพระองค์

กโรติ ภทฺทกํ กมฺมํ สีเลสูโปสเถ รตา

ทานรตา (๑) สํวิภาคี จ วทญฺญู วีตมจฺฉรา.

นางทำแต่กรรมดี ยินดีแล้วในนิจศีลและอุโบสถศีล

รู้ความประสงค์ของผู้ขอ ปราศจากความตระหนี่ และยินดีในทาน

อขณฺฑการี สิกฺขาย สุณฺหา ปรกุเลสุ จ

อุปาสิกา สกฺยมุนิโน สมฺพุทฺธสฺส สิรีมโต.

เป็นสะใภ้ตระกูลอื่นก็ยังคงรักษาศีลไม่บกพร่องอยู่เป็นนิตย์

และเป็นอุบาสิกาของพระศากยมุนีสัมมาสัมพุทธเจ้าผู้ทรงสิริ

ภิกฺขุ จ สีลสมฺปนฺโน คามํ ปิณฺฑาย ปาวิสิ

โอกฺขิตฺตจกฺขุ สติมา คุตฺตทฺวาโร สุสํวุโต.

ภิกษุรูปหนึ่ง มีศีลสมบูรณ์ สำรวมตา มีสติ คุ้มครองอินทรีย์

สำรวมระวังเป็นอันดี เข้ามาบิณฑบาตยังหมู่บ้าน

สปทานํ จรมาโน อคมา ตํ นิเวสนํ

ตมทฺทส มหาราช อุตฺตรา ภทฺทมตฺถุ เต.

เดินไปตามลำดับตรอก ได้มาถึงบ้านนั้น

ข้าแต่พระมหาราชเจ้า ขอความเจริญจงมีแด่พระองค์

นางอุตตราได้เห็นภิกษุนั้นแล้ว

ปูรํ ปานียสรกํ ปูเว จิตฺเต (๑) จ สา อทา

ปิตา เม กาลกโต ภนฺเต ตสฺเสตํ อุปกปฺปตุ.

นางได้ถวายน้ำดื่มเต็มขันและขนมอย่างวิจิตรแล้ว

อุทิศว่า ขอผลทานที่ดิฉันถวายแล้วนี้

จงสำเร็จแก่บิดาของดิฉันซึ่งตายไปแล้วเถิด เจ้าค่ะ

สมนนฺตรานุทิฏฺเฐ วิปาโก อุทปชฺชถ

ภุญฺชามิ กามกามีหํ ราชา เวสฺสวโณ ยถา.

ในขณะที่นางอุทิศส่วนบุญให้นั้นเอง วิบากก็เกิดขึ้น

ข้าพระองค์สำเร็จความประสงค์ดังปรารถนา

บริโภคกามสุขอยู่ เหมือนท้าวเวสวัณมหาราช

ตํ สุโณหิ มหาราช อรินฺทม รฏฺฐวฑฺฒน

สเทวกสฺส โลกสฺส พุทฺโธ อคฺโค ปวุจฺจติ

ตํ พุทฺธํ สรณํ คจฺฉ สปุตฺตทาโร อรินฺทม.

ข้าแต่พระมหาราชเจ้า ผู้ทรงปราบอริราช

ทรงผดุงรัฐให้เจริญ ขอพระองค์จงทรงสดับความนั้น

บัณฑิตกล่าวว่า พระพุทธเจ้าเป็นบุคคลผู้เลิศของโลก

พร้อมทั้งเทวโลก ขอพระองค์พร้อมด้วยพระราชโอรส

และพระอัครมเหสี ทรงถึงพระพุทธเจ้าพระองค์นั้นว่า

เป็นที่พึ่งที่ระลึกเถิด

อฏฺฐงฺคิเกน มคฺเคน ผุสนฺติ อมตํ ปทํ

ตํ ธมฺมํ สรณํ คจฺฉ สปุตฺตทาโร อรินฺทม.

ชนทั้งหลายย่อมบรรลุอมตบทด้วยมรรคมีองค์ ๘

ข้าแต่พระองค์ผู้ทรงปราบอริราช

ขอพระองค์พร้อมด้วยพระราชโอรสและพระอัครมเหสี

จงทรงถึงพระธรรมนั้น ว่าเป็นที่พึ่งที่ระลึกเถิด

จตฺตาโร จ ปฏิปนฺนา จตฺตาโร จ ผเล ฐิตา

เอส สํโฆ อุชุภูโต ปญฺญาสีลสมาหิโต

ตํ สํฆํ สรณํ คจฺฉ สปุตฺตทาโร อรินฺทม.

พระอริยบุคคลผู้บรรลุอริยมรรค ๔

และพระอริยบุคคลผู้ดำรงอยู่ในอริยผล ๔ ชื่อว่าพระสงฆ์

ผู้ปฏิบัติตรง มีศีล สมาธิและปัญญา

ขอพระองค์พร้อมด้วยพระราชโอรสและพระอัครมเหสี

ทรงถึงพระสงฆ์นั้น ว่าเป็นที่พึ่งที่ระลึกเถิด

ปาณาติปาตา วิรมสฺสุ ขิปฺปํ

โลเก อทินฺนํ ปริวชฺชยสฺสุ

อมชฺชโป มา จ มุสา อภาณิ

สเกน ทาเรน จ โหหิ ตุฏฺโฐติ.

ขอพระองค์ทรงรีบงดเว้นจากการฆ่าสัตว์

เว้นขาดจากการลักทรัพย์

ทรงยินดีเฉพาะพระมเหสีของพระองค์

ไม่ตรัสคำเท็จ ไม่เสวยน้ำจัณฑ์เถิด

(พระราชาตรัสว่า)

อตฺถกาโมสิ เม ยกฺข หิตกาโมสิ เทวเต

กโรมิ ตุยฺหํ วจนํ ตฺวมสิ อาจริโย มม.

เทวดาผู้ควรบูชา ท่านเป็นผู้มุ่งประโยชน์เกื้อกูลแก่เรา

เราจะทำตามคำของท่าน

ท่านเป็นอาจารย์ของเรา

อุเปมิ สรณํ พุทฺธํ ธมฺมญฺจาปิ อนุตฺตรํ

สํฆญฺจ นรเทวสฺส คจฺฉามิ สรณํ อหํ.

เราขอถึงพระพุทธเจ้าซึ่งเป็นผู้ประเสริฐกว่าเทวดาและมนุษย์

พระธรรมอันยอดเยี่ยม และพระสงฆ์ว่าเป็นที่พึ่งที่ระลึก

ปาณาติปาตา วิรมามิ ขิปฺปํ

โลเก อทินฺนํ ปริวชฺชยามิ

อมชฺชโป โน จ มุสา ภณามิ

สเกน ทาเรน จ โหมิ ตุฏฺโฐ.

เราจะรีบงดเว้นจากการฆ่าสัตว์

เว้นขาดจากการลักทรัพย์ในโลก

ยินดีเฉพาะภรรยาของตน

จะไม่พูดเท็จ ไม่ดื่มน้ำเมา

โอผุณามิ มหาวาเต นทิยา วา สีฆคามิยา

วมามิ ปาปิกํ ทิฏฺฐึ พุทฺธานํ สาสเน รโต.

เราจะผ่อนคลายความเห็นชั่ว

เหมือนโปรยแกลบให้ลอยไปตามลมแรง

หรือเหมือนทิ้งเศษไม้ใบหญ้าลงกระแสน้ำเชี่ยว

และยินดีในพระพุทธศาสนา

อิทํ วตฺวาน โสรฏฺโฐ วิรมิตฺวา ปาปทสฺสนา

นโม ภควโต กตฺวา ปาโมกฺโข รถมารุหีติ.

นนฺทกเปตวตฺถุ ตติยํ.

พระเจ้าสุรัฏฐ์เมื่อตรัสดังนี้แล้ว

ทรงงดเว้นจากความเห็นชั่ว

ทรงนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคแล้ว

เสด็จทรงรถพระที่นั่ง

บ่ายพระพักตร์ไปทางทิศตะวันออก

นันทกเปตวัตถุที่ ๓ จบ