๕. อนภิรติชาดก เล่ม ๒๗

๓. ตักกชาดก (๖๓)

ว่าด้วยตักกบัณฑิตผู้เผชิญกับธรรมดาของหญิง

(พระบรมศาสดาครั้นทรงเล่าอดีตนิทานแล้วตรัสสรุปว่า)

{๖๓} [๖๓] ธรรมดาว่าหญิงเป็นคนมักโกรธ ไม่รู้จักบุญคุณ ชอบส่อเสียด ชอบยุยงให้แตกกัน ดูก่อนภิกษุ เธอจงประพฤติพรหมจรรย์เถิด เธอจะไม่เสื่อมจากความสุขเลย

๔. ทุราชานชาดก (๖๔)

ว่าด้วยภาวะของหญิงรู้ยาก

(อาจารย์ทิศาปาโมกข์โพธิสัตว์กล่าวสอนศิษย์ว่า)

{๖๔} [๖๔] อย่าดีใจว่าหญิงนี้ปรารถนาเรา และอย่าเสียใจว่าหญิงนี้ ไม่ปรารถนาเราภาวะของหญิงทั้งหลายรู้ได้ยาก เหมือน ทางไปของปลาในนํ้าฉะนั้น

๕. อนภิรติชาดก (๖๕)

ว่าด้วยการเปรียบหญิงเหมือนของ ๕ อย่าง

(อาจารย์ทิศาปาโมกข์โพธิสัตว์กล่าวสอนศิษย์ว่า)

{๖๕} [๖๕] ธรรมดาหญิงทั้งหลายในโลกเปรียบเหมือนกับแม่นํ้าหนทาง โรงสุรา สภา และบ่อน้ำ บัณฑิตทั้งหลายย่อมไม่ถือโกรธ หญิงเหล่านั้น

๖. มุทุลักขณชาดก (๖๖)

ว่าด้วยหญิงทำให้มีความต้องการไม่สิ้นสุด

(ดาบสโพธิสัตว์ผู้เสื่อมจากฌานแล้วกราบทูลพระราชาว่า)

{๖๖} [๖๖] แต่ก่อนยังไม่ได้พระนางมุทุลักขณาเทวีเกิดความปรารถนา เพียงอย่างเดียวแต่เมื่อได้พระนางมุทุลักขณาเทวีผู้มีดวงตา งามมาแล้วความปรารถนานั้นยังคลอดความปรารถนาอื่นออกมาอีก

๗. อุจฉังคชาดก (๖๗)

ว่าด้วยหญิงหาบุตรและสามีได้ง่ายเหมือนผักในชายพก

(หญิงนั้นกราบทูลถึงสาเหตุที่ขอชีวิตพี่ชายไว้ว่า)

{๖๗} [๖๗] ข้าแต่พระองค์ผู้ประเสริฐ บุตรหม่อมฉันหาได้ง่ายเหมือนกับผักในพก สามีเล่า เมื่อหม่อมฉันเดินไปตามทางก็พอจะหาได้ แต่ หม่อมฉันยังไม่เห็นสถานที่ใดที่จะหาพี่ชายร่วมอุทรมาได้เลย

๘. สาเกตชาดก (๖๘]

ว่าด้วยเหตุให้วางใจได้สนิทใจ

(พระบรมศาสดาครั้นทรงเล่าอดีตชาติที่พระองค์ทรงเจริญเติบโตใน มือของพราหมณ์และพราหมณีชาวเมืองสาเกต ๓๐๐ ชาติแล้วตรัสสรุปว่า)

{๖๘} [๖๘] ใจฝังแน่นอยู่ในผู้ใดและจิตเลื่อมใสอยู่ในผู้ใด ทั้งที่ไม่เคย เห็นกันมาก่อนเลย ก็วางใจในผู้นั้นได้โดยสนิทใจ