พระอภิธรรมปิฎก · ปัฏฐาน
เหตุทุกเวทนาตติกะ เล่ม ๔๔
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๗๒–๑๒๓ (ฉบับหลวง)มี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ เหตุทุกเวทนาตติกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๔ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๔ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๐ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๔)
ฉบับมหามกุฏฯ พิมพ์อรรถกถาไว้ในเล่มเดียวกับพระไตรปิฎก ข้อความในหน้านี้จึงมีอรรถกถาปนอยู่
ไทย (มหามกุฏฯ) เล่ม ๙๐ หน้า ๒๙–๔๙
เหตุทุกเวทนาติกะ
(๑. เหตุทุกะ ๒. เวทนาติกะ)
สุขเวทนาบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๗๒] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ อาศัยธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ อาศัย
ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๓. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ และธรรม
ที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุทั้งหลาย อาศัยธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๔. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ อาศัย
ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๕. ธรรมที่สัมปยุตตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ อาศัยธรรมที่สัมปยุตตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๖. ธรรมที่สัมปยุตตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ และธรรม
ที่สัมปยุตตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุทั้งหลาย อาศัยธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๗. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ อาศัยธรรม
ที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ และธรรมที่สัมปยุตตด้วยสุขเวท-นาที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๘. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ อาศัย
ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ และธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๙. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ และธรรม
ที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุทั้งหลาย อาศัยธรรมที่สัมปยุต-ด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ และธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๓] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ในอธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ ในอนันตรปัจจัย มี ๙ วาระ ในสมนันตรปัจจัยมี ๙ วาระ ในสหชาตปัจจัย มี ๙ วาระ ในอัญญมัญญปัจจัย มี ๙ วาระ ในนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ ในอุปนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ ในปุเรชาตปัจจัย มี ๙วาระ ในอาเสวนปัจจัย มี ๙ วาระ ในกัมมปัจจัย มี ๙ วาระ ในวิปากปัจจัยมี ๙ วาระ ในอาหารปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.
ปัจจนียนัย
๑. นเหตุปัจจัย
[๗๔] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ อาศัย
ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะนเหตุปัจจัย
๒. นอธิปติปัจจัย
[๗๕] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ อาศัยธรรม
ที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะนอธิปติปัจจัย
๒. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ อาศัย
ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะนอธิปติ-ปัจจัย ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในปัจจนียะ
[๗๖] ในนเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ในนอธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ ในนปุเรชาตปัจจัย มี ๙ วาระ ในนปัจฉาชาตปัจจัย มี ๙ วาระ ในนอาเสวน-ปัจจัย มี ๙ วาระ ในนกัมมปัจจัย มี ๓ วาระ ในนวิปากปัจจัย มี ๙ วาระในนฌานปัจจัย มี ๑ วาระ ในนมัคคปัจจัย มี ๑ วาระ ในนวิปปยุตตปัจจัยมี ๙ วาระ.
อนุโลมปัจจนียนัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลมปัจจนียะ
[๗๗] เพราะเหตุปัจจัย ในนอธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ... ฯลฯ
ปัจจนียานุโลมนัย
การนับจำนวนวาระในปัจจนียานุโลม
[๗๘] เพราะนเหตุปัจจัย ในอารัมมณปัจจัย มี ๑ วาระ... ฯลฯ
สหชาตวาระก็ดี ปัจจยวาระก็ดี นิสสยวาระก็ดี สังสัฏฐวาระก็ดีสัมปยุตตวาระก็ดี พึงให้พิสดารเหมือนปฏิจจวาระ.
สุขเวทนาบทปัญหาวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๗๙] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัยมี ๓ วาระ (วาระที่ ๑-๒-๓)
๒. อารัมมณปัจจัย
[๘๐] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัย
แก่ธรรมที่สัมปยุตตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของอารัมมณ-ปัจจัย มี ๓ วาระ. (วาระที่ ๑-๒-๓)
๔. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เป็น
ปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ (วาระที่ ๔-๕-๖)
๗. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ และธรรม
ที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุทั้งหลาย เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัยมี ๓ วาระ (วาระที่ ๗-๘-๙)
๓. อธิปติปัจจัย
[๘๑] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัย
แก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของอธิปติ-ปัจจัย
มี ๒ อย่าง คือที่เป็น อารัมมณาธิปติ และ สหชาตาธิปติ มี ๓
วาระ (วาระที่ ๑-๒-๓)
๔. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เป็น
ปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ ด้วยอำนาจของอธิปติปัจจัย
มี ๒ อย่าง คือที่เป็น อารัมมณาธิปติ และ สหชาตาธิปติ มี ๓
วาระ (วาระที่ ๔-๕-๖)
๗. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ และธรรม
ที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุทั้งหลาย เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของอธิปติปัจจัย
มีอย่างเดียว คือที่เป็น อารัมมณาธิปติ มี ๓ วาระ (วาระที่
๗-๘-๙)
ฯลฯ
๙. อุปนิสสยปัจจัย
[๘๒] ๑. ธรรมที่สัมปยุตตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัย
แก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของอุปนิสสัยปัจจัย
มี ๓ อย่าง คือที่เป็น อารัมมณูปนิสสยะ อนันตรูปนิสสยะ และปกตูปนิสสยะ มี ๙ วาระ ฯลฯ
๑๑. กัมมปัจจัย
[๘๓] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เป็น
ปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ ด้วยอำนาจของกัมมปัจจัย
๒. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เป็น
ปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของกัมมปัจจัย
๓. ธรรมที่สัมปยุตตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เป็น
ปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ และธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ ด้วยอำนาจของกัมมปัจจัย
๑๒. วิปากปัจจัย
ฯลฯ เป็นปัจจัย ด้วยอำนาจของวิปากปัจจัย
๑๓. อาหารปัจจัย
[๘๔] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เป็น
ปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ ด้วยอำนาจของอาหารปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
๒๑. อวิคตปัจจัย
[๘๕] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของอวิคต-ปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๖] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ใน
อธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ ในอนันตรปัจจัย มี ๙ วาระ ในสมนันตรปัจจัย มี๙ วาระ ในสหชาตปัจจัย มี ๙ วาระ ในอัญญมัญญปัจจัย มี ๙ วาระ ในนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ ในอุปนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ ในอาเสวนปัจจัย มี ๙วาระ ในกัมมปัจจัย มี ๓ วาระ ในวิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ในอาหารปัจจัยมี ๓ วาระ ในอินทริยปัจจัย มี ๙ วาระ ในฌานปัจจัย มี ๓ วาระ ในมัคค-ปัจจัย มี ๙ วาระ ในสัมปยุตตปัจจัย มี ๙ วาระ ในอัตถิปัจจัย มี ๙ วาระในนัตถิปัจจัย มี ๙ วาระ ในวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ. ในอวิคตปัจจัย ๙ วาระ.
ปัจจนียนัย
การยกปัจจัยในปัจจนียะ
[๘๗] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย, เป็นปัจจัย ด้วยอำนาจของสหชาติปัจจัย,เป็นปัจจัย ด้วยอำนาจของอุปนิสสยปัจจัย ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในปัจจนียะ
[๘๘] ในนเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในนอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ
ฯลฯ ในโนอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.
อนุโลมปัจจนียนัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลมปัจจนียะ
[๘๙] เพราะเหตุปัจจัย ในนอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ.... ฯลฯ
ปัจจนียานุโลมนัย
การนับจำนวนวาระในปัจจนียานุโลม
[๙๐] เพราะเหตุปัจจัย ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ. . . ฯลฯ
อนุโลมนัยก็ดี ปัจจนียนัยก็ดี อนุโลมปัจจนียนัยก็ดี ปัจจนียา-
นุโลมนัยก็ดี แห่งปัญหาวาระ ในกุสลติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น.
ทุกขเวทนาบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๙๑] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ อาศัย
ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ. อาศัย
ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๓. ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ และธรรม
ที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุทั้งหลาย อาศัยธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๔. ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ อาศัย
ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยมี ๓ วาระ (วาระที่ ๔-๕-๖)
๗. ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ อาศัย
ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ และธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ (วาระที่๗-๘-๙)
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๙๒] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ใน
อธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ ในอนันตรปัจจัย มี ๙ วาระ ในสมนันตรปัจจัย มี๙ วาระ ในสหชาตปัจจัย มี ๙ วาระ ในอัญมัญญปัจจัย มี ๙ วาระ ในนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ ในอุปนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ ในปุเรชาตปัจจัย มี ๙วาระ ในอาเสวนปัจจัยมี ๙ วาระ ในกัมมปัจจัย มี ๙ วาระ ในวิปากปัจจัยมี ๑ วาระ ในอาหารปัจจัย มี ๙ วาระ ในอินทริยปัจจัย มี ๙ วาระ ในฌานปัจจัย มี ๙ วาระ ในมัคคปัจจัย มี ๙ วาระ ในสัมปยุตตปัจจัย มี ๙วาระ ในวิปปยุตตปัจจัย มี ๙ วาระ ในอัตถิปัจจัย มี ๙ วาระ ในนัตถิปัจจัยมี ๙ วาระ ในวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ ในอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.
ปัจจนียนัย
๑. นเหตุปัจจัย
[๙๓] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ อาศัย
ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะนเหตุ-ปัจจัย
๒. นอธิปติปัจจัย
[๙๔] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ อาศัย
ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะนอธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ.
การนับจำนวนวาระในปัจจนียะ
[๙๕] ในนเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ในนอธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ ในนปัจฉาชาตปัจจัย มี ๙ วาระ ในนอาเสวนปัจจัย มี ๙ วาระ ในนกัมมปัจจัยมี ๓ วาระ ในนวิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ในนฌานปัจจัย มี ๑ วาระ ในนมัคค-ปัจจัย มี ๑ วาระ.
อนุโลมปัจจนียนัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลมปัจจนียะ
[๙๖] เพราะเหตุปัจจัย ในนอธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ... ฯลฯ
ปัจจนียานุโลมนัย
การนับจำนวนวาระในปัจจนียานุโลม
[๙๗] เพราะนเหตุปัจจัย ในอารัมมณปัจจัย มี ๑ วาระ... ฯลฯ
สหชาตวาระก็ดี ปัจจยวาระก็ดี สังสัฏฐวาระก็ดี สัมปยุตตวาระก็ดี
พึงให้พิสดารเหมือนปฏิจจวาระ.
ทุกขเวทนาบทปัญหาวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๙๘] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย
๒. ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย
๓. ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ และธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย
๒. อารัมมณปัจจัย
[๙๙] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัย
แก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ.
๔. ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เป็น
ปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ.
๗. ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ และธรรม
ที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุทั้งหลาย เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัยมี ๓ วาระ.
ฯลฯ
๑๑. กัมมปัจจัย
[๑๐๐] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เป็น
ปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ ด้วยอำนาจของกัมมปัจจัย มี ๓ วาระ.
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๑๐๑] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ใน
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ในอนันตรปัจจัย มี ๙ วาระ ในสมันนตรปัจจัยมี ๙ วาระ ในอัญมัญญปัจจัย มี ๙ วาระ ในนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ ใน
อุปนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ ในอาเสวนปัจจัย มี ๙ วาระ ในกัมมปัจจัย มี ๓วาระ. ในวิปากปัจจัย มี ๑ วาระ. ในอาหารปัจจัย มี ๓ วาระ. ในอินทริยปัจจัยมี ๓ วาระ ในฌานปัจจัย มี ๓ วาระ ในมัคคปัจจัย มี ๓ วาระ ในสัมป-ยุตตปัจจัย มี ๙ วาระ ในอัตถิปัจจัย มี ๙ วาระ ในนัตถิปัจจัย มี ๙ วาระในวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ ในอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.
ปัจจนียนัย
การยกปัจจัยในปัจจนียะ
[๑๐๒] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ เป็น
ปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย, เป็นปัจจัย ด้วยอำนาจของสหชาตปัจจัย, เป็นปัจจัยด้วยอำนาจของอุปนิสสยปัจจัย.
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในปัจจนียะ
[๑๐๓] ในนเหตุปัจจัย มี ๙ วาร ในนอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ
ในนอธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อนุโลมปัจจนียนัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลมปัจจนียะ
[๑๐๔] เพราะเหตุปัจจัย ในนอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ... ฯลฯ
ปัจจนียานุโลมนัย
การนับจำนวนวาระในปัจจนียานุโลม
[๑๐๕] เพราะนเหตุปัจจัย ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ... ฯลฯ
อนุโลมนัยก็ดี ปัจจนียนัยก็ดี อนุโลมปัจจนียนัยก็ดี ปัจจนียานุโลมนัยก็ดี แห่งปัญหาวาระในกุสลติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น
อทุกขมสุขเวทนาบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๑๐๖] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุอาศัยธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.
๔. ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ
อาศัยธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.
๗. ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุ
อาศัยธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุ และธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยมี ๓ วาระ.
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๑๐๗] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ในอธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ ในอนันตรปัจจัย มี ๙ วาระ ในสมนันตรปัจจัย มี๙ วาระ ในสหชาตปัจจัย มี ๙ วาระ ในอัญญมัญญปัจจัย มี ๙ วาระ ในนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ ในอุปนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ ในปุเรชาตปัจจัย มี๙ วาระ ในอาเสวนปัจจัย มี ๙ วาระ ในกัมมปัจจัย มี ๙ วาระ ในวิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ในอาหารปัจจัย มี ๙ วาระ ในอินทริยปัจจัย มี ๙ วาระในฌานปัจจัย มี ๙ วาระ ในมัคคปัจจัย มี ๙ วาระ ในสัมปยุตตปัจจัย มี ๙วาระ ในวิปปยุตตปัจจัย มี ๙ วาระ ในอัตถิปัจจัย มี ๙ วาระ ในนัตถิปัจจัยมี ๙ วาระ ในวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ ในอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.
ปัจจนียนัย
๑. นเหตุปัจจัย
[๑๐๘] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ
อาศัยธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น
เพราะนเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ.
๒. นอธิปติปัจจัย
[๑๐๙] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุ
อาศัยธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะ-นอธิปติปัจจัย
การนับจำนวนวาระในปัจจนียะ
[๑๑๐] ในนเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ในนอธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ ในนปุเรชาตปัจจัย มี ๙ วาระ ในนปัจฉาชาตปัจจัย มี ๙ วาระ ในนอาเสวน-ปัจจัย มี ๙ วาระ ในนกัมมปัจจัย มี ๓ วาระ ในนวิปากปัจจัย มี ๙ วาระในนฌานปัจจัย มี ๑ วาระ ในนมัคคปัจจัย มี ๑ วาระ ในนวิปปยุตตปัจจัยมี ๙ วาระ.
อนุโลมปัจจนียนัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลมปัจจนียะ
[๑๑๑] เพราะเหตุปัจจัย ในนอธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ... ฯลฯ
ปัจจนียานุโลมนัย
การนับจำนวนวาระในปัจจนียานุโลม
[๑๑๒] เพราะนเหตุปัจจัย ในอารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ... ฯลฯ
สหชาตวาระก็ดี ปัจจยวาระก็ดี นิสสยวาระก็ดี สังสัฏฐวาระก็ดี
สัมปยุตตวาระก็ดี พึงให้พิสดารเหมือนปฏิจจวาระ.
อทุกขมสุขเวทนาบทปัญหาวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๑๑๓] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุ
เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.
๒. อารัมมณปัจจัย
[๑๑๔] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุเป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ.
๓. อธิปติปัจจัย
[๑๑๕] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุเป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของอธิปติปัจจัย
มี ๒ อย่าง คือที่เป็น อารัมมณาธิปติ และ สหชาตาธิปติ มี ๓วาระ.
๔. ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุเป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ ด้วยอำนาจของอธิปติปัจจัย
มี ๒ อย่าง คือที่เป็น อารัมมณาธิปติ และ สหชาตาธิปติ มี ๓วาระ.
๗. ธรรมทั้งหลายที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่
เป็นเหตุ และที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของอธิปติปัจจัย
มีอย่างเดียว คือที่เป็น อารัมมณาธิปติ มี ๓ วาระ มีแต่อารัมมณา-
ธิปติเท่านั้น.
ฯลฯ
๙. อุปนิสสยปัจจัย
[๑๑๖] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุเป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของอุปนิสสยปัจจัย
มี ๓ อย่าง คือที่เป็น อารัมมณูปนิสสยะ อนันตรูปนิสสยะ และ
ปกตูปนิสสยะ
๑๐. อาเสวนปัจจัย
เป็นปัจจัย ด้วยอำนาจของอาเสวนปัจจัย มี ๙ วาระ.
๑๑. กัมมปัจจัย
[๑๑๗] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุเป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่ไม่ใช่เหตุ ด้วยอำนาจของกัมมปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
๑๒. วิปากปัจจัย
[๑๑๘] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมเวทนาที่เป็นเหตุเป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตดด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของวิปากปัจจัย มี ๙ วาระ
๒๑. อวิคตปัจจัย
ฯลฯ เป็นปัจจัย ด้วยอำนาจของอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๑๑๙] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ในอธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ ในอนันตรปัจจัย มี ๙ วาระ ในสมนันตรปัจจัย มี๙ วาระ ในสหชาตปัจจัย มี ๙ วาระ ในอัญญมัญญปัจจัย มี ๙ วาระ ในนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ ในอุปนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ ในอาเสวนปัจจัย มี๙ วาระ ในกัมมปัจจัย มี ๓ วาระ ในวิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ในอาหาร-ปัจจัย มี ๓ วาระ ในอินทริยปัจจัย มี ๙ วาระ ในฌานปัจจัย มี ๓ วาระในมัคคปัจจัย มี ๙ วาระ ในสัมปยุตตปัจจัย มี ๙ วาระ ในอัตถิปัจจัย มี ๙วาระ ในนัตถิปัจจัย มี ๙ วาระ ในวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ ในอวิคตปัจจัยมี ๙ วาระ.
ปัจจนียนัย
การยกปัจจัยในปัจจนียะ
[๑๒๐] ๑. ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุ
เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาที่เป็นเหตุ ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย, เป็นปัจจัย ด้วยอำนาจของสหชาตปัจจัย,เป็นปัจจัย ด้วยอำนาจของอุปนิสสยปัจจัย.
การนับจำนวนวาระในปัจจนียะ
[๑๒๑] ในนเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในนอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ
ฯลฯ
อนุโลมปัจจนียนัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลมปัจจนียะ
[๑๒๒] เพราะเหตุปัจจัย ในนอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ... ฯลฯ
ปัจจนียานุโลมนัย
การนับจำนวนวาระในปัจจนียานุโลม
[๑๒๓] เพราะนเหตุปัจจัย ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ... ฯลฯ
อนุโลมนัยก็ดี ปัจจนียนัยก็ดี อนุโลมปัจจนียนัยก็ดี ปัจจนียานุโลม
นัยก็ดี แห่งปัญหาวาระ ในกุสลติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น.
เหตุทุกเวทนาติกะ จบ
เหตุทุกวิปากติกะ
(๑. เหตุทุกะ ๓. วิปากติกะ)
วิปากบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๑๒๔] ๑. วิปากธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยวิปากธรรมที่เป็นเหตุ
เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. วิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยวิปากธรรมที่เป็น
เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๓. วิปากธรรมที่เป็นเหตุ และวิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ
ทั้งหลาย อาศัยวิปากธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๔. วิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยวิปากธรรมที่ไม่ใช่
เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.
๗. วิปากธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยวิปากธรรมที่เป็นเหตุ
และวิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๑๒๕] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ใน
อธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ ในอนันตรปัจจัย มี ๙ วาระ ในสมนันตรปัจจัย มี๙ วาระ ในสหชาตปัจจัย มี ๙ วาระ ในอัญญมัญญปัจจัย มี ๙ วาระ ใน
จบ เหตุทุกเวทนาตติกะ