พระอภิธรรมปิฎก · ปัฏฐาน
เหตุทุกมัคคารัมมณัตติกะ เล่ม ๔๔
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๗๐๘–๗๔๘ (ฉบับหลวง)มี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ เหตุทุกมัคคารัมมณัตติกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๔ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๔ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๐ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๔)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๔๔ หน้า ๑๙๑–๒๐๐
(อนุโลมะก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมะก็ดี แห่งปัญหาวารในกุสลติกะ นับไว้แล้วอย่างไร พึงนับอย่างนั้น)
จบ เหตุทุกมิจฉัตตนิยตติกะ
๑. เหตุทุกะ ๑๖. มัคคารัมมณติกะ
๑. มัคคารัมมณปทะ ๑. ปฏิจจวาร
ปัจจยจตุกกะ - เหตุปัจจัย
{๗๐๘} [๔๕๓] อาศัยสภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วารอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วารอาศัยสภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ และที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาร (ย่อ)
{๗๐๙} [๔๕๔] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาร
ในอารัมมณปัจจัย ” ๙ ”
ในอธิปติปัจจัย ” ๙ ” ...
ในกัมมปัจจัย ” ๙ ” ...
ในอวิคตปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
นเหตุปัจจัย
{๗๑๐} [๔๕๕] อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ เกิดขึ้น เพราะนเหตุปัจจัย (ย่อ)
{๗๑๑} [๔๕๖] ในนเหตุปัจจัย มี ๑ วาร
ในนอธิปติปัจจัย ” ๙ ”
ในนปุเรชาตปัจจัย ” ๙ ”
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ” ๙ ”
ในนอาเสวนปัจจัย ” ๙ ”
ในนกัมมปัจจัย ” ๓ ”
ในนวิปากปัจจัย ” ๙ ”
ในนมัคคปัจจัย ” ๑ ”
ในนวิปปยุตตปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
{๗๑๒} ในนอธิปติปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๙ วาร (ย่อ)
{๗๑๓} ในอารัมมณปัจจัย กับนเหตุปัจจัย ” ๑ ” (ย่อ)
(สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตต วารก็ดี พึงให้พิสดารเหมือนกับปฏิจจวาร)
๑. มัคคารัมมณปทะ ๗. ปัญหาวาร
ปัจจยจตุกกะ - เหตวาทิปัจจัย
{๗๑๔} [๔๕๗] สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ เป็นปัจจัยแก่ สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ โดยเหตุปัจจัย มี ๓ วาร{๗๑๕} สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรม ที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ โดยอธิปติปัจจัย มีอย่างเดียว คือ สหชาตาธิปติปัจจัย มี ๓ วารสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ โดยอธิปติปัจจัย มีอย่างเดียว คือ สหชาตาธิปติปัจจัย มี ๓ วาร
{๗๑๖} สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรม ที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ โดยอนันตรปัจจัย (ย่อ)
{๗๑๗} [๔๕๘] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
ในอธิปติปัจจัย ” ๖ ”
ในอนันตรปัจจัย ” ๙ ”
ในสมนันตรปัจจัย ” ๙ ”
ในสหชาตปัจจัย ” ๙ ”
ในอัญญมัญญปัจจัย ” ๙ ”
ในนิสสยปัจจัย ” ๙ ”
ในอุปนิสสยปัจจัย ” ๙ ”
ในอาเสวนปัจจัย ” ๙ ”
ในกัมมปัจจัย ” ๓ ”
ในอาหารปัจจัย ” ๓ ”
ในอินทริยปัจจัย ” ๙ ”
ในฌานปัจจัย ” ๓ ”
ในมัคคปัจจัย ” ๙ ”
ในสัมปยุตตปัจจัย ” ๙ ”
ในอัตถิปัจจัย ” ๙ ”
ในนัตถิปัจจัย ” ๙ ”
ในวิคตปัจจัย ” ๙ ”
ในอวิคตปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
ปัจจนียุทธาระ
{๗๑๘} [๔๕๙] สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ โดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย (ย่อ)
{๗๑๙} [๔๖๐] ในนเหตุปัจจัย มี ๙ วาร
ในนอารัมมณปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
{๗๒๐} ในนอารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๓ วาร (ย่อ)
{๗๒๑} ในอธิปติปัจจัย กับนเหตุปัจจัย ” ๓ ” (ย่อ)
(อนุโลมะก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมะปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมะก็ดี แห่งปัญหาวารในกุสลติกะ นับไว้แล้วอย่างไร พึงนับอย่างนั้น)
๒. มัคคเหตุกปทะ ๑. ปฏิจจวาร
ปัจจยจตุกกะ - เหตุปัจจัย
{๗๒๒} [๔๖๑] อาศัยสภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วารอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วารอาศัยสภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ และที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาร (ย่อ)
{๗๒๓} [๔๖๒] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาร
ในอารัมมณปัจจัย ” ๙ ”
ในอธิปติปัจจัย ” ๙ ” ...
ในอาเสวนปัจจัย ” ๙ ”
ในกัมมปัจจัย ” ๙ ”
ในอาหารปัจจัย ” ๙ ”
ในอินทริยปัจจัย ” ๙ ” ...
ในอวิคตปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
{๗๒๔} [๔๖๓] อาศัยสภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ สภาวธรรมที่ เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะนอธิปติปัจจัย (ย่อ)
{๗๒๕} [๔๖๔] ในนอธิปติปัจจัย มี ๖ วาร
ในนปุเรชาตปัจจัย ” ๙ ”
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ” ๙ ”
ในนกัมมปัจจัย ” ๓ ”
ในนวิปากปัจจัย ” ๙ ”
ในนวิปปยุตตปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
{๗๒๖} ในนอธิปติปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๖ วาร (ย่อ)
{๗๒๗} ในเหตุปัจจัย กับนอธิปติปัจจัย ” ๖ ” (ย่อ)
(สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี พึงให้พิสดารเหมือนกับปฏิจจวาร)
๒.มัคคเหตุกปทะ ๗. ปัญหาวาร
ปัจจยจตุกกะ - เหตุปัจจัยและอธิปติปัจจัย
{๗๒๘} [๔๖๕] สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ โดยเหตุปัจจัย มี ๓ วาร{๗๒๙} สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ โดยอธิปติปัจจัย มีอย่างเดียว คือ สหชาตาธิปติปัจจัย มี ๓ วารสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรม ที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ โดยอธิปติปัจจัย มีอย่างเดียว คือ สหชาตาธิปติปัจจัย มี ๓ วาร (ย่อ)
{๗๓๐} [๔๖๖] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
ในอธิปติปัจจัย ” ๖ ”
ในสหชาตปัจจัย ” ๙ ”
ในอัญญมัญญปัจจัย ” ๙ ”
ในนิสสยปัจจัย ” ๙ ”
ในอุปนิสสยปัจจัย ” ๙ ”
ในกัมมปัจจัย ” ๓ ”
ในอาหารปัจจัย ” ๓ ”
ในอินทริยปัจจัย ” ๙ ”
ในฌานปัจจัย ” ๓ ”
ในมัคคปัจจัย ” ๙ ”
ในสัมปยุตตปัจจัย ” ๙ ”
ในอัตถิปัจจัย ” ๙ ”
ในอวิคตปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
ปัจจนียุทธาระ
{๗๓๑} [๔๖๗] สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ โดยสหชาตปัจจัยเป็นปัจจัย โดยอุปนิสสยปัจจัย (ย่อ)
{๗๓๒} [๔๖๘] ในนเหตุปัจจัย มี ๙ วาร
ในนอารัมมณปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
{๗๓๓} ในนอารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๓ วาร (ย่อ)
{๗๓๔} ในอธิปติปัจจัย กับนเหตุปัจจัย ” ๓ ” (ย่อ)
(อนุโลมะก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมะก็ดี แห่งปัญหาวารในกุสลติกะ นับไว้แล้วอย่างไร พึงนับอย่างนั้น)
๓. มัคคาธิปติปทะ ๑. ปฏิจจวาร
ปัจจยจตุกกะ - เหตุปัจจัย
{๗๓๕} [๔๖๙] อาศัยสภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วารอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี สภาวธรรมที่ไม่ เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วารอาศัยสภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี และที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งม <*> มรรคเป็นอธิบดี สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาร (ย่อ)
{๗๓๖} [๔๗๐] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาร
ในอารัมมณปัจจัย ” ๙ ” ...
ในกัมมปัจจัย ” ๙ ”
ในอาหารปัจจัย ” ๙ ” ...
ในอวิคตปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
นอธิปติปัจจัย
{๗๓๗} [๔๗๑] อาศัยสภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี เกิดขึ้น เพราะนอธิปติปัจจัย (ย่อ)
{๗๓๘} [๔๗๒] ในนอธิปติปัจจัย มี ๙ วาร
ในนปุเรชาตปัจจัย ” ๙ ”
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ” ๙ ”
ในนอาเสวนปัจจัย ” ๙ ”
ในนกัมปัจจัย ” ๓ ”
ในนวิปากปัจจัย ” ๙ ”
- <*>มี - ผู้รวบรวม
ในนวิปปยุตตปัจจัย มี ๙ วาร (ย่อ)
{๗๓๙} ในนอธิปติปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๙ วาร (ย่อ)
{๗๔๐} ในเหตุปัจจัย กับนอธิปติปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
(สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี พึงให้พิสดารเหมือนกับปฏิจจวาร)
๓. มัคคาธิปติปทะ ๗. ปัญหาวาร
ปัจจยจตุกกะ - เหตวาทิปัจจัย
{๗๔๑} [๔๗๓] สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี โดยเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
{๗๔๒} สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี โดยอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาร
{๗๔๓} สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรม ที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี โดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย สหชาตาธิปติปัจจัย มี ๓ วารสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี เป็นปัจจัยแก่สภาว ธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี โดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย สหชาตาธิปติปัจจัย มี ๓ วารสภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี และที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งมี มรรคเป็นอธิบดี เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี โดยอธิปติปัจจัย มีอย่างเดียว คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย มี ๓ วาร (ย่อ)
{๗๔๔} [๔๗๔] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
ในอารัมมณปัจจัย ” ๙ ”
ในอธิปติปัจจัย มี ๙ วาร
ในอนันตรปัจจัย ” ๙ ”
ในสมนันตรปัจจัย ” ๙ ”
ในสหชาตปัจจัย ” ๙ ”
ในอัญญมัญญปัจจัย ” ๙ ”
ในนิสสยปัจจัย ” ๙ ”
ในอุปนิสสยปัจจัย ” ๙ ”
ในอาเสวนปัจจัย ” ๙ ”
ในกัมมปัจจัย ” ๓ ”
ในอาหารปัจจัย ” ๓ ”
ในอินทริยปัจจัย ” ๙ ”
ในฌานปัจจัย ” ๓ ”
ในมัคคปัจจัย ” ๙ ”
ในสัมปยุตตปัจจัย ” ๙ ”
ในอัตถิปัจจัย ” ๙ ” ...
ในอวิคตปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
ปัจจนียุทธาระ
{๗๔๕} [๔๗๕] สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี โดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย (ย่อ)
{๗๔๖} [๔๗๖] ในนเหตุปัจจัย มี ๙ วาร
ในนอารัมมณปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
{๗๔๗} ในนอารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๓ วาร (ย่อ)
{๗๔๘} ในอารัมมณปัจจัย กับนเหตุปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
(อนุโลมะก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมะก็ดี แห่งปัญหาวารในกุสลติกะ นับไว้แล้วอย่างไร พึงนับอย่างนั้น)
จบ เหตุทุกมัคคารัมมณติกะ
๑. เหตุทุกะ ๑๗. อุปปันนติกะ
๑. อุปปันนปทะ ๗. ปัญหาวาร
ปัจจยจตุกกะ - เหตุปัจจัย และอุปนิสสยปัจจัย
{๗๔๙} [๔๗๗] สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งเกิดขึ้นแล้ว เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งเกิดขึ้นแล้ว โดยเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
{๗๕๐} สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งเกิดขึ้นแล้ว เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งเกิดขึ้นแล้ว โดยอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาร
{๗๕๑} สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งเกิดขึ้นแล้ว เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งเกิดขึ้นแล้ว โดยอธิปติปัจจัย มีอย่างเดียว คือ สหชาตาธิปติปัจจัย มี ๓ วารสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งเกิดขึ้นแล้ว เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งเกิดขึ้นแล้ว โดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย สหชาตาธิปติปัจจัย มี ๓ วาร{๗๕๒} สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งเกิดขึ้นแล้ว เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นเหตุ ซึ่งเกิดขึ้นแล้ว โดยสหชาตปัจจัย (ย่อ)
สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งเกิดขึ้นแล้ว เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ ไม่เป็นเหตุ ซึ่งเกิดขึ้นแล้ว โดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ... ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคล อาศัยอุตุที่เกิดขึ้นแล้ว ทำฌานให้เกิดขึ้น ทำวิปัสสนา ... ทำมรรค ... ทำอภิญญา ... ทำสมาบัติให้เกิดขึ้น (ย่อ)
จบ เหตุทุกมัคคารัมมณัตติกะ