พระอภิธรรมปิฎก · ปัฏฐาน
ปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐทุกกุสลัตติกะ เล่ม ๔๔
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๔๑๓–๑๔๑๗ (ฉบับหลวง)มี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ ปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐทุกกุสลัตติกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๔ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๔ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๐ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๔)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๔๔ หน้า ๓๕๔–๓๕๖
{๑๔๐๙} [๒๗] สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของปรามาส แต่ไม่เป็นปรามาส ซึ่ง เป็นอกุศล เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของปรามาสแต่ไม่เป็น ปรามาส ซึ่งเป็นอกุศล โดยเหตุปัจจัย (ย่อ)
{๑๔๑๐} [๒๘] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
ในอารัมมณปัจจัย ” ๙ ”
ในอธิปติปัจจัย ” ๙ ” …
ในอวิคตปัจจัย ” ๕ ” (ย่อ)
(อนุโลมะก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมะก็ดี แห่งปัญหาวารในกุสลติกะ นับไว้แล้วอย่างไร พึงนับอย่างนั้น)
{๑๔๑๑} [๒๙] อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของปรามาส แต่ไม่เป็นปรามาส ซึ่งเป็นอัพยากฤต สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของปรามาสแต่ไม่เป็นปรามาส ซึ่งเป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
{๑๔๑๒} [๓๐] ในเหตุปัจจัย มี ๑ วาร
ในอารัมมณปัจจัย ” ๑ ” ...
ในอวิคตปัจจัย ” ๑ ” (ย่อ)
(ในสหชาตวารก็ดี ... ในปัญหาวารก็ดี ในทุก ๆ ปัจจัย มีปัจจัยละ ๑ วาร)
จบ ปรามาสปรามัฏฐทุกกุสลติกะ
๕๔. ปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐทุกะ ๑. กุสลติกะ
๑. ปฏิจจวาร ปัจจยจตุกกะ - เหตุปัจจัย
{๑๔๑๓} [๓๑] อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากปรามาส แต่เป็นอารมณ์ของปรามาส ซึ่งเป็นกุศล สภาวธรรมที่วิปปยุตจากปรามาสแต่เป็นอารมณ์ของปรามาส ซึ่งเป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย (๑)
อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากปรามาส และไม่เป็นอารมณ์ของปรามาส ซึ่งเป็นกุศล สภาวธรรมที่วิปปยุตจากปรามาสและที่ไม่เป็นอารมณ์ของปรามาส ซึ่งเป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย (๑) (ย่อ)
{๑๔๑๔} [๓๒] ในเหตุปัจจัย มี ๒ วาร
ในอารัมมณปัจจัย ” ๒ ” ...
ในอวิคตปัจจัย ” ๒ ”
(ย่อ เหมือนโลกิยโลกุตตรทุกะ สหชาตวารก็ดี ... ปัญหาวารก็ดี ก็พึงให้พิสดาร)
{๑๔๑๕} [๓๓] อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากปรามาส แต่เป็นอารมณ์ของปรามาส ซึ่งเป็นอกุศล สภาวธรรมที่วิปปยุตจากปรามาสแต่เป็นอารมณ์ของปรามาส ซึ่งเป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย(ในทุก ๆ ปัจจัย มีปัจจัยละ ๑ วาร)
{๑๔๑๖} [๓๔] อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากปรามาส แต่เป็นอารมณ์ของปรามาส ซึ่งเป็นอัพยากฤต สภาวธรรมที่วิปปยุตจากปรามาสแต่เป็นอารมณ์ของปรามาส ซึ่งเป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย (๑)อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากปรามาส และที่ไม่เป็นอารมณ์ของปรามาส ซึ่งเป็นอัพยากฤต สภาวธรรมที่วิปปยุตจากปรามาสและที่ไม่เป็นอารมณ์ของปรามาส ซึ่งเป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วารอาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากปรามาสแต่เป็นอารมณ์ของปรามาส ซึ่งเป็นอัพยากฤต และที่วิปปยุตจากปรามาสและที่ไม่เป็นอารมณ์ของปรามาส ซึ่งเป็นอัพยากฤต สภาวธรรมที่วิปปยุตจากปรามาสแต่เป็นอารมณ์ของปรามาส ซึ่งเป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย (๑) (ย่อ)
{๑๔๑๗} [๓๕] ในเหตุปัจจัย มี ๕ วาร
ในอารัมมณปัจจจจัย ” ๒ ” ...
ในอาเสวนปัจจัย ” ๑ ” ...
ในอวิคตปัจจัย มี ๕ วาร
(ย่อ เหมือนโลกิยทุกะ สหชาตวารก็ดี ... ปัญหาวารก็ดี ก็พึงให้พิสดาร)
จบ ปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐทุกกุสลติกะ
จบ ปรามาสโคจฉกกุสลติกะ
๕๕. สารัมมณทุกะ ๑. กุสลติกะ
๑-๗. ปฏิจจาทิวาร ปัจจยจตุกกะ - เหตุปัจจัย
{๑๔๑๘} [๑] อาศัยสภาวธรรมที่มีอารมณ์ได้ ซึ่งเป็นกุศล สภาวธรรมที่มีอารมณ์ได้ ซึ่งเป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย(พึงให้พิสดารเหมือนกุศลที่มีปัจจัย)
{๑๔๑๙} [๒] อาศัยสภาวธรรมที่มีอารมณ์ได้ ซึ่งเป็นอกุศล สภาวธรรมที่มีอารมณ์ได้ ซึ่งเป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย(พึงทำเหมือนกุศลที่มีปัจจัย)
{๑๔๒๐} [๓] อาศัยสภาวธรรมที่มีอารมณ์ได้ ซึ่งเป็นอัพยากฤต สภาวธรรมที่มีอารมณ์ได้ ซึ่งเป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วารอาศัยสภาวธรรมที่มีอารมณ์ไม่ได้ ซึ่งเป็นอัพยากฤต สภาวธรรมที่มีอารมณ์ไม่ได้ ซึ่งเป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วารอาศัยสภาวธรรมที่มีอารมณ์ได้ ซึ่งเป็นอัพยากฤต และที่มีอารมณ์ไม่ได้ ซึ่งเป็นอัพยากฤต สภาวธรรมที่มีอารมณ์ได้ ซึ่งเป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาร (ย่อ)
{๑๔๒๑} [๔] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาร
ในอารัมมณปัจจจัย ” ๓ ”
ในอธิปติปัจจัย ” ๕ ” ...
จบ ปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐทุกกุสลัตติกะ