พระอภิธรรมปิฎก · ปัฏฐาน
ปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐทุกกุสลัตติกะ เล่ม ๔๔
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๔๑๓–๑๔๑๗ (ฉบับหลวง)มี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ ปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐทุกกุสลัตติกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๔ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๔ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๐ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๔)
ฉบับมหามกุฏฯ พิมพ์อรรถกถาไว้ในเล่มเดียวกับพระไตรปิฎก ข้อความในหน้านี้จึงมีอรรถกถาปนอยู่
ไทย (มหามกุฏฯ) เล่ม ๙๐ หน้า ๔๗๕–๔๗๘
ปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐทุกกุสลติกะ
(๕๔. ปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐทุกะ ๑. กุสลติกะ)
กุศลบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๑๔๑๓] ๑. กุศลธรรมที่เป็นปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐธรรมอาศัยกุศลธรรมที่เป็นปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. กุศลธรรมที่เป็นปรามาสวิปปยุตตอปรามัฏฐธรรมอาศัยกุศลธรรมที่เป็นปรามาสวิปปยุตตอปรามัฏฐธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๑๔๑๔] ในเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ
ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ.
เหมือนกับโลกิยโลกุตตรทุกะ.
สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ ปัญหาวาระก็ดี พึงให้พิสดาร.
อกุศลบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๑๔๑๕] ๑. อกุศลธรรมที่เป็นปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐธรรมอาศัยอกุศลธรรมที่เป็นปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
ในปัจจัยทั้งปวง มี ๑ วาระ
อัพยากตบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๑๔๑๖] ๑. อัพยากตธรรมที่เป็นปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐ-
ธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นปรามาสวิปปยุตต ปรามัฏฐธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. อัพยากตธรรมที่เป็นปรามาสวิปปยุตตอปรามัฏฐ-ธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นปรามาสวิปปยุตตอปรามัฏฐธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.
๕. อัพยากตธรรมที่เป็นปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐ-ธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐธรรม
และอัพยากตธรรมที่เป็นปรามาสวิปปยุตตอปรามัฏฐธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๑๔๑๗] ในเหตุปัจจัย มี ๕ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ
ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๕ วาระ.
เหมือนกับโลกิยโลกุตตรทุกะ.
สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ ปัญหาวาระก็ดี พึงให้พิสดาร.
ปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐทุกกุสลติกะ จบ
ปรามาสโคจฉกทุกกุสลติกะ จบ
สารัมมณทุกกุสลติกะ
(๕๕. สารัมมณทุกะ ๑. กุสลติกะ)
กุศลบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๑๔๑๘] ๑. กุศลธรรมที่เป็นสารัมมณธรรม อาศัยกุศล-
ธรรมที่เป็นสารัมมณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ในสัปปัจจยทุกะ กุศลธรรมที่เป็นสัปปัจจยธรรม อาศัย
กุศลธรรมที่เป็นสัปปัจจยธรรม เกิดขึ้น ฉันใด ในสารัมมณทุกะพึงให้พิสดารฉันนั้น.
อกุศลบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๑๔๑๙] ๑. อกุศลธรรมที่เป็นสารัมมณธรรม อาศัยอกุศล-ธรรมที่เป็นสารัมมณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ในสัปปัจจยทุกะ อกุศลธรรมที่เป็นสัปปัจจยธรรม
อาศัยอกุศลธรรมที่เป็นสัปปัจจยธรรม เกิดขึ้น ฉันใด ในสารัมณทุกะพึงให้พิสดารฉันนั้น.
จบ ปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐทุกกุสลัตติกะ