๖. อนุรุทธสูตร เล่ม ๑๕

{๗๗๒} ครั้งนั้นแล เทวดาผู้สิงสถิตอยู่ในแนวป่านั้นมีความเอ็นดู มีความหวังดีต่อท่านพระอานนท์ ประสงค์จะให้ท่านสลดใจ จึงเข้าไปหาท่านถึงที่อยู่ ครั้นแล้วได้กล่าวกะท่านด้วยคาถาว่า

ดูก่อนท่านโคตมะ ท่านจงเข้าไปยังที่รก ๆ ตามโคนต้นไม้แล้วใส่ใจถึงพระนิพพาน จงเพ่งฌาน อย่าได้ประมาท การพูดซุบซิบๆกัน จะทำประโยชน์อะไรให้ท่านได้

ลำดับนั้น ท่านพระอานนท์ผู้ถูกเทวดานั้นเตือนให้สลดใจ ได้ถึงความสลดใจแล้วแล

๖. อนุรุทธสูตร

ว่าด้วยภรรยาเก่าของพระอนุรุทธเถระ

{๗๗๓} [๒๒๖] สมัยหนึ่ง ท่านพระอนุรุทธเถระพำนักอยู่ในแนวป่าแห่งหนึ่ง ในแคว้นโกศล {๗๗๔} ครั้งนั้นแล เทวดาชั้นดาวดึงส์องค์หนึ่งชื่อชาลินี เคยเป็นอดีตภรรยา ของท่านพระอนุรุทธะ เข้าไปหาท่านถึงที่อยู่ ครั้นแล้วได้กล่าวกะท่านด้วยคาถาว่า

ท่านจงตั้งจิตของท่านไว้ในหมู่ทวยเทพชั้นดาวดึงส์ ซึ่งพรั่งพร้อมด้วยกามคุณทุกอย่าง ที่ท่านเคยอยู่มาในกาลก่อน ท่านมีหมู่เทวดาห้อมล้อมเป็นบริวารย่อมงดงาม

{๗๗๕} ท่านพระอนุรุทธเถระกล่าวว่า

เทพกัญญาทั้งหลายล้วนเป็นทุคคตะ ตั้งมั่นอยู่ในสักกายทิฏฐิ แม้สัตว์ทั้งหลายเหล่านั้น จะเป็นทุคคตะ เหล่าเทพกัญญาก็ยังปรารถนา

{๗๗๖} เทวดาองค์นั้นกล่าวว่า

คนเหล่าใดไม่เคยเห็นสวนนันทนวันอันเป็นสถานที่อยู่ของพวกนรเทพผู้มียศ ๓๐ องค์ คนเหล่านั้นชื่อว่ายังไม่ทราบถึงความสุข

{๗๗๗} ท่านพระอนุรุทธเถระกล่าวว่า

ดูก่อนท่านเทวดาผู้โง่เขลา ดูเหมือนว่าท่านจะยังไม่รู้ถึงถ้อยคำของพระอรหันต์ทั้งหลายว่า ‘สังขารทั้งหลายล้วนเป็นของไม่เที่ยง มีความเกิดขึ้นและความเสื่อมสิ้นไปเป็นธรรมดา เกิดขึ้นแล้วก็ดับไป ความสงบระงับไปแห่งสังขารเหล่านั้นเป็นความสุข’ ดังนี้บัดนี้ การอยู่ครอบครองของเราไม่มีอีกต่อไป ตัณหาดังเครือข่ายในหมู่เทพของเราก็ไม่มี สงสารคือชาติสิ้นไปแล้ว บัดนี้ ภพใหม่จึงไม่มีอีกต่อไป

๗. นาคทัตตสูตร

ว่าด้วยเทวดาเตือนพระนาคทัตตะ

{๗๗๘} [๒๒๗] สมัยหนึ่ง ท่านพระนาคทัตตะพำนักอยู่ในแนวป่าแห่งหนึ่ง ในแคว้นโกศล ก็สมัยนั้น ท่านพระนาคทัตตะเข้าหมู่บ้านไปแต่เช้าและกลับมาหลังเที่ยง

{๗๗๙} ครั้งนั้นแล เทวดาผู้สิงสถิตอยู่ในแนวป่านั้นมีความเอ็นดู มีความหวังดี ต่อท่านพระนาคทัตตะ ประสงค์จะให้ท่านสลดใจ จึงเข้าไปหาท่านถึงที่อยู่ ครั้นแล้วได้กล่าวกะท่านด้วยคาถาทั้งหลายว่า