arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระอภิธรรมปิฎก · ปัฏฐาน

สาสวทุกกุสลัตติกะ เล่ม ๔๔

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๑๕๘–๑๑๖๙ (ฉบับหลวง)มี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ สาสวทุกกุสลัตติกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๔ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๔ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๐ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๔)

ฉบับมหามกุฏฯ พิมพ์อรรถกถาไว้ในเล่มเดียวกับพระไตรปิฎก ข้อความในหน้านี้จึงมีอรรถกถาปนอยู่

ไทย (มหามกุฏฯ) เล่ม ๙๐ หน้า ๓๘๑–๓๘๖

หน้า ๓๘๑

สาสวทุกกุสลติกะ

(๑๕. สาสวทุกะ ๑. กุสลติกะ)

กุศลบทปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

[๑๑๕๘] ๑. กุศลธรรมที่เป็นสาสวธรรม อาศัยกุศลธรรม

ที่เป็นสาสวธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

๒. กุศลธรรมที่เป็นอนาสวธรรม อาศัยกุศลธรรม

ที่เป็นอนาสวธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๑๑๕๙] ในเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ

ในอธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ.

ปัจจนียนัย

การนับจำนวนวาระในปัจจนียะ

[๑๑๖๐] ในนอธิปติปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ ในอาเสวนปัจจัย มี ๑

วาระ ในนวิปปยุตตปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ

ในสหชาตวาระก็ดี ฯลฯ ในสัมปยุตตวาระก็ดี มี ๒ วาระ ทุกปัจจัย.

หน้า ๓๘๒

กุศลบทปัญหาวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

[๑๑๖๑] ๑. กุศลธรรมที่เป็นสาสวธรรม เป็นปัจจัยแก่กุศล-

ธรรมที่เป็นสาสวธรรม ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย

๒. กุศลธรรมที่เป็นอนาสวธรรม เป็นปัจจัยแก่กุศล-

ธรรมที่เป็นอนาสวธรรม ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๑๑๖๒] ในเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ

ในอธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ในอนันตรปัจจัย มี ๒ วาระ ในอุปนิสสยปัจจัยมี ๔ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ.

อนุโลมนัยก็ดี ปัจจนียนัยก็ดี อนุโลมปัจจนียนัยก็ดี ปัจจนียานุโลม-

นัยก็ดี แห่งปัญหาวาระ ในกุสลติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น.

อกุศลบทปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

[๑๑๖๓] ๑. อกุศลธรรมที่เป็นสาสวธรรม อาศัยอกุศลธรรม

ที่เป็นสาสวธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

หน้า ๓๘๓

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๑๑๖๔] ในเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๑ วาระ

ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ.

ในสหชาตวาระก็ดี ฯลฯ ในปัญหาวาระก็ดี มี ๑ วาระ ทุกปัจจัย.

อัพยากตบทปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑.เหตุปัจจัย

[๑๑๖๕] ๑. อัพยากตธรรมที่เป็นสาสวธรรม อาศัยอัพยากต-

ธรรมที่เป็นสาสวธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

๒. อัพยากตธรรมที่เป็นอนาสวธรรม อาศัยอัพยากต-ธรรมที่เป็นอนาสวธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

๓. อัพยากตธรรมที่เป็นสาสวธรรม อาศัยอัพยากต-ธรรมที่เป็นอนาสวธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

๔. อัพยากตธรรมที่เป็นสาสวธรรม และอัพยากต-

ธรรมที่เป็นอนาสวธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นอนาสวธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

๕. อัพยากตธรรมที่เป็นสาสวธรรม อาศัยอัพยากต-ธรรมที่เป็นสาสวธรรม และอัพยากตธรรมที่เป็นอนาสวธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

หน้า ๓๘๔

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๑๑๖๖] ในเหตุปัจจัย มี ๕ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ

ในอธิปติปัจจัย มี ๕ วาระ ในวิปากปัจจัย มี ๕ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี๕ วาระ.

ปัจจนียนัย

การนับจำนวนวาระในปัจจนียะ

[๑๑๖๗] ในนเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ในนอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระในนอธิปติปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ

สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ สัมปยุตตวาระก็ดี พึงให้พิสดารทุกปัจจัย.

อัพยากตบทปัญหาวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

[๑๑๖๘] ๑. อัพยากตธรรมที่เป็นสาสวธรรม เป็นปัจจัยแก่

อัพยากตธรรมที่เป็นสาสวธรรม ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย

๒. อัพยากตธรรมที่เป็นอนาสวธรรม เป็นปัจจัยแก่

อัพยากตธรรมที่เป็นอนาสวธรรม ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย ฯลฯ

หน้า ๓๘๕

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๑๑๖๙] ในเหตุปัจจัย มี ๔ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ

ในอธิปติปัจจัย มี ๔ วาระ ในอนันตรปัจจัย มี ๔ วาระ ในสมนันตรปัจจัยมี ๔ วาระ ในสหชาตปัจจัย มี ๕ วาระ ในอัญญมัญญปัจจัย มี ๒ วาระ ในนิสสยปัจจัย มี ๗ วาระ ในอุปนิสสยปัจจัย มี ๔ วาระ ในปุเรชาตปัจจัย มี๒ วาระ ในปัจฉาชาตปัจจัย มี ๒ วาระ ในอาเสวนปัจจัย มี ๑ วาระ ในกัมมปัจจัย มี ๔ วาระ ฯลฯ ในมัคคปัจจัย มี ๔ วาระ ในสัมปยุตตปัจจัย ม๒ วาระ ในวิปปยุตตปัจจัย มี ๓ วาระ ในอวิคตปัจจัย มี ๗ วาระ.

อนุโลมนัยก็ดี ปัจจนียนัยก็ดี อนุโลมปัจจนียนัยก็ดี ปัจจนียานุโลม-นัยก็ดี แห่งปัญหาวาระ ในกุสลติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น.

สาสวทุกกุสลติกะ จบ

หน้า ๓๘๖

อาสวสัมปุตตทุกกุศลติกะ

(๑๖. อาสวสัมปยุตตทุกะ ๑. กุสลติกะ)

กุศลบทปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

[๑๑๗๐] ๑. กุศลธรรมที่เป็นอาสววิปปยุตตธรรม อาศัยกุศล-ธรรมที่เป็นอาสววิปปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๑๑๗๑] ในเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๑ วาระ

ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ.

ในสหชาตวาระก็ดี ฯลฯ ในปัญหาวาระก็ดี มี ๑ วาระ ทุกปัจจัย.

ตัดกุสลทุกะออก เหลือแต่อกุสลทุกะ จะเป็นอย่างไร๑?

อกุศลบทปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

[๑๑๗๒] ๑. อกุศลธรรมที่เป็นอาสวสัมปยุตตธรรม อาศัยอกุศลธรรมที่เป็นอาสวสัมปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยมี ๓ วาระ.

๑. ม. ไม่มี.

จบ สาสวทุกกุสลัตติกะ