พระอภิธรรมปิฎก · ปัฏฐาน
สัปปฏิฆทุกกุสลัตติกะ เล่ม ๔๔
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๐๙๗–๑๑๑๑ (ฉบับหลวง)มี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ สัปปฏิฆทุกกุสลัตติกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๔ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๔ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๐ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๔)
ฉบับมหามกุฏฯ พิมพ์อรรถกถาไว้ในเล่มเดียวกับพระไตรปิฎก ข้อความในหน้านี้จึงมีอรรถกถาปนอยู่
ไทย (มหามกุฏฯ) เล่ม ๙๐ หน้า ๓๕๙–๓๖๔
สัปปฏิฆทุกกุสลติกะ
(๑๐. สัปปฏิฆทุกะ ๑. กุสลติกะ)
กุศลบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๑๐๙๗] ๑. กุศลธรรมที่เป็นอัปปฏิฆธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็นอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๑๐๙๘] ในเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
ในวิปปยุคตปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ.
แม้ในสหชาตวาระ ฯลฯ ปัญหาวาระ ก็มี ๑ วาระ ทุกปัจจัย.
อกุศลบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๑๐๙๙] ๑. อกุศลธรรมที่เป็นอัปปฏิฆธรรม อาศัยอกุศล-
ธรรมที่เป็นอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๑๑๐๐] ในเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ.
แม้ในปัญหาวาระ ก็มี ๑ วาระ ทุกปัจจัย.
อัพยากตบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๑๑๐๑] ๑. อัพยากตธรรมที่เป็นสัปปฏิฆธรรม อาศัย
อัพยากตธรรมที่เป็นสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. อัพยากตธรรมที่เป็นอัปปฏิฆธรรม อาศัย
อัพยากตธรรมที่เป็นสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๓. อัพยากตธรรมที่เป็นสัปปฏิฆธรรมและอัพยากต-ธรรมที่เป็นอัปปฏิฆธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นสัปปฏิฆธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ.
๒. อารัมมณปัจจัย
[๑๑๐๒] ๑. อัพยากตธรรมที่เป็นอัปปฏิฆธรรม อาศัย
อัพยากตธรรมที่เป็นอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะอารัมมณปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๑๑๐๓] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๑ วาระ
ในอธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ ในอัญญมัญญปัจจัย มี ๖ วาระ ในนิสสย-ปัจจัย มี ๙ วาระ ในอุปนิสสยปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ ในกัมมปัจจัย มี ๙วาระ ในวิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.
ปัจจนียนัย
นเหตุปัจจัย
[๑๑๐๔] ๑. อัพยากตธรรมที่เป็นสัปปฏิฆธรรม อาศัย
อัพยากตธรรมที่เป็นสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะนเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในปัจจนียะ
[๑๑๐๕] ในนเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในปัจจัยทั่วไป มี ๙ วาระ ใน
โนวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.
อัพยากตบทปัญหาวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๑๑๐๖] ๑. อัพยากตธรรมที่เป็นอัปปฏิฆธรรม เป็นปัจจัยแก่อัพยากตธรรมที่เป็นอัปปฏิฆธรรม ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๑๑๐๗] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ
ในอธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ในอนันตรปัจจัย มี ๑ วาระ ในสมนันตรปัจจัยมี ๑ วาระ ในสหชาตปัจจัย มี ๙ วาระ ในอัญญมัญญปัจจัย มี ๖ วาระ ในนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ ในอุปนิสสยปัจจัย มี ๒ วาระ ในปุเรชาตปัจจัย มี ๓วาระ ในปัจฉาชาตปัจจัย มี ๓ วาระ ในอาเสวนปัจจัย มี ๑ วาระ ในกัมม*ปัจจัย มี ๓ วาระ ในวิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ในอาหารปัจจัย มี ๓ วาระในอินทริยปัจจัย มี ๕ วาระ ในฌานปัจจัย มี ๓ วาระ ในมัคคปัจจัย มี ๓วาระ ในสัมปยุตตปัจจัย มี ๑ วาระ ในวิปปยุตตปัจจัย มี ๔ วาระ ในอัตถิ-ปัจจัย มี ๙ วาระ ในนัตถิปัจจัย มี ๑ วาระ ในวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ ในอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.
ปัจจนียนัย
การยกปัจจัยในปัจจนียะ
[๑๑๐๘] ๑. อัพยากตธรรมที่เป็นสัปปฏิฆธรรม เป็นปัจจัยแก่
อัพยากตธรรมที่เป็นสัปปฏิฆธรรม ด้วยอำนาจของสหชาตปัจจัย ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในปัจจนียะ
[๑๑๐๙] ในนเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในนอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระฯลฯ
อนุโลมปัจจนียนัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลมปัจจนียะ
[๑๑๑๐] เพราะเหตุปัจจัย ในนอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ... ฯลฯ
ปัจจนียานุโลมนัย
การนับจำนวนวาระในปัจจนียานุโลม
[๑๑๑๑] เพราะนเหตุปัจจัย ในอารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ... ฯลฯ
อนุโลมนัยก็ดี ปัจจนียนัยก็ดี อนุโลมปัจจนียนัยก็ดี ปัจจนียานุโลม-นัยก็ดี แห่งปัญหาวาระ ในกุสลติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น.
สัปปฏิฆทุกกุสลิกะ จบ
รูปีทุกกุสลติกะ
(๑๑. รูปีทุกะ ๑. กุสลติกะ)
กุศลบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๑๑๑๒] ๑. กุศลธรรมที่เป็นอรูปีธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็นอรูปีธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๑๑๑๓] ในเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๑ วาระ
ฯลฯ
ในสหชาตวาระก็ดี ฯลฯ ในปัญหาวาระก็ดี มี ๑ วาระ ทุกปัจจัย.
อกุศลบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
เหตุปัจจัย
[๑๑๑๔] ๑. อกุศลธรรมที่เป็นอรูปีธรรม อาศัยอกุศลธรรม
ที่เป็นอรูปีธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
จบ สัปปฏิฆทุกกุสลัตติกะ