๑. อาทิตตสูตร เล่ม ๑๕

๕. อาทิตตวรรค

๑. อาทิตตสูตร

ว่าด้วยอานิสงส์แห่งการบริจาคทาน

{๑๓๕} [๔๑] ข้าพเจ้าได้สดับมาแล้วอย่างนี้

สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ พระวิหารเชตวัน อารามของอนาถบิณฑิกคฤหบดี ใกล้พระนครสาวัตถี ครั้งนั้นแล เมื่อปฐมยามผ่านไปแล้ว เทวดาองค์หนึ่งมีรัศมีงามยิ่งนัก ยังพระวิหารเชตวันให้สว่างไสวไปทั่วแล้วเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับ ครั้นแล้วได้ถวายบังคมพระผู้มีพระภาคเจ้า แล้วยืนอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่ง{๑๓๖} เทวดาองค์นั้นครั้นยืนอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่งแล้วได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ในสำนักพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า

เมื่อเรือนถูกไฟไหม้ เจ้าของเรือนขนเอาสิ่งของใดออกไปได้ สิ่งของนั้นย่อมเป็นประโยชน์แก่เจ้าของนั้น ส่วนสิ่งของที่ขนออกไปไม่ได้ย่อมถูกไฟไหม้อยู่ในเรือนนั้น ฉันใด

ชาวโลกก็ฉันนั้น ถูกชราและมรณะเผาแล้ว ควรนำโภคสมบัติออกไปด้วยการให้ทาน เพราะทานวัตถุที่บุคคลให้แล้วได้ชื่อว่านำออกดีแล้ว

ทานวัตถุที่บุคคลให้แล้วนั้นย่อมมีสุขเป็นผล ที่ยังมิได้ให้ย่อมไม่เป็นอย่างนั้น โจรยังปล้นได้ พระราชายังริบได้ ไฟยังไหม้ได้ หรือสูญหายไปได้

อนึ่ง บุคคลจำต้องละร่างกายพร้อมทั้งสิ่งที่ครอบครองไว้ด้วยการตายจากไป ผู้มีปัญญารู้ชัดดังนี้แล้ว

ควรใช้สอยโภคสมบัติและให้ทานเถิด เมื่อได้ให้ทานและ ใช้สอยตามควรแล้ว ก็จะไม่ถูกติเตียน เข้าถึงสถานที่ อันเป็นแดนสวรรค์

๒. กินททสูตร

ว่าด้วยเทวดาทูลถามปัญหาเกี่ยวกับการให้

{๑๓๗} [๔๒] เทวดาทูลถามว่า

บุคคลให้อะไรชื่อว่าให้กำลัง ให้อะไรชื่อว่าให้วรรณะ ให้อะไรชื่อว่าให้ความสุข ให้อะไรชื่อว่าให้จักษุ และใครเล่าชื่อว่าให้ทุกสิ่งทุกอย่าง ข้าพระองค์ขอทูลถามพระองค์ ขอพระองค์ได้โปรดตรัสบอกแก่ข้าพระองค์ด้วยเถิด{๑๓๘} พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสตอบว่า

ผู้ให้อาหารชื่อว่าให้กำลัง ผู้ให้ผ้าชื่อว่าให้วรรณะ ผู้ให้ยานพาหนะชื่อว่าให้ความสุข ผู้ให้ประทีปโคมไฟชื่อว่าให้จักษุผู้ที่ให้ที่พักพาอาศัยชื่อว่าให้ทุกสิ่งทุกอย่าง ส่วนผู้ที่พรํ่าสอนธรรมชื่อว่าให้สิ่งที่เป็นอมตะ

๓. อันนสูตร

ว่าด้วยอานิสงส์แห่งการให้อาหาร

{๑๓๙} [๔๓] เทวดากราบทูลว่า

เทวดาและมนุษย์ทั้งสองฝ่ายต่างก็พอใจอาหารด้วยกันทั้งนั้น ส่วนผู้ที่ไม่พอใจอาหารชื่อว่ายักษ์โดยแท้