๔. สัญโญชนสูตร เล่ม ๑๕

๔. สัญโญชนสูตร

[๑๘๔] เทวดาทูลถามว่า

โลกมีอะไรหนอเป็นเครื่องประกอบ

ไว้ อะไรหนอเป็นเครื่องเที่ยวไปของโลก

นั้น เพราะละขาดซึ่งธรรมอะไรจึงเรียกว่า

นิพพาน.

[๑๘๕] พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสตอบว่า

โลกมีความเพลิดเพลินเป็นเครื่อง

ประกอบไว้ วิตกเป็นเครื่องเที่ยวไปของ

โลกนั้น เพราะละตัณหาเสียได้ขาด จึง

เรียกว่านิพพาน.

อรรถกถาสัญโญชนสูตร

พึงทราบวินิจฉัยในสัญโญชนสูตรที่ ๔ ต่อไป :-

บทว่า กึสุ สํโยชโน ความว่า อะไรเป็นสังโยชน์ อะไรเป็นเครื่องผูกไว้. บทว่า วิจรณํ ได้แก่ เท้าทั้งหลายเป็นเครื่องเที่ยวไป. บทว่าวิจรณํ นี้เป็นคำเอกพจน์ใช้ในอรรถแห่งพหูพจน์. บทว่า วิตกฺกสฺส วิจรณาได้แก่ วิตก เป็นเท้าของโลก.

จบอรรถกถาสัญโญชนสูตรที่ ๔

๕. พันธนสูตร

[๑๘๖] เทวดาทูลถามว่า

โลกมีอะไรหนอเป็นเครื่องผูกไว้

อะไรหนอเป็นเครื่องเที่ยวไปของโลกนั้น

เพราะละเสียได้ซึ่งอะไร จึงตัดเครื่องผูก

ได้หมด.

[๑๘๗] พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสตอบว่า

โลกมีความเพลิดเพลินเป็นเครื่องผูก

ไว้ วิตกเป็นเครื่องเที่ยวไปของโลกนั้น

เพราะละตัณหาเสียได้ขาด จึงตัดเครื่องผูกได้หมด.