๑. สัพภิสูตร เล่ม ๑๕

๔. สตุลลปกายิกวรรค

หมวดว่าด้วยเทวดาเหล่าสตุลลปกายิกา

๑. สัพภิสูตร

ว่าด้วยผู้เป็นสัตบุรุษ

{๗๘} [๓๑] ข้าพเจ้าได้สดับมาแล้วอย่างนี้

สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ พระวิหารเชตวัน อารามของอนาถบิณฑิกคฤหบดี ใกล้พระนครสาวัตถี ครั้งนั้นแล เมื่อปฐมยามผ่านไปแล้ว เหล่าเทวดาสตุลลปกายิกาผู้เทิดทูนธรรมของสัตบุรุษมากองค์ด้วยกัน มีรัศมีงามยิ่งนัก ยังพระวิหารเชตวันให้สว่างไสวไปทั่ว แล้วเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับ ครั้นแล้วได้ถวายบังคมพระผู้มีพระภาคเจ้าแล้วยืนอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่ง{๗๙} เทวดาองค์หนึ่งผู้ยืนอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่งได้กล่าวคาถานี้ในสำนักพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า

บุคคลพึงคบหากับพวกสัตบุรุษ พึงทำความสนิทสนมกับพวกสัตบุรุษไว้ เพราะรู้แจ้งสัทธรรมของพวกสัตบุรุษ ย่อมมีแต่คุณความดี ไม่มีโทษเสียหายเลย

{๘๐} ต่อจากนั้นแล เทวดาอีกองค์หนึ่งได้กล่าวคาถานี้ในสำนักพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า

บุคคลพึงคบหากับพวกสัตบุรุษ พึงทำความสนิทสนมกับพวกสัตบุรุษไว้ บุคคลย่อมได้ปัญญาเพราะรู้แจ้งสัทธรรมของพวกสัตบุรุษ ย่อมไม่ได้ปัญญาจากคนพาล

{๘๑} ต่อจากนั้น เทวดาอีกองค์หนึ่งได้กล่าวคาถานี้ในสำนักพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า

บุคคลพึงคบหากับพวกสัตบุรุษพึงทำความสนิทสนมกับพวกสัตบุรุษไว้ บุคคลรูแจ้งสัทธรรมของพวกสัตบุรุษ แล้วย่อมไม่เศร้าโศกในท่ามกลางผู้ได้รับความเศร้าโศก{๘๒} ต่อจากนั้น เทวดาอีกองค์หนึ่งได้กล่าวคาถานี้ในสำนักพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า

บุคคลพึงคบหากับพวกสัตบุรุษ พึงทำความสนิทสนมกับพวกสัตบุรุษไว้ บุคคลรู้แจ้งสัทธรรมของพวกสัตบุรุษ แล้วย่อมรุ่งเรืองในท่ามกลางแห่งญาติ{๘๓} ต่อจากนั้น เทวดาอีกองค์หนึ่งได้กล่าวคาถานี้ในสำนักพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า

บุคคลพึงคบหากับพวกสัตบุรุษ พึงทำความสนิทสนมกับพวกสัตบุรุษไว้ สัตว์ทั้งหลายรู้แจ้งสัทธรรมของพวก สัตบุรุษแล้วย่อมไปสู่สุคติ{๘๔} ต่อจากนั้น เทวดาอีกองค์หนึ่งได้กล่าวคาถานี้ในสำนักพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า

บุคคลพึงคบหากับพวกสัตบุรุษ พึงทำความสนิทสนมกับพวกสัตบุรุษไว้ สัตว์ทั้งหลายรู้แจ้งสัทธรรมของพวกสัตบุรุษแล้ว ย่อมดำรงอยู่ได้อย่างสบายตลอดไปต่อจากนั้น เทวดาอีกองค์หนึ่งได้กราบทูลถามพระผู้มีพระภาคเจ้าดังนี้ ว่า “ข้าแต่พระผู้มีพระภาคเจ้า คำของใครหนอแลเป็นสุภาษิต”{๘๕} พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสบอกว่า “คำของพวกท่านทั้งหมดเป็นสุภาษิตโดยปริยาย ก็แต่พวกท่านจงฟังคำของเราบ้าง

บุคคลพึงคบหากับพวกสัตบุรุษ พึงทำความสนิทสนมกับพวกสัตบุรุษไว้ บุคคลรู้แจ้งสัทธรรมของพวกสัตบุรุษ แล้วย่อมหลุดพ้นจากทุกข์ทั้งปวง

๒. มัจฉริสูตร

ว่าด้วยเหตุที่บริจาคทานไม่ได้

{๘๖} [๓๒] สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ พระวิหารเชตวันอารามของอนาถบิณฑิกคฤหบดี ใกล้พระนครสาวัตถี ครั้งนั้นแล เมื่อปฐมยามผ่านไปแล้ว เหล่าเทวดาสตุลลปกายิกามากองค์ด้วยกัน มีรัศมีงามยิ่งนัก ยังพระวิหารเชตวันให้สว่างไสวไปทั่ว แล้วเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับ ครั้นแล้วได้ถวายบังคมพระผู้มีพระภาคเจ้าแล้วยืนอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่ง{๘๗} เทวดาองค์หนึ่งผู้ยืนอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่งแล้วได้กล่าวคาถานี้ในสำนักพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า

เพราะความตระหนี่และความประมาท บุคคลจึงให้ทานอย่างนี้ไม่ได้ ส่วนบุคคลผู้รู้แจ้ง เมื่อหวังผลบุญพึงให้ทาน

{๘๘} ต่อจากนั้น เทวดาอีกองค์หนึ่งได้กล่าวคาถาเหล่านี้ในสำนักพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า

คนตระหนี่กลัวสิ่งใดจึงให้ทานไม่ได้ สิ่งนั้นนั่นแล จัดเป็นภัยสำหรับผู้ให้ทานไม่ได้ ความหิวและความ