๑๑. นาคเปตวัตถุ เล่ม ๒๖

[๖๙] พ้น ๔ เดือนไปแล้ว ดิฉันจักจุติจากวิมานนี้ จักไปตกนรก อันเร่าร้อนสาหัสประการเดียว

[๗๐] มี ๔ มุม มี ๔ ประตู จำแนกเป็นส่วน ๆ ล้อมด้วย กำแพงเหล็ก ครอบด้วยแผ่นเหล็ก

[๗๑] พื้นนรกนั้นล้วนเป็นเหล็กแดงลุกเป็นเปลวเพลิง ประกอบด้วยความร้อน แผ่ไปตลอด ๑๐๐ โยชน์โดยรอบ คงอยู่ทุกเมื่อ

[๗๒] ดิฉันจักต้องเสวยทุกขเวทนาในนรกนั้นตลอดกาลนาน ก็การเสวยทุกข์เช่นนี้เป็นผลแห่งบาปกรรมชั่ว เพราะฉะนั้น ดิฉันจึงโศกเศร้าที่จะไปเกิดในนรกนั้น

จบ ขลาติยเปตวัตถุที่ ๑๐

๑๑. นาคเปตวัตถุ

ว่าด้วยบุพกรรมของเปรตกินเลือดและหนอง

(สามเณรถามว่า)

{๙๖}[๗๓] คนหนึ่งขี่ช้างเผือกไปข้างหน้า คนหนึ่งขี่รถเทียมด้วยม้าอัสดรไปท่ามกลาง สาวน้อยขึ้นวอไปข้างหลัง เปล่ง รัศมีสว่างไสวไปทั่วทุกทิศ[๗๔] ส่วนท่านทั้งหลายมีมือถือฆ้อน มีหน้าตาชุ่มไปด้วยนํ้าตา เนื้อตัวแตกยับเยิน ครั้งเมื่อท่านเกิดเป็นมนุษย์ได้ทำบาปกรรมอะไรไว้ ท่านทั้งหลายกินเลือดของกันและกัน เพราะกรรมอะไร

(เปรตทั้งสองได้ฟังสามเณรถามจึงตอบว่า)

[๗๕] ผู้ที่ขี่ช้างเผือกชาติกุญชรมีสี่เท้าไปข้างหน้า เคยเป็นบุตรคนหัวปีของข้าพเจ้าทั้งสอง เขาได้ถวายทานแก่สงฆ์ ไว้จึงได้รับความสุขบันเทิงใจ

[๗๖] ผู้ที่ขี่รถเทียมด้วยม้าอัสดร ๔ ม้า แล่นเรียบไปท่ามกลาง เคยเป็นบุตรคนกลางของข้าพเจ้าทั้งสอง เมื่อเขาเป็นมนุษย์ เป็นคนไม่ตระหนี่ เป็นทานบดี จึงรุ่งโรจน์อยู่

[๗๗] ส่วนนารีที่มีปัญญา ดวงตาอ่อนดุจตาเนื้อ ขึ้นวอมาข้างหลัง เคยเป็นธิดาคนสุดท้องของข้าพเจ้าทั้งสอง นาง มีความสุขเบิกบานใจเพราะส่วนแห่งทานกึ่งส่วน

[๗๘] ชาติก่อน พวกเขาทั้งสามคนมีจิตเลื่อมใส ได้ให้ทาน แก่สมณพราหมณ์ทั้งหลาย ส่วนข้าพเจ้าทั้งสองเป็นคนตระหนี่ ชอบด่าว่าสมณพราหมณ์ทั้งหลาย พวกเขาได้รับบำรุงบำเรอด้วยกามคุณ อันเป็นทิพย์เพราะให้ทานไว้ ส่วนข้าพเจ้าทั้งสองแห้งกรอบอยู่ เหมือนไม้อ้อถูกลนไฟฉะนั้น(สามเณรถามว่า)

[๗๙] อะไรเป็นโภชนะของพวกท่าน อะไรเป็นที่นอนของพวกท่าน และพวกท่านมีบาปธรรมอย่างยิ่ง ยังอัตภาพ ให้เป็นไปอย่างไร ทั้งที่เมื่อโภคะเป็นอันมากมีอยู่ไม่น้อย พวกท่านกลับปราศจากความสุข ได้รับความทุกข์ ในวันนี้

(เปรตทั้งสองตอบว่า)

[๘๐] ข้าพเจ้าทั้งสองตีกันและกันแล้วกินหนองและเลือดของกันและกันได้ดื่มหนองและเลือดเป็นอันมากก็ยัง ไม่ หายอยาก ซึ่งพวกข้าพเจ้าไม่ชอบใจเลย[๘๑] สัตว์ทั้งหลายผู้ไม่ให้ทาน ตายจากไปแล้วเกิดในยมโลก ย่อมคร่ำครวญอยู่เหมือนข้าพเจ้าทั้งสองฉะนั้น สัตว์เหล่าใด ได้รับโภคะต่าง ๆ แล้วไม่ใช้สอยเอง ทั้งไม่ทำบุญ[๘๒] สัตว์เหล่านั้นจักต้องหิวกระหายในปรโลก ภายหลังถูกความหิวเผาไหม้ย่อมทอดถอนใจสิ้นกาลนาน พวกเขา ทำกรรม ทั้งหลายที่มีผลเผ็ดร้อน มีทุกข์เป็นกำไรไว้จึงได้เสวยทุกข์[๘๓] แท้จริง ทรัพย์สินและธัญชาติดำรงอยู่ไม่นาน และชีวิตของสัตว์ในโลกนี้ก็ดำรงอยู่ไม่นาน บัณฑิตทราบ ทรัพย์สินเป็นต้น ซึ่งดำรงอยู่ไม่นานว่าเป็นสิ่งดำรงอยู่ ไม่นานแล้ว พึงทำที่พึ่งแก่ตน[๘๔] นรชนเหล่าใดเป็นผู้ฉลาดในธรรม ฟังคำของพระอรหันต์ ทั้งหลายแล้วประจักษ์อย่างนี้ นรชนเหล่านั้นย่อมไม่ประมาทในการให้ทาน

จบ นาคเปตวัตถุที่ ๑๑

๑๒. อุรคเปตวัตถุ

ว่าด้วยการไม่ร้องไห้ถึงผู้ตาย

(พราหมณ์ได้ฟังคำดังนั้นแล้ว เมื่อจะบอกเหตุแห่งการไม่เศร้าโศก จึงกล่าวคาถา ๒ คาถา ความว่า)

{๙๗}[๘๕] บุตรของเราละสรีระอันคร่ำคร่าของตนไป เหมือนงูลอกคราบเก่าทิ้งไปฉะนั้น เมื่อสรีระแห่งบุตรของเราใช้การไม่ได้ เมื่อบุตรของเรานั้นทำกาละไปแล้วอย่างนี้[๘๖] เขามอดไหม้อยู่ จะรู้ถึงการคร่ำครวญของหมู่ญาติก็หาไม่ เพราะฉะนั้น เราจึงไม่เศร้าโศกถึงบุตรนั้น เขาไปตามคติ ของเขาแล้ว

(นางพราหมณีกล่าวว่า)

[๘๗] บุตรของดิฉัน ดิฉันไม่ได้เชิญมา เขาก็มาแล้วจากปรโลก นั้น ดิฉันไม่ได้อนุญาตให้ไป เขาก็ไปแล้วจากมนุษยโลกนี้ เขามาอย่างไร เขาก็ไปอย่างนั้น ทำไมจะต้องไปคร่ำครวญในการจากไปของเขาเล่า[๘๘] เขามอดไหม้อยู่ จะรู้ถึงการครํ่าครวญของหมู่ญาติก็หาไม่ เพราะฉะนั้น ดิฉันจึงไม่เศร้าโศกถึงบุตรนั้น เขาไปตามคติ ของเขาแล้ว

(น้องสาวกล่าวว่า)

[๘๙] ถ้าดิฉันร้องไห้ก็จะซูบผอมลง จะมีผลอะไรแก่ดิฉันในการร้องไห้นั้น จะมีก็แต่ความไม่สบายใจยิ่งขึ้นของญาติมิตร และสหายทั้งหลายของพวกเรา