พระอภิธรรมปิฎก · วรรคที่ ๔
สมันนาคตกถา อีกกถาหนึ่ง เล่ม ๓๗
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๙๘๕–๑๐๑๗ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๙/๑๐ ในวรรคที่ ๔มี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระอภิธรรมปิฎก กถาวัตถุ วรรคที่ ๔ สมันนาคตกถา อีกกถาหนึ่ง (ฉบับหลวง เล่ม ๓๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๘๐ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๗)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๓๗ หน้า ๔๗๐–๔๘๑
(๔๑) ๙. อปราปิสมันนาคตกถา
ว่าด้วยเรื่องผู้ประกอบด้วยมรรคผลอีกเรื่องหนึ่ง
{๙๘๕} [๔๐๖] สกวาทีถามว่า บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นผู้ประกอบด้วยผล ๓ หรือ ?
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นผู้ประกอบด้วยผัสสะ ๔ ... เวทนา ๔ ... สัญญา ๔ ... เจตนา ๔ ... จิต ๔ ... สัทธา ๔ ... วิริยะ ๔ ... สติ ๔ ... สมาธิ ๔ ... ปัญญา ๔ หรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๙๘๖} ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยผล ๒ หรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยผัสสะ ๓ ... เวทนา ๓ ... ปัญญา ๓ หรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๙๘๗} ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
- ๑ปรวาที ในกถานี้หมายถึงพวกภิกษุนิกายอันธกะ ซึ่งมีความเห็นว่าบุคคลผู้ตั้งอยู่ในอรหัตตมรรคยังเป็นผู้ประกอบด้วยผล ๓ เบื้องต่ำ (โสดาปัตติผล สกทาคามิผล อนาคามิผล) ด้วยอำนาจความประกอบที่เรียกว่าปัตติธรรม คือยังมีโอกาสที่จะทำให้ผลเบื้องต่ำ ๓ เกิดขึ้นได้อีก (อภิ.ปญฺจ.อ. ๒๐๗) พึงดูเชิงอรรถ ๑,๒ ในสมันนาคตกถา หน้า ๔๔๑ ประกอบ
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยผัสสะ ๒ ... เวทนา ๒ ... ปัญญา ๒ หรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๙๘๘} ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นพระโสดาบันผู้สัตตักขัตตุปรมะ โกลังโกละ เอกพีชีหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๙๘๙} ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นผู้ประกอบด้วยสกทาคามิผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นพระสกทาคามีหรือ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๙๙๐} ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นผู้ประกอบด้วยอนาคามิผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นพระอนาคามีผู้อันตราปรินิพพายี อุปหัจจปรินิพพายี ผู้อสังขารปรินิพพายี สสังขารปรินิพพายี ผู้อุทธังโสโตอกนิฏฐคามีหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๙๙๑} ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผลหรือป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเป็นพระโสดาบันผู้สัตตักขัตตุปรมะ โกลังโกละ เอกพีชีหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๙๙๒} ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยสกทาคามิผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเป็นพระสกทาคามีหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๙๙๓} ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลเป็นพระโสดาบันผู้สัตตักขัตตุปรมะ โกลังโกละ เอกพีชีหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๙๙๔} [๔๐๗] ส. ผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผล ท่านยอมรับว่า “เป็นพระโสดาบัน” หรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. ผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลกับพระโสดาบันเป็นองค์เดียวกันหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๙๙๕} ส. ผู้ประกอบด้วยสกทาคามิผล ท่านยอมรับว่า “เป็นพระสกทาคามี” หรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นผู้ประกอบด้วยสกทาคามิผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. ผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลกับพระสกทาคามีเป็นองค์เดียวกันหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๙๙๖} ส. ผู้ประกอบด้วยอนาคามิผล ท่านยอมรับว่า “เป็นพระอนาคามี” หรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นผู้ประกอบด้วยอนาคามิผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. ผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลกับพระอนาคามีเป็นองค์เดียวกันหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๙๙๗} ส. ผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผล ท่านยอมรับว่า “เป็นพระโสดาบัน” หรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. ผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลกับพระโสดาบันเป็นองค์เดียวกันหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๙๙๘} ส. ผู้ประกอบด้วยสกทาคามิผล ท่านยอมรับว่า “เป็นพระสกทาคามี” หรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยสกทาคามิผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. ผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลกับพระสกทาคามีเป็นองค์เดียวกันหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๙๙๙} ส. ผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผล ท่านยอมรับว่า “เป็นพระโสดาบัน” หรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. ผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลกับพระโสดาบันเป็นองค์เดียวกันหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๑๐๐๐} [๔๐๘] ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเลยโสดาปัตติผลไปแล้วมิใช่หรือ ?
ป. ถูกแล้ว
{๑๐๐๑} ส. หากว่าบุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเลยโสดาปัตติผลไปแล้ว ท่านก็ไม่ควรยอมรับว่า “บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผล เป็นผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผล”ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเลยโสดาปัตติผลไปแล้ว แต่ยังประกอบด้วยโสดาปัตติผลนั้นหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเลยโสดาปัตติมรรคไปแล้ว เลยสักกายทิฏฐิ วิจิกิจฉา สีลัพพตปรามาส ราคะที่เป็นเหตุให้ไปสู่อบาย โทสะที่เป็นเหตุให้ไปสู่อบาย โมหะที่เป็นเหตุให้ไปสู่อบายไปแล้วแต่ยังประกอบด้วยโมหะที่เป็นเหตุให้ไปสู่อบายนั้นหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๑๐๐๒} ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นผู้ประกอบด้วยสกทาคามิผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเลยสกทาคามิผลไปแล้วมิใช่หรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. หากว่าบุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเลยสกทาคามิผลไปแล้ว ท่านก็ไม่ควรยอมรับว่า “บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นผู้ประกอบด้วยสกทาคามิผล”{๑๐๐๓} ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเลยสกทาคามิผลไปแล้ว แต่ยังประกอบด้วยสกทาคามิผลนั้นหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเลยสกทาคามิมรรคไปแล้ว เลยกามราคะอย่างหยาบ พยาบาทอย่างหยาบไปแล้ว แต่ยังประกอบด้วยพยาบาทอย่างหยาบนั้นหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๑๐๐๔} ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นผู้ประกอบด้วยอนาคามิผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเลยอนาคามิผลไปแล้วมิใช่หรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. หากว่าบุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเลยอนาคามิผลไปแล้ว ท่านก็ไม่ควรยอมรับว่า “บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นผู้ประกอบด้วยอนาคามิผล”{๑๐๐๕} ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเลยอนาคามิผลไปแล้ว แต่ยังประกอบด้วยอนาคามิผลนั้นหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเลยอนาคามิมรรคไปแล้ว เลยกามราคะอย่างละเอียด พยาบาทอย่างละเอียดไปแล้ว แต่ยังประกอบด้วยพยาบาทอย่างละเอียดนั้นหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๑๐๐๖} [๔๐๙] ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเลยโสดาปัตติผลไปแล้วมิใช่หรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. หากว่าบุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเลยโสดาปัตติผลไปแล้ว ท่านก็ไม่ควรยอมรับว่า “บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผล”{๑๐๐๗} ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเลยโสดาปัตติผลไปแล้ว แต่ยังประกอบด้วยโสดาปัตติผลนั้นหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเลยโสดาปัตติมรรคไปแล้ว เลยสักกายทิฏฐิ ... โมหะที่เป็นเหตุให้ไปสู่อบายไปแล้ว แต่ยังประกอบด้วยโมหะที่เป็นเหตุให้ไปสู่อบายนั้นหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๑๐๐๘} ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยสกทาคามิผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเลยสกทาคามิผลไปแล้วมิใช่หรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. หากว่าบุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเลยสกทาคามิผลไปแล้ว ท่านก็ไม่ควรยอมรับว่า “บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยสกทาคามิผล”{๑๐๐๙} ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเลยสกทาคามิผลไปแล้ว แต่ยังประกอบด้วยสกทาคามิผลนั้นหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเลยสกทาคามิมรรคไปแล้ว เลยกามราคะอย่างหยาบ พยาบาทอย่างหยาบไปแล้ว แต่ยังประกอบด้วยพยาบาทอย่างหยาบนั้นหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๑๐๑๐} [๔๑๐] ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลเลยโสดาปัตติผลไปแล้วมิใช่หรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. หากว่าบุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลเลยโสดาปัตติผลไปแล้ว ท่านก็ไม่ควรยอมรับว่า “บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผล”
{๑๐๑๑} ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลเลยโสดาปัตติผลไปแล้วแต่ยังประกอบด้วยโสดาปัตติผลนั้นหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลเลยโสดาปัตติมรรคไปแล้ว เลยสักกายทิฏฐิ ... โมหะที่เป็นเหตุให้ไปสู่อบายไปแล้ว แต่ยังประกอบด้วยโมหะที่เป็นเหตุให้ไปสู่อบายนั้นหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๑๐๑๒} [๔๑๑] ป. ท่านไม่ยอมรับว่า “บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นผู้ประกอบด้วยผล ๓” หรือ ?
ส. ถูกแล้ว
ป. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลได้ผล ๓ แล้วและไม่เสื่อมจากผล ๓ นั้นมิใช่หรือ ?
ส. ถูกแล้ว
ป. หากว่าบุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลได้ผล ๓ แล้วและไม่เสื่อมจากผล ๓ นั้น ด้วยเหตุนั้น ท่านก็ควรยอมรับว่า “บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลเป็นผู้ประกอบด้วยผล ๓”{๑๐๑๓} ป. ท่านไม่ยอมรับว่า “บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยผล ๒” หรือ ?
ส. ถูกแล้ว
ป. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลได้ผล ๒ แล้วและไม่เสื่อมจากผล ๒ นั้นมิใช่หรือ ?
ส. ถูกแล้ว
ป. หากว่าบุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลได้ผล ๒ แล้วและไม่เสื่อมจากผล ๒ นั้น ด้วยเหตุนั้น ท่านก็ควรยอมรับว่า “บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยผล ๒”{๑๐๑๔} ป. ท่านไม่ยอมรับว่า “บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผล” หรือ ?
ส. ถูกแล้ว
ป. บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลได้โสดาปัตติผลแล้วและไม่เสื่อมจากโสดาปัตติผลนั้นมิใช่หรือ ?
ส. ถูกแล้ว
ป. หากว่าบุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลได้โสดาปัตติผลแล้วและไม่เสื่อมจากโสดาปัตติผลนั้น ด้วยเหตุนั้น ท่านก็ควรยอมรับว่า “บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลเป็นผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผล”{๑๐๑๕} [๔๑๒] ส. เพราะบุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลได้ผล ๓ แล้วและไม่เสื่อมจากผล ๓ นั้น ฉะนั้น บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลจึงเป็นผู้ประกอบด้วยผล ๓ หรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. เพราะบุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลได้มรรค ๔ แล้วและไม่เสื่อมจากมรรค ๔ นั้น ฉะนั้นบุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอรหัตตผลจึงเป็นผู้ประกอบด้วยมรรค ๔ หรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๑๐๑๖} ส. เพราะบุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลได้ผล ๒ แล้วและไม่เสื่อมจากผล ๒ นั้น ฉะนั้น บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลจึงเป็นผู้ประกอบด้วยผล ๒ หรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. เพราะบุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลได้มรรค ๓ แล้วและไม่เสื่อมจากมรรค ๓ นั้น ฉะนั้น บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งอนาคามิผลจึงเป็นผู้ประกอบด้วยมรรค ๓ หรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
{๑๐๑๗} ส. เพราะบุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลได้โสดาปัตติผลแล้วและไม่เสื่อมจากโสดาปัตติผลนั้น ฉะนั้น บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลจึงเป็นผู้ประกอบด้วยโสดาปัตติผลหรือ ?
ป. ถูกแล้ว
ส. เพราะบุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลได้มรรค ๒ แล้วและไม่เสื่อมจากมรรค ๒ นั้น ฉะนั้น บุคคลผู้ปฏิบัติเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสกทาคามิผลจึงเป็นผู้ประกอบด้วยมรรค ๒ หรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
จบ อปราปิสมันนาคตกถา
(๔๒) ๑๐. สัพพสัญโญชนัปปหานกถา
ว่าด้วยการละสังโยชน์ทั้งปวง
{๑๐๑๘} [๔๑๓] สกวาทีถามว่า การละสังโยชน์ทั้งปวงชื่อว่าอรหัตตผลหรือ ?
ส. สังโยชน์ทั้งปวงละได้ด้วยอรหัตตมรรคหรือ ?
ป. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ...
- ๑ปรวาที ในกถานี้หมายถึงพวกภิกษุนิกายอันธกะ ซึ่งมีความเห็นว่าการละสังโยชน์ทั้งปวงได้โดยสิ้นเชิงเท่านั้น จึงชื่อว่าอรหัตตผล. (อภิ.ปญฺจ.อ. ๒๐๗-๒๐๘)
จบ สมันนาคตกถา อีกกถาหนึ่ง