๕. ติโรกุฑฑเปตวัตถุ เล่ม ๒๖

[๑๒] การร้องไห้ การเศร้าโศก หรือการรํ่าไห้อย่างอื่นไม่ควรทำเลย เพราะการร้องไห้เป็นต้นนั้นย่อมไม่เป็นประโยชน์ แก่ผู้ที่ล่วงลับไปแล้ว ญาติทั้งหลายยังจะคงอยู่อย่างนั้น[๑๓] อันทักษิณาทานที่ท่านถวายประดิษฐานไว้ดีแล้วในสงฆ์ นี้แลย่อมสำเร็จประโยชน์แก่บุรพเปตชนนั้นโดยพลันตลอดกาลนาน

จบ ปิฏฐธีตลิกเปตวัตถุที่ ๔

๕. ติโรกุฑฑเปตวัตถุ

ว่าด้วยบุพกรรมของเปรตญาติพระเจ้าพิมพิสาร

(พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสกะพระเจ้าพิมพิสารว่า)

{๙๐}[๑๔] พวกเปรตพาอันมายังเรือนของตน ยืนอยู่นอกฝาเรือนบ้าง ที่ทางสี่แยกบ้าง ทางสามแยกบ้าง และข้างบานประตูบ้าง

[๑๕] เมื่อพวกญาติจัดตั้งข้าว นํ้า ของเคี้ยว และของบริโภค ไว้เป็นอันมาก แต่ก็ไม่มีใครนึกถึง เพราะกรรมของสัตว์เหล่านั้นเป็นเหตุ[๑๖] เหล่าชนผู้เอ็นดูย่อมให้ข้าวนํ้าที่สะอาด ประณีต เป็นของควรแก่หมู่ญาติตามกาล ด้วยเจตนาอุทิศอย่างนี้ว่า ‘ขอผลทานนี้จงสำเร็จแก่หมู่ญาติ ขอหมู่ญาติจงเป็นสุข ๆ เถิด,

[๑๗] อนึ่ง พวกเปรตที่เป็นญาติเหล่านั้นมาประชุมพร้อมกันแล้ว ในที่นั้น พากันอนุโมทนาในข้าวนํ้าเป็นอันมากโดยเคารพว่า

[๑๘] ‘เราได้สมบัติเช่นนี้เพราะเหตุแห่งญาติเหล่าใด ขอญาติของเราเหล่านั้นจงมีชีวิตยืนนาน การบูชาที่พวกญาติได้ ทำแล้วแก่พวกเราและญาติทั้งหลายผู้ให้ย่อมไม่ไร้ผล,[๑๙] ก็ในเปตติวิสัยนั้น ไม่มีกสิกรรม ไม่มีโครักขกรรม ไม่มีการค้าขายเช่นนั้น การซื้อการขายด้วยเงินตราก็ไม่มี ผู้ ที่ตายไปเป็นเปรตย่อมดำรงชีพอยู่ในเปตติวิสัยนั้นด้วย ผลทานที่พวกญาติมิตรอุทิศให้จากมนุษยโลกนี้[๒๐] นํ้าฝนที่ตกบนที่ดอนย่อมไหลไปสู่ที่ลุ่ม ฉันใด ทานที่ญาติหรือมิตรอุทิศให้แล้วจากมนุษยโลกนี้ย่อมสำเร็จผล แก่เปรตทั้งหลาย ฉันนั้นเหมือนกัน

[๒๑] ห้วงนํ้าใหญ่ที่เต็มย่อมยังสาครให้เต็มเปี่ยมด้วยฉันใด ทานที่ญาติหรือมิตรอุทิศให้แล้วจากมนุษยโลกนี้ย่อมสำเร็จผล แก่เปรตทั้งหลาย ฉันนั้นเหมือนกัน

[๒๒] กุลบุตรเมื่อหวนระลึกถึงอุปการคุณที่ท่านทำแล้ว ในกาลก่อนได้ว่า‘คนโน้นได้ให้สิ่งนี้แก่เรา ได้ช่วยทำกิจของเรา และคนเหล่าโน้นเป็นญาติ เป็นมิตร และเป็นสหายของเรา’ ดังนี้ พึงให้ทักษิณาแก่ผู้ล่วงลับไปแล้ว[๒๓] การร้องไห้ การเศร้าโศก หรือการรํ่าไห้อย่างอื่นไม่ควรทำเลย เพราะการร้องไห้เป็นต้นนั้นย่อมไม่เป็นประโยชน์ แก่ผู้ที่ล่วงลับไปแล้ว ญาติทั้งหลายยังจะคงอยู่อย่างนั้น

[๒๔] อันทักษิณาทานที่ตั้งใจถวายไว้ดีแล้วในสงฆ์นี้แลย่อมสำเร็จ ผลเพื่อประโยชน์เกื้อกูลแก่บุรพเปตชนนั้นโดยพลัน ตลอดกาลนาน

[๒๕] ญาติธรรมนี้นั้นมหาบพิตรได้แสดงให้ปรากฏแล้ว การบูชาอันยิ่งเพื่อเปรตทั้งหลายมหาบพิตรก็ทรงทำแล้ว และ กำลังกายของภิกษุทั้งหลายมหาบพิตรก็ได้เพิ่มให้แล้ว บุญ มีประมาณไม่น้อยมหาบพิตรได้ทรงขวนขวายแล้ว

จบ ติโรกุฑฑเปตวัตถุที่ ๕

๖. ปัญจปุตตขาทิกเปตวัตถุ

ว่าด้วยบุพกรรมของเปรตกินลูกคราวละ ๕ ตน

(พระสังฆเถระถามว่า)

{๙๑}[๒๖] ท่านเปลือยกาย มีรูปพรรณเลวทราม มีกลิ่นเหม็นเน่า ฟุ้งไป มีหมู่แมลงวันตอมเกลื่อน ท่านเป็นใครหนอมายืน ในที่นี้

(หญิงเปรตนั้นตอบว่า)

[๒๗] ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ดิฉันเป็นเปรต ถึงทุคติ เกิดในยมโลก เพราะทำบาปกรรม จึงต้องจากโลกนี้ไปสู่เปตโลก

[๒๘] เวลาเช้าคลอดบุตรออกมา ๕ ตนแล้วกินเสีย เวลาเย็นอีก ๕ ตน ถึงบุตร ๑๐ ตนเหล่านั้นก็ยังไม่อาจบรรเทาความหิวของดิฉันได้