arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย สุตตนิบาต · ปารายนวรรค

๕. โธตกปัญหา เล่ม ๒๕

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๔๒๙ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๖/๑๗ ในปารายนวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

๕. โธตกมาณวกปัญหา

ว่าด้วยปัญหาของโธตกมาณพ

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย สุตตนิบาต ปารายนวรรค โธตกปัญหา (ฉบับหลวง เล่ม ๒๕ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๕ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๔๗ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๕)

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๒๕ หน้า ๗๕๔–๗๕๖

เรื่องนี้ไม่มีบาลีฉบับมหาจุฬาฯ ในข้อมูล e-tipitaka

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

(โธตกมาณพทูลถามดังนี้)

ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ข้าพระองค์ขอทูลถามพระองค์

ขอพระองค์โปรดตรัสตอบปัญหานั้นแก่ข้าพระองค์ด้วยเถิด

ข้าแต่พระองค์ผู้ทรงแสวงหาคุณอันยิ่งใหญ่

ข้าพระองค์มุ่งหวังจะรับฟังพระวาจาของพระองค์อย่างยิ่ง

บุคคลฟังพระสุรเสียงของพระองค์แล้ว

ศึกษาธรรม เป็นเหตุดับกิเลสเพื่อตน

เชิงอรรถ (ไทย (มหาจุฬาฯ ๒))
  1. ๑ดูเทียบ ขุ.จู. (แปล) ๓๐/๘๖-๙๓/๑๘-๒๐
  2. ๒ศึกษาธรรม หมายถึงศึกษาอธิสีลสิกขา อธิจิตตสิกขา และอธิปัญญาสิกขา (ขุ.จู. (แปล) ๓๐/๓๑/๑๕๙)
ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

(พระผู้มีพระภาคตรัสตอบว่า โธตกะ)

ถ้าเช่นนั้น เธอผู้มีปัญญารักษาตน

มีสติ จงทำความเพียรในที่นี้แล

บุคคลได้ฟังเสียงจากที่นี้แล้ว

พึงศึกษาธรรมเป็นเหตุดับกิเลสเพื่อตน

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

(โธตกมาณพทูลถามดังนี้)

ข้าพระองค์เห็นพระองค์ผู้ไม่มีกิเลสเครื่องกังวล

เป็นพราหมณ์ เสด็จจาริกอยู่ในเทวโลกและมนุษยโลก

ข้าแต่พระองค์ผู้มีสมันตจักขุ

เพราะเหตุนั้น ข้าพระองค์ขอนมัสการพระองค์

ข้าแต่พระองค์ผู้สักกะ ขอพระองค์โปรดปลดเปลื้องข้าพระองค์

จากความสงสัยทั้งหลายเถิด

เชิงอรรถ (ไทย (มหาจุฬาฯ ๒))
  1. ๑ผู้สักกะ หมายถึงพระผู้มีพระภาคเสด็จออกผนวชจากศากยตระกูล (ขุ.จู. (แปล) ๓๐/๓๒/๑๖๓)
ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

(พระผู้มีพระภาคตรัสตอบดังนี้)

โธตกะ เราไม่สามารถปลดเปลื้องใครๆ

ผู้มีความสงสัยในโลกได้

แต่เธอเมื่อรู้แจ้งธรรมอันประเสริฐ

ก็จะข้ามโอฆะนี้ได้เองด้วยประการฉะนี้

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

(โธตกมาณพกราบทูลดังนี้)

ข้าแต่พระองค์ผู้ประเสริฐ

ขอพระองค์ทรงพระกรุณาตรัสสอนวิเวกธรรม

ที่ข้าพระองค์จะพึงรู้แจ้งได้

และโดยวิธีที่ข้าพระองค์ไม่ขัดข้องเหมือนอากาศ

ข้าพระองค์จะพึงสงบอยู่ในที่นี้แล

เป็นผู้ไม่อาศัย เที่ยวไปอยู่

เชิงอรรถ (ไทย (มหาจุฬาฯ ๒))
  1. ๑ไม่อาศัย หมายถึงไม่อาศัยในอารมณ์ไหน ๆ ด้วยทิฏฐิหรือตัณหา (ขุ.สุ.อ. ๒/๒๒๑/๓๐๗)
ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

(พระผู้มีพระภาคตรัสตอบว่า โธตกะ)

บุคคลผู้รู้ชัดความสงบใดแล้ว มีสติ เที่ยวไปอยู่

พึงข้ามตัณหาที่ชื่อว่า วิสัตติกา ในโลกได้

เราจักกล่าวความสงบนั้นที่เรารู้ประจักษ์ด้วยตนเอง

ในธรรมที่เราเห็นแล้วแก่เธอ

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

(โธตกมาณพกราบทูลดังนี้)

ข้าแต่พระองค์ผู้ทรงแสวงหาคุณอันยิ่งใหญ่

ข้าพระองค์ชอบใจความสงบอันสูงสุดนั้น

ที่บุคคลรู้ชัดแล้ว มีสติ เที่ยวไปอยู่

พึงข้ามตัณหาที่ชื่อว่า วิสัตติกา ในโลกได้

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

(พระผู้มีพระภาคตรัสตอบว่า โธตกะ)

เธอรู้ชัดธรรมอย่างใดอย่างหนึ่ง

ซึ่งเป็นธรรมชั้นสูง ชั้นต่ำ และชั้นกลาง

เธอรู้ชัดธรรมนั้นว่า เป็นเครื่องข้องในโลกแล้ว

อย่าได้ก่อตัณหาเพื่อภพน้อยและภพใหญ่เลย

โธตกมาณวกปัญหาที่ ๕ จบ

จบ ๕. โธตกปัญหา