คำถามและคำตอบในเสขิยวัตร เล่ม ๘

ถาม : ทรงปรารภใคร

ตอบ : ทรงปรารภภิกษุอัสสชิและภิกษุปุนัพพสุกะ

ถาม : เพราะเรื่องอะไร

ตอบ : เพราะเรื่องที่ภิกษุอัสสชิและภิกษุปุนัพพสุกะถูกสงฆ์ลงปัพพาชนียกรรมแล้วกลับหาว่าภิกษุทั้งหลายถึงอคติเพราะชอบ เพราะชัง เพราะหลง เพราะกลัวสิกขาบทนี้มี ๑ บัญญัติ บรรดาสมุฏฐานแห่งอาบัติ ๖ สิกขาบทนี้ เกิดขึ้นด้วยสมุฏฐาน ๑ คือ เกิดทางกาย วาจา และจิต{๔๘๖} ถาม : พระผู้มีพระภาคเจ้าผู้ทรงรู้เห็นเป็นพระอรหันตสัมมาสัมพุทธะ พระองค์นั้นทรงบัญญัติทุกกฏเพราะปัจจัยคืออาศัยความไม่เอื้อเฟื้อ ถ่ายอุจจาระ ถ่ายปัสสาวะ หรือบ้วนเขฬะลงในน้ำที่ไหนตอบ : ทรงบัญญัติที่พระนครสาวัตถี

ถาม : ทรงปรารภใคร

ตอบ : ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์

ถาม : เพราะเรื่องอะไร

ตอบ : เพราะเรื่องที่ภิกษุฉัพพัคคีย์ ถ่ายอุจจาระบ้าง ถ่ายปัสสาวะบ้าง บ้วนเขฬะบ้างลงในน้ำ

สิกขาบทนี้มี ๑ บัญญัติ บรรดาสมุฏฐานแห่งอาบัติ ๖ สิกขาบทนี้ เกิดขึ้นด้วยสมุฏฐาน ๑ คือ เกิดทางกายกับจิต มิใช่ทางวาจา ...

จบกัตถปัญญัตติวารที่ ๑

๒. กตาปัตติวาร ๑. ปาราชิกกัณฑ์

คำถามและคำตอบในปาราชิกกัณฑ์

{๔๘๗} [๑๙๓] ถาม : เพราะปัจจัยคือเสพเมถุนธรรม ภิกษุและภิกษุณี ต้องอาบัติเท่าไร

ตอบ : เพราะปัจจัยคือเสพเมถุนธรรม ภิกษุและภิกษุณีต้องอาบัติ ๔ ตัว คือ (๑) เสพเมถุนธรรมในสรีระที่ยังไม่ถูกสัตว์กัดกิน ต้องอาบัติปาราชิก (๒) เสพเมถุนธรรมในสรีระที่ส่วนใหญ่ถูกสัตว์กัดกินแล้ว ต้องอาบัติถุลลัจจัย (๓) สอดองค์กำเนิดเข้าในปากที่อ้า มิได้ถูกต้อง ต้องอาบัติทุกกฏ (๔) เป็นปาจิตตีย์เพราะใช้ท่อนยางเกลี้ยง (สำหรับภิกษุณี) เพราะปัจจัยคือเสพเมถุนธรรม ภิกษุและภิกษุณีต้องอาบัติ ๔ ตัวเหล่านี้

{๔๘๘} ถาม : เพราะปัจจัยคือถือเอาทรัพย์อันเจ้าของไม่ได้ให้ ภิกษุและภิกษุณีต้องอาบัติเท่าไร

ตอบ : เพราะปัจจัยคือถือเอาทรัพย์อันเจ้าของไม่ได้ให้ ภิกษุและภิกษุณีต้องอาบัติ ๓ ตัว คือ (๑) ถือเอาทรัพย์อันเจ้าของไม่ได้ให้ด้วยส่วนแห่งความเป็นขโมย มีราคา ๕ มาสกก็ดี เกินกว่า ๕ มาสกก็ดี ต้องอาบัติปาราชิก (๒) ถือเอาทรัพย์อันเจ้าของไม่ได้ให้ด้วยส่วนแห่งความเป็นขโมย มีราคาเกินกว่า ๑ มาสกหรือหย่อนกว่า ๕ มาสก ต้องอาบัติถุลลัจจัย (๓) ถือเอาทรัพย์อันเจ้าของไม่ได้ให้ด้วยส่วนแห่งความเป็นขโมย มีราคามาสกหนึ่ง หรือหย่อนกว่ามาสกหนึ่ง ต้องอาบัติทุกกฏ เพราะปัจจัยคือถือเอาทรัพย์อันเจ้าของไม่ได้ให้ ภิกษุและภิกษุณีต้องอาบัติ ๓ ตัวเหล่านี้{๔๘๙} ถาม : เพราะปัจจัยคือจงใจพรากกายมนุษย์จากชีวิต ภิกษุและภิกษุณีต้องอาบัติเท่าไร

ตอบ : เพราะปัจจัยคือจงใจพรากกายมนุษย์จากชีวิต ภิกษุและภิกษุณีต้องอาบัติ ๓ ตัว คือ (๑) ขุดบ่อเจาะจงมนุษย์ว่าเขาจักตกลงตาย