๒. สานุวาสีเถรเปตวัตถุ เล่ม ๒๖

[๔๐๖] ความสุขในโลกนี้และในโลกหน้าย่อมไม่มีแก่พวกคนที่ไม่ได้ทำบุญกุศลไว้ ความสุขในโลกนี้และโลกหน้าย่อมมี เฉพาะแก่พวกคนที่ได้ทำบุญกุศลไว้แล้วเท่านั้น[๔๐๗] ผู้ปรารถนาความเป็นสหายแห่งเทวดาชาวไตรทศ พึงทำบุญกุศลไว้ให้มาก เพราะว่าบุคคลผู้ทำบุญกุศลไว้แล้ว ย่อมบันเทิงใจอยู่ในสวรรค์ เพียบพร้อมไปด้วย โภคสมบัติ

จบ อภิชชมานเปตว้ตถุที่ ๑

๒. สานุวาสีเถรเปตวัตถุ

ว่าด้วยเปรตญาติของพระสานุวาสีเถระ

{๑๑๒}[๔๐๘] พระเถระชาวกุณฑินครรูปหนึ่งอยู่ที่ภูเขาสานุวาสี เป็นสมณะผู้อบรมอินทรีย์ดีแล้ว มีนามว่าโปฏฐปาทะ

[๔๐๙] มารดาบิดาและพี่ชายของท่านถึงทุคติเกิดอยู่ในยมโลก เพราะทำบาปกรรมเข้าไว้ จึงต้องจากโลกนี้เข้าถึงเปตโลก

[๔๑๐] เปรตเหล่านั้นได้วับความทุกข์ทรมาน มีช่องปากเท่ารูเข็ม ลำบากยิ่งนัก เปลือยกาย ซูบผอม มีความสะดุ้ง กลัวหวาดเสียวเป็นอย่างมาก มีการงานที่หนัก ไม่อาจแสดงตัวแก่พระเถระได้[๔๑๑] เปรตเปลือยผู้เป็นพี่ชายของท่านตนเดียว รีบคลานไปแสดงตัวแก่พระเถระที่ทางคนเดิน

[๔๑๒] พระเถระไม่ใส่ใจถึง เดินเลยไปเฉย ๆ เปรตนั้นจึงบอกให้พระเถระรู้ว่า‘ข้าพเจ้าคือพี่ชายของท่าน เข้าถึงเปตโลกอยู่,

[๔๑๓] ข้าแต่ท่านผู้เจริญ โยมแม่โยมพ่อของท่านก็เข้าถึงทุคติ เกิดอยู่ในยมโลก เพราะทำบาปกรรมเข้าไว้ จึงจากโลกนี้เข้าถึงเปตโลก

[๔๑๔] ท่านทั้งสองนั้นได้รับความทุกข์ทรมาน มีช่องปากเท่ารูเข็ม ลำบากยิ่งนัก เปลือยกาย ซูบผอม มีความสะดุ้ง กลัวหวาดเสียวเป็นอย่างมาก มีการงานที่ทารุณ ไม่อาจแสดงตัวแก่ท่านได้[๔๑๕] ขอท่านได้โปรดกรุณาอนุเคราะห์ด้วย ขอจงให้ทานแล้ว อุทิศส่วนบุญไปให้พวกเรา พวกเราผู้มีการงานที่หนัก จักยังอัตภาพให้เป็นไปด้วยทานที่ท่านให้แล้ว’

[๔๑๖] พระเถระกับภิกษุอื่นอีก ๑๒ รูปเที่ยวไปบิณฑบาตแล้ว กลับมารวมอยู่ในที่เดียวอัน เพราะเหตุที่ต้องทำภัตกิจ

[๔๑๗] พระเถระจึงกล่าวกะภิกษุทั้งหมดนั้นว่า ‘ขอท่านทั้งหลาย จงให้ภัตตาหารตามที่ได้มาแก่ผมเกิด ผมจักทำสังฆทาน เพี่ออนุเคราะห์พวกญาติพี่น้อง,

[๔๑๘] ภิกษุเหล่านั้นจึงมอบถวายพระเถระไป พระเถระนิมนต์ สงฆ์ถวายสังฆทานแล้วอุทิศส่วนบุญไปให้มารดาบิดา และพี่ชายด้วยอุทิศเจตนาว่า ‘ขอทานนี้จงสำเร็จแก่ญาติทั้งหลายของเรา ขอญาติทั้งหลายจงมีความสุขเถิด,

[๔๑๙] ในลำดับแห่งการอุทิศให้นั่นเอง โภชนะที่สะอาด ประณีต สมบูรณ์ มีแกงและกับหลายอย่าง ได้เกิดขึ้นแก่เปรตเหล่านั้น

[๔๒๐] ภายหลังเปรตผู้เป็นพี่ชายมีผิวพรรณดี มีกำลัง มีความสุข ได้ไปแสดงตนแก่พระเถระแล้วกล่าวว่า‘ข้าแต่ท่านผู้เจริญ โภชนะอันพวกเราก็ได้แล้วมากมาย แต่ขอท่านจงดูเถิด พวกเรายังเปลือยกายอยู่ ขอท่านจงพยายามให้พวกเรา ได้ผ้านุ่งห่มด้วยเถิด,[๔๒๑] พระเถระเลือกเก็บผ้าจากกองขยะเอามาทำจีวรแล้ว ถวายสงฆ์ผู้มาแล้วจากทิศทั้ง ๔

[๔๒๒] ครั้นถวายแล้วได้อุทิศส่วนบุญไปให้มารดาบิดาและพี่ชาย ด้วยอุทิศเจตนาว่า ‘ขอทานนี้จงสำเร็จแก่ญาติทั้งหลายของเรา ขอญาติทั้งหลายจงมีความสุขเถิด,

[๔๒๓] ในลำดับแห่งการอุทิศนั่นเอง ผ้าทั้งหลายได้เกิดขึ้นแก่เปรตเหล่านั้น ภายหลังเปรตเหล่านั้นนุ่งห่มผ้าเรียบร้อย แล้วได้มาแสดงตนแก่พระเถระ พร้อมกล่าวว่า

[๔๒๔]‘ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พวกเรามีผิวพรรณดีมีกำลัง มีความสุข มีผ้านุ่งห่มมากกว่าผ้าที่มีในแคว้นของพระเจ้านันทราช

[๔๒๕] ผ้านุ่งผ้าห่มทั้งหลายของพวกเรามีทั้งผ้าไหม ผ้าขนสัตว์ ผ้าเปลือกไม้ และผ้าฝ้าย ซึ่งล้วนไพบูลย์และมีค่ามาก ผ้าเหล่านั้นแขวนอยู่ในอากาศ

[๔๒๖] พวกเราเลือกนุ่งห่มแด่ผืนที่พอใจ แต่ว่าพวกเรายังไม่มีบ้านอยู่ ขอท่านจงพยายามให้พวกเราได้บ้านด้วยเกิด,

[๔๒๗] พระเถระสร้างกุฎีมุงบังด้วยใบไม้แล้วได้ถวายสงฆ์ผู้มาจากทิศทั้ง ๔ ครั้นแล้วได้อุทิศส่วนบุญไปให้มารดาบิดาและพี่ชาย ด้วยอุทิศเจตนาว่า ‘ขอผลแห่งการถวายกุฎีนี้ จงสำเร็จแก่ญาติทั้งหลายของเรา ขอญาติทั้งหลายจงมีความสุขเถิด,[๔๒๘] ในสำดับแห่งการอุทิศนั่นเอง เรือนทั้งหลายคือปราสาท และนิเวศน์อย่างอื่น ๆ ที่ถูกกำหนดแบ่งไว้เป็นส่วน ๆ ได้เกิดขึ้นแก่เปรตเหล่านั้น

[๔๒๙] ‘เรือนของพวกเราในเปตโลกนี้ไม่เหมีอนเรือนในมนุษยโลก แต่ว่าเรือนของพวกเราในเปตโลกนี้เป็นเหมือนเรือนในเทวโลก

[๔๓๐] คือ งดงามรุ่งเรืองสว่างไสวไปทั่วทั้ง ๔ ทิศ (แต่พวกเรา ยังไม่มีนํ้าดื่ม) ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ขอท่านจงพยายาม ให้พวกเราได้ดื่มน้ำด้วยเถิด,

[๔๓๑] พระเถระจึงตักนํ้าจนเต็มธมกรกแล้วถวายสงฆ์ผู้มาจากทิศทั้ง ๔ ครั้นแล้วได้อุทิศส่วนบุญไปให้มารดาบิดาและ พี่ชายด้วยอุทิศเจตนาว่า‘ขอทานนี้จงสำเร็จแก่ญาติทั้งหลายของเรา ขอญาติทั้งหลายจงมีความสุขเถิด,[๔๓๒] ในสำดับแห่งการอุทิศนั่นเอง นั้าดื่มคือสระโบกขรณี สี่เหลี่ยมที่ลึก ถูกเนรมิตดีแล้ว ได้เกิดขึ้นแก่เปรตเหล่านั้น

[๔๓๓] สระนั้นมีนํ้าเย็น มีท่าราบเรียบ นั้าเย็น มีกลิ่นหอมจนหาที่เปรียบมิได้ ดาดาษไปด้วยกอปทุมและอุบล เต็มไปด้วยเกสรบัวที่ร่วงบนวารี

[๔๓๔] เปรตเหล่านั้นอาบและดื่มกินในสระนั้นแล้ว ไปแสดงตัวแก่พระเถระแล้วกล่าวว่า ‘ข้าแต่ท่านผู้เจริญ นํ้าดื่มของพวกเรามากเพียงพอแล้ว บาปกรรมเผล็ดผลเป็นทุกข์ แก่พวกเรา[๔๓๕] พวกเราเดินกระย่องกระแย่งเที่ยวไปบนพื้นที่มีก้อนกรวด และหน่อหญ้าคา ขอท่านจงพยายามให้พวกเราได้พาหนะสักอย่างหนึ่งด้วยเถิด,

[๔๓๖] พระเถระได้รองเท้ามาแล้วถวายสงฆ์ผู้มาจากทิศทั้ง ๔ ครั้นแล้วอุทิศส่วนบุญให้มารดาบิดาและพี่ชายด้วยอุทิศ เจตนาว่า‘ขอทานนี้จงสำเร็จแก่ญาติทั้งหลายของเรา ขอญาติทั้งหลายจงมีความสุขเถิด,[๔๓๗] ในลำดับแห่งการอุทิศนั่นเอง เปรตเหล่านั้นได้มาด้วยรถแล้วกล่าวว่า ‘ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พวกเราเป็นผู้ที่ท่าน อนุเคราะห์แล้วด้วยการให้อาหารและผ้านุ่งผ้าห่ม[๔๓๘] รวมทั้งเรือน นํ้าดื่ม และยานพาหนะ เพราะฉะนั้น พวกเราจึงมาเพี่อจะไหว้ท่านผู้เป็นมุนีผู้มีความกรุณาในโลก

จบ สานุวาสีเถรเปตวัตถุที่ ๒

๓. รถการีเปตวัตถุ

ว่าด้วยผลกรรมทำให้ได้อยู่ร่วมกับนางเวมานิกเปรต

(มาณพคนหนึ่งถามนางเวมานิกเปรตตนหนึ่งว่า)

{๑๑๓}[๔๓๙] ดูก่อนแม่เทวีผู้มีอานุภาพมาก ท่านขึ้นสู่วิมานซึ่งมีเสาเป็นแก้วไพฑูรย์ งามผุดผ่อง วิจิตรด้วยจิตรกรรมแบบต่าง ๆ อยู่ในวิมานนั้น เหมือนดวงจันทร์ในวันเพ็ญงาม โชติช่วงอยู่บนท้องฟ้าฉะนั้น[๔๔๐] อนึ่งเล่า วรรณะของท่านผุดผ่องดังทอง ยอดเยี่ยม น่าดู น่าชมยิ่งนัก ท่านนั่งอยู่คนเดียวบนบัลลังก์อันประเสริฐ หาที่เปรียบมิได้ สามีของท่านไม่มีหรือ[๔๔๑] ก็สระโบกขรณีของท่านเหล่านี้ โดยรอบมีดอกไม้ชนิดต่าง ๆ มากมาย มีบัวขาวมาก ลาดด้วยทรายทองโดยรอบ ในสระโบกขรณีนั้นไม่มีเปือกตมและจอกแหนเลย[๔๔๒] หงส์เหล่านี้เล่าก็น่าดูน่าชม น่ารื่นรมย์ใจ ว่ายวนเวียน อยู่ในนํ้าตลอดเวลา หงส์ทั้งปวงนั้นมาชุมนุมอันส่งเสียงร้องไพเราะ ถี่กระชั้นดุจเสียงกลอง[๔๔๓] ท่านผู้มียศ รุ่งเรืองด้วยเทวฤทธิ์ ลงนั่งอยู่ในเรือ ดูก่อนแม่นางผู้มีขนตายาวงอน หน้าตายิ้มแย้ม พูดจาน่ารัก งามไปทั่วสรรพางค์ ท่านรุ่งเรืองยิ่งนัก[๔๔๔] วิมานของท่านนี้ปราศจากละอองธุลี ตั้งอยู่บนภูมิภาค ที่ราบเรียบ มีสวนป่าทำให้เกิดความยินดีและความ เพลิดเพลินเจริญใจ ดูก่อนแม่เทพนารีผู้มองลูไม่ด้อยเลย