๑. อัญญตราภิกษุณีเถรีคาถา เล่ม ๒๖

๕. ปัญจกนิบาต

๑. อัญญตราเถรีคาถา

สุภาษิตชี้ผลการฟังธรรม

(ภิกษุณีเถรีรูปหนึ่งครั้นบรรลุอรหัตแล้วพิจารณาดูข้อปฏิบัติของตน ได้ภาษิตอุทานคาถา ๕ คาถาเหล่านี้ว่า)

{๔๓๙}[๖๗] ตั้งแต่เราบวชมาตลอดเวลา ๒๕ ปี ยังไม่ประสบความสงบจิตแม้ชั่วเวลาลัดนิ้วมือหนึ่งเลย

[๖๘] เราไม่ได้ความสงบจิต มีจิตชุ่มแล้วด้วยกามราคะ ประคองแขนทั้งสองคร่ำครวญเดินเข้าไปสู่วิหาร

[๖๙] เราได้เข้าไปหาภิกษุณีผู้ควรเชื่อถือได้ภิกษุณีนั้นได้แสดงธรรม คือ ขันธ์ อายตนะ และธาตุแก่เรา

[๗๐] เราฟังธรรมของภิกษุณีนั้นแล้วเข้าไปนั่ง ณ ที่สมควรข้างหนึ่ง รู้ขันธสันดานในอดีตได้ ทิพพจักษุเราก็ได้ ชำระหมดจดแล้ว

[๗๑] เจโตปริยญาณและโสตธาตุเราได้ชำระหมดจดแล้ว แม้ ฤทธิ์เราก็ทำให้แจ้งแล้ว เราได้บรรลุธรรมเป็นที่สิ้นอาสวะแล้ว ทำให้แจ้งอภิญญา ๖ แล้วทำตามคำ สั่งสอนของพระพุทธเจ้าเสร็จแล้ว

๒. วิมลาเถรีคาถา

สุภาษิตชี้โทษความสวย

(พระวิมลาเถรีครั้นบรรลุอรหัตแล้วพิจารณาดูข้อปฏิบัติของตนได้ภาษิต

ในคาถา ๕ คาถาเหล่านี้ว่า)

{๔๔๐}[๗๒] เราเป็นผู้มัวเมาด้วยผิวพรรณ รูปสมบัติ ความสวยงาม บริวารสมบัติ และความเป็นสาว มีจิตกระด้าง ชอบดูหมิ่นหญิงอื่น[๗๓] ประดับร่างกายงามวิจิตรสำหรับลวงบุรุษผู้โง่เขลา ได้ยืนอยู่ที่ประตูบ้านหญิงแพศยา ดุจนายพรานดักบ่วงไว้ ฉะนั้น[๗๔] เราได้แสดงเครื่องประดับต่าง ๆ และอวัยวะที่ควรปกปิด เป็นอันมากให้ปรากฏ แก่บุรุษ ทำมายาหลายอย่างให้ชายเป็นอันมากยินดี[๗๕] วันนี้เรามีศีรษะโล้น ห่มผ้าสังฆาฏิ เที่ยวบิณฑบาตแล้ว มานั่งที่โคนต้นไม้ เป็นผู้ได้ฌานที่ไม่มีวิตกไม่มีวิจาร[๗๖] เราตัดกิเลสเครื่องเกาะเกี่ยวทั้งที่เป็นของทิพย์ ทั้งที่ เป็นของมนุษย์ได้ทั้งหมด และทำอาสวะทั้งปวงให้สิ้นไป เป็นผู้มีความเย็นใจ ดับสนิทแล้ว