มาติกา เล่ม ๓๕

ชาติมโท โคตฺตมโท อาโรคฺยมโท โยพฺพนมโท ชีวิตมโท ลาภมโท สกฺการมโท ครุการมโท ปุเรกฺขารมโท ปริวารมโท โภคมโท วณฺณมโท สุตมโท ปฏิภาณมโท รตฺตญฺญุมโท ปิณฺฑปาติกมโท อนวญฺญตฺติมโท อิริยาปถมโท อิทฺธิมโท ยสมโท สีลมโท ฌานมโท สิปฺปมโท อาโรหมโท ปริณาหมโท สณฺฐานมโท ปาริปูริมโท มโท ปมาโท ถมฺโภ สารมฺโภ อติจฺฉตา มหิจฺฉตา ปาปิจฺฉตา สิงฺคํ ตินฺติณํ จาปลฺยํ อสภาควุตฺติ อรติ ตนฺทิ วิชมฺภิกา ภตฺตสมฺมโท เจตโส ลีนตฺตํ กุหนา ลปนา เนมิตฺติกตา นิปฺเปสิกตา ลาเภน ลาภํ ชิคึสนตา เสยฺโยหมสฺมีติ มาโน สทิโสหมสฺมีติ มาโน หีโนหมสฺมีติ มาโน เสยฺยสฺส เสยฺโยหมสฺมีติ มาโน เสยฺยสฺส สทิโสหมสฺมีติ มาโน เสยฺยสฺส หีโนหมสฺมีติ มาโน สทิสสฺส เสยฺโยหมสฺมีติ มาโน สทิสสฺส สทิโสหมสฺมีติ มาโน สทิสสฺส หีโนหมสฺมีติ มาโน หีนสฺส เสยฺโยหมสฺมีติ มาโน หีนสฺส สทิโสหมสฺมีติ มาโน หีนสฺส หีโนหมสฺมีติ มาโน มาโน อติมาโน มานาติมาโน โอมาโน อธิมาโน อสฺมิมาโน มิจฺฉามาโน ญาติวิตกฺโก ชนปทวิตกฺโก อมรวิตกฺโก ปรานุทยตาปฏิสํยุตฺโต วิตกฺโก ลาภสกฺการสิโลกปฏิสํยุตฺโต วิตกฺโก อนวญฺญตฺติปฏิสํยุตฺโต วิตกฺโก ฯ

ความมัวเมาในชาติ ความมัวเมาในโคตร ความมัวเมาในความไม่มีโรค ความมัวเมาในความเป็นหนุ่มสาว ความมัวเมาในชีวิต ความมัวเมาในลาภ ความมัวเมาในสักการะความมัวเมาในการทำความเคารพ ความมัวเมาในความเป็นหัวหน้า ความมัวเมาในบริวาร ความมัวเมาในโภคสมบัติ ความมัวเมาในวรรณะแห่งสรีระและคุณความดี ความมัวเมาในการศึกษาความมัวเมาในปฏิภาณ ความมัวเมาในความเป็นผู้รัตตัญญู ความมัวเมาในความถือบิณฑบาตเป็นวัตร ความมัวเมาในความไม่มีใครดูหมิ่น ความมัวเมาในอิริยาบถ ความมัวเมาในอิทธิฤทธิ์ความมัวเมาในยศ ความมัวเมาในศีล ความมัวเมาในฌาน ความมัวเมาในศิลปะ ความมัวเมาในความมีทรวดทรงสูง ความมัวเมาในความมีทรวดทรงสันทัด

ความมัวเมาในความมีทรวดทรงงาม ความมัวเมาในความมีร่างกายบริบูรณ์ความมัวเมา ความประมาท ความหัวดื้อ ความแข่งดีความอยากได้เกินประมาณความมักมาก ความปรารถนาลามก การพูดเสียดแทง การพูดเกียดกันการชอบตกแต่ง การประพฤติไม่สมควร ความไม่ยินดี ความโงกง่วง ความบิดกาย ความเมาอาหาร ความย่อหย่อนแห่งจิต การหลอกลวง การพูดประจบ การแสดงนิมิต การพูดติเตียนการแลกเปลี่ยนลาภด้วยลาภ ความสำคัญตนว่าเลิศกว่าเขาความสำคัญตนว่าเสมอเขา ความสำคัญตนว่าเลวกว่าเขา ผู้เลิศกว่าเขา สำคัญตนว่าเลิศกว่าเขา ผู้เลิศกว่าเขา สำคัญตนว่าเสมอเขาผู้เลิศกว่าเขา สำคัญตนว่าเลวกว่าเขา ผู้เสมอเขา สำคัญตนว่าเลิศกว่าเขา

ผู้เสมอเขาสำคัญตนว่าเสมอเขา ผู้เสมอเขา สำคัญตนว่าเลวกว่าเขา ผู้เลวกว่าเขา สำคัญตนว่าเลิศกว่าเขาผู้เลวกว่าเขา สำคัญตนว่าเสมอเขา ผู้เลวกว่าเขา สำคัญตนว่าเลวกว่าเขา ความถือตัว ความดูหมิ่นผู้อื่น ความเย่อหยิ่ง ความดูหมิ่นตัวเอง ความสำคัญว่าได้บรรลุธรรมวิเศษ ความสำคัญว่ามีอัตตาตัวตน ความถือตัวผิด ความคิดถึงญาติความคิดถึงชนบท ความคิดไม่ตายตัว ความคิดเกี่ยวด้วยความเอ็นดูผู้อื่น ความคิดเกี่ยวด้วยลาภสักการะและชื่อเสียง ความคิดเกี่ยวด้วยความไม่มีใครดูหมิ่น

ทุกมาติกา

โกโธ จ อุปนาโห จ มกฺโข จ ปลาโส จ อิสฺสา จ มจฺฉริยญฺจ มายา จ สาเถยฺยญฺจ อวิชฺชา จ ภวตณฺหา จ ภวทิฏฺฐิ จ วิภวทิฏฺฐิ จ สสฺสตทิฏฺฐิ จ อุจฺเฉททิฏฺฐิ จ อนฺตวาทิฏฺฐิ จ อนนฺตวาทิฏฺฐิ จ ปุพฺพนฺตานุทิฏฺฐิ จ อปรนฺตานุทิฏฺฐิ จ อหิริกญฺจ อโนตฺตปฺปญฺจ โทวจสฺสตา จ ปาปมิตฺตตา จ อนาชฺชโว จ อมทฺทโว จ อกฺขนฺติ จ อโสรจฺจญฺจ อสาขลฺยญฺจ อปฺปฏิสนฺถาโร จ อินฺทฺริเยสุ อคุตฺตทฺวารตา จ โภชเน อมตฺตญฺญุตา จ มุฏฺฐสจฺจญฺจ อสมฺปชญฺญญฺจ สีลวิปตฺติ จ ทิฏฺฐิวิปตฺติ จ อชฺฌตฺตํ สญฺโญชนญฺจ พหิทฺธา สญฺโญชนญฺจ ฯ

โกธะ ความโกรธ อุปนาหะ ความผูกโกรธไว้ มักขะ ความลบหลู่คุณท่านปลาสะ ความตีเสมอ อิสสา ความริษยา มัจฉริยะ ความตระหนี่ มายา ความเจ้าเล่ห์สาเถยยะ ความโอ้อวด อวิชชา ความไม่รู้ภวตัณหา ความปรารถนาภพ ภวทิฏฐิ ความเห็นว่าเกิด วิภวทิฏฐิ ความเห็นว่าไม่เกิด สัสสตทิฏฐิ ความเห็นว่าเที่ยง อุจเฉททิฏฐิ ความเห็นว่าไม่เที่ยง อันตวาทิฏฐิ ความเห็นว่ามีที่สุด อนันตวาทิฏฐิ ความเห็นว่าไม่มีที่สุด ปุพพันตานุทิฏฐิ ความเห็นปรารภส่วนอดีต อปรันตานุทิฏฐิ ความเห็นปรารภส่วนอนาคตอหิริกะ ความไม่ละอายต่อการประพฤติทุจริต อโนตตัปปะ ความไม่เกรงกลัวต่อการประพฤติทุจริต โทวจัสสตาความเป็นผู้ว่ายาก ปาปมิตตตา

ความเป็นผู้มีมิตรชั่ว อนาชชวะ ความไม่ซื่อตรง อมัททวะความไม่อ่อนโยน อขันติ ความไม่อดทน อโสรัจจะ ความไม่สงบเสงี่ยม อสาขัลยะ ความไม่มีวาจาอ่อนหวานอัปปฏิสันถาระ ความไม่มีการปฏิสันถาร อินทริยอคุตตทวารตา ความเป็นผู้ไม่สำรวมในอินทรีย์ ๖ โภชนอมัตตัญญุตา ความเป็นผู้ไม่รู้ประมาณในโภชนาหารมุฏฐสัจจะความเป็นผู้ไม่มีสติ อสัมปชัญญะ ความเป็นผู้ไม่มีสัมปชัญญะสีลวิปัตติ ความวิบัติแห่งศีลทิฏฐิวิปัตติ ความวิบัติแห่งทิฏฐิ อัชฌัตตสัญโญชนะ สัญโญชน์ภายใน พหิทธาสัญโญชนะสัญโญชน์ภายนอก

ติกมาติกา

ตีณิ อกุสลมูลานิ ตโย อกุสลวิตกฺกา ติสฺโส อกุสลสญฺญา ติสฺโส อกุสลธาตุโย ตีณิ ทุจฺจริตานิ ตโย อาสวา ตีณิ สญฺโญชนานิ ติสฺโส ตณฺหา อปราปิ ติสฺโส ตณฺหา อปราปิ ติสฺโส ตณฺหา ติสฺโส เอสนา ติสฺโส วิธา ตีณิ ภยานิ ตีณิ ตมานิ ตีณิ ติตฺถายตนานิ ตโย กิญฺจนา ตีณิ องฺคณานิ ตีณิ มลานิ ตีณิ วิสมานิ อปรานิปิ ตีณิ วิสมานิ ตโย อคฺคี ตโย กสาวา อปเรปิ ตโย กสาวา อสฺสาททิฏฺฐิ อตฺตานุทิฏฺฐิ มิจฺฉาทิฏฺฐิ อรติ วิเหสา อธมฺมจริยา โทวจสฺสตา ปาปมิตฺตตา นานตฺตสญฺญา อุทฺธจฺจํ โกสชฺชํ ปมาโท อสนฺตุฏฺฐิตา อสมฺปชญฺญตา มหิจฺฉตา อหิริกํ อโนตฺตปฺปํ ปมาโท อนาทริยํ โทวจสฺสตา ปาปมิตฺตตา อสฺสทฺธิยํ อวทญฺญุตา โกสชฺชํ อุทฺธจฺจํ อสํวโร ทุสฺสีลฺยํ อริยานํ อทสฺสนกมฺยตา สทฺธมฺมํ อโสตุกมฺยตา อุปารมฺภจิตฺตตา มุฏฺฐสจฺจํ อสมฺปชญฺญํ เจตโส วิกฺเขโป อโยนิโส มนสิกาโร กุมฺมคฺคเสวนา เจตโส ลีนตฺตํ ฯ

อกุศลมูล ๓ อกุศลวิตก ๓ อกุศลสัญญา ๓ อกุศลธาตุ ๓ทุจริต ๓

อาสวะ ๓ สัญโญชน์ ๓ ตัณหา ๓ ตัณหา ๓ แม้อีกนัยหนึ่ง ตัณหา ๓แม้อีกนัยหนึ่งเอสนา ๓ วิธา ๓ ภัย ๓ ตมะ ๓ ติตถายตนะ ๓ กิญจนะ ๓อังคณะ ๓ มละ ๓ วิสมะ ๓วิสมะ ๓ แม้อีกนัยหนึ่ง อัคคิ ๓ กสาวะ ๓ กสาวะ ๓ แม้ อีกนัยหนึ่ง อัสสาททิฏฐิ ความเห็นผิดอันประกอบด้วยความยินดี อัตตานุทิฏฐิความเห็นผิดว่ามีอัตตาตัวตน มิจฉาทิฏฐิ ความเห็นผิด อรติ ความไม่ยินดีวิเหสา ความเบียดเบียน อธัมมจริยา ความประพฤติอธรรมโทวจัสสตาความเป็นผู้ว่ายาก ปาปมิตตตา ความเป็นผู้มีมิตรชั่ว นานัตตสัญญา สัญญาต่างๆอุทธัจจะ ความฟุ้งซ่าน โกสัชชะ ความเกียจคร้าน ปมาทะ ความประมาทอสันตุฏฐิตาความไม่สันโดษ อสัมปชัญญตา ความเป็นผู้ไม่มีสัมปชัญญะมหิจฉตา ความมักมาก อหิริกะความไม่ละอายต่อการประพฤติทุจริต อโนตตัปปะ ความไม่เกรงกลัวต่อการประพฤติทุจริตปมาทะ ความประมาท อนาทริยะความไม่เอื้อเฟื้อ โทวจัสสตา ความเป็นผู้ว่ายาก ปาปมิตตตาความเป็นผู้มีมิตรชั่ว อัสสัทธิยะ ความไม่เชื่อ อวทัญญุตา ความเป็นผู้ไม่รู้ถ้อยคำด้วยอำนาจความตระหนี่อันกระด้าง โกสัชชะ ความเกียจคร้าน อุทธัจจะ ความฟุ้งซ่านอสังวร ความไม่สำรวม ทุสสีลยะ ความทุศีล อริยอทัสสนกัมยตา ความไม่อยากเห็นพระอริยเจ้า สัทธัมมอโสตุกัมยตา ความไม่อยากฟังพระสัทธรรม อุปารัมภจิตตตา ความเป็นผู้มีจิตคิดแข่งดี มุฏฐสัจจะความเป็นผู้ไม่มีสติ อสัมปชัญญะ ความเป็นผู้ไม่มีสัมปชัญญะ เจตโสวิกเขปะ ความฟุ้งซ่านแห่งจิต อโยนิโสมนสิการ ความทำไว้ในใจโดยไม่แยบคาย กุมมัคคเสวนา การเสพทางชั่วเจตโสลีนัตตะ ความย่อหย่อนแห่งจิต

จตุกกมาติกา

จตฺตาโร อาสวา จตฺตาโร คนฺถา จตฺตาโร โอฆา จตฺตาโร โยคา จตฺตาริ อุปาทานานิ จตฺตาโร ตณฺหุปฺปาทา จตฺตาริ อคติคมนานิ จตฺตาโร วิปริเยสา จตฺตาโร อนริยโวหารา อปเรปิ จตฺตาโร อนริยโวหารา จตฺตาริ ทุจฺจริตานิ อปรานิปิ จตฺตาริ ทุจฺจริตานิ จตฺตาริ ภยานิ อปรานิปิ จตฺตาริ ภยานิ อปรานิปิ จตฺตาริ ภยานิ อปรานิปิ จตฺตาริ ภยานิ จตสฺโส ทิฏฺฐิโย ฯ

อาสวะ ๔ คันถะ ๔ โอฆะ ๔ โยคะ ๔ อุปาทาน ๔ ตัณหุปปาทา ๔

อคติคมนะ ๔ วิปริเยสะ ๔ อนริยโวหาร ๔ อนริยโวหาร ๔ แม้อีกนัยหนึ่ง ทุจริต ๔ ทุจริต ๔แม้อีกนัยหนึ่ง ภัย ๔ ภัย ๔ แม้อีกนัยหนึ่ง ภัย ๔แม้อีกนัยหนึ่ง ภัย ๔ แม้อีกนัยหนึ่ง ทิฏฐิ ๔

ปัญจกมาติกา

ปญฺโจรมฺภาคิยานิ สญฺโญชนานิ ปญฺจุทฺธมฺภาคิยานิ สญฺโญชนานิ ปญฺจ มจฺฉริยานิ ปญฺจ สงฺคา ปญฺจ สลฺลา ปญฺจ เจโตขีลา ปญฺจ เจตโส วินิพนฺธา ปญฺจ นีวรณานิ ปญฺจ กมฺมานิ อานนฺตริกานิ ปญฺจ ทิฏฺฐิโย ปญฺจ เวรา ปญฺจ พฺยสนา ปญฺจ อกฺขนฺติยา อาทีนวา ปญฺจ ภยานิ ปญฺจ ทิฏฺฐธมฺมนิพฺพานวาทา ฯ

โอรัมภาคิยสัญโญชน์ ๕ อุทธัมภาคิยสัญโญชน์ ๕ มัจฉริยะ ๕สังคะ ๕สัลละ ๕ เจโตขีละ ๕ เจตโสวินิพันธะ ๕ นิวรณ์ ๕ อนันตริยกรรม๕ ทิฏฐิ ๕ เวร ๕พยสนะ ๕ โทษแห่งความไม่อดทน ๕ ภัย ๕ ทิฏฐธัมมนิพพานวาทะ ๕

ฉักกมาติกา

ฉ วิวาทมูลานิ ฉ ฉนฺทราคา เคหสิตา ธมฺมา ฉ วิโรธวตฺถูนิ ฉ ตณฺหากายา ฉ อคารวา ฉ ปริหานิยา ธมฺมา อปเรปิ ฉ ปริหานิยา ธมฺมา ฉ โสมนสฺสุปวิจารา ฉ โทมนสฺสุปวิจารา ฉ อุเปกฺขูปวิจารา ฉ เคหสิตานิ โสมนสฺสานิ ฉ เคหสิตานิ โทมนสฺสานิ ฉ เคหสิตา อุเปกฺขา ฉ ทิฏฺฐิโย ฯ

วิวาทมูล ๖ เคหสิตฉันทราคธรรม ๖ วิโรธวัตถุ ๖ ตัณหากายะ ๖ อคารวะ ๖ปริหานิยธรรม ๖ ปริหานิยธรรม ๖ แม้อีกนัยหนึ่งโสมนัสสอุปวิจาร ๖ โทมนัสสอุปวิจาร ๖อุเปกขาอุปวิจาร ๖ เคหสิตโสมนัส๖ เคหสิตโทมนัส ๖ เคหสิตอุเปกขา ๖ ทิฏฐิ ๖

สัตตกมาติกา

สตฺต อนุสยา สตฺต ปริยุฏฺฐานานิ สตฺต สญฺโญชนานิ สตฺต อสทฺธมฺมา สตฺต ทุจฺจริตานิ สตฺต มานา สตฺต ทิฏฺฐิโย ฯ

อนุสัย ๗ ปริยุฏฐาน ๗ สัญโญชน์ ๗ อสัทธรรม ๗ ทุจริต ๗มานะ ๗ทิฏฐิ ๗

อัฏฐกมาติกา

อฏฺฐ กิเลสวตฺถูนิ อฏฺฐ กุสีตวตฺถูนิ อฏฺฐสุ โลกธมฺเมสุ จิตฺตสฺส ปฏิฆาโต อฏฺฐ อนริยโวหารา อฏฺฐ มิจฺฉตฺตา อฏฺฐ ปุริสโทสา อฏฺฐ อสญฺญิวาทา อฏฺฐ เนวสญฺญินาสญฺญิ วาทา ฯ

กิเลสวัตถุ ๘ กุสีตวัตถุ ๘ จิตตปฏิฆาตในโลกธรรม ๘ อนริยโวหาร ๘มิจฉัตตะ ๘ ปุริสโทษ ๘ อสัญญีวาทะ ๘ เนวสัญญีนาสัญญีวาทะ ๘

นวกมาติกา

นว อาฆาตวตฺถูนิ นว ปุริสมลานิ นววิธา มานา นว ตณฺหามูลกา ธมฺมา นว อิญฺชิตานิ นว มญฺญิตานิ นว ผนฺทิตานิ นว ปปญฺจิตานิ นว สงฺขตานิ ฯ

อาฆาตวัตถุ ๙ ปุริสมละ ๙ มานะ ๙ ตัณหามูลกธรรม ๙ อิญชิตะ๙มัญญิตะ ๙ผันทิตะ ๙ ปปัญจิตะ ๙ สังขตะ ๙

ทสกมาติกา

ทส กิเลสวตฺถูนิ ทส อาฆาตวตฺถูนิ ทส อกุสลกมฺมปถา ทส สญฺโญชนานิ ทส มิจฺฉตฺตา ทสวตฺถุกา มิจฺฉาทิฏฺฐิ ทสวตฺถุกา อนฺตคฺคาหิกา ทิฏฺฐิ ฯ

กิเลสวัตถุ ๑๐ อาฆาตวัตถุ ๑๐ อกุศลกรรมบถ ๑๐ สัญโญชน์๑๐มิจฉัตตะ ๑๐ มิจฉาทิฏฐิมีวัตถุ ๑๐ อันตคาหิกทิฏฐีมีวัตถุ ๑๐

อฏฺฐารส ตณฺหาวิจริตานิ อชฺฌตฺติกสฺส อุปาทาย อฏฺฐารส ตณฺหาวิจริตานิ พาหิรสฺส อุปาทาย ตเทกชฺฌํ อภิสญฺญูหิตฺวา อภิสงฺขิปิตฺวา ฉตฺตึส ตณฺหาวิจริตานิ โหนฺติ อิติ อตีตานิ ฉตฺตึส ตณฺหาวิจริตานิ อนาคตานิ ฉตฺตึส ตณฺหาวิจริตานิ ปจฺจุปฺปนฺนานิ ฉตฺตึส ตณฺหาวิจริตานิ ตเทกชฺฌํ อภิสญฺญูหิตฺวา อภิสงฺขิปิตฺวา อฏฺฐสตํ ตณฺหาวิจริตํ โหติ ยานิ จ ทฺวาสฏฺฐิทิฏฺฐิคตานิ พฺรหฺมชาเล เวยฺยากรเณ วุตฺตานิ ภควตา ฯ

มาติกา ฯ

ตัณหาวิจริตอาศัยอายตนะภายใน ๑๘ ตัณหาวิจริต อาศัยอายตนะภายนอก ๑๘ประมวลเข้าด้วยกันเป็นตัณหาวิจริต ๓๖

ตัณหาวิจริตเป็นอดีต ๓๖ ตัณหาวิจริตเป็นอนาคต ๓๖ ตัณหาวิจริตเป็นปัจจุบัน ๓๖ประมวลเข้าด้วยกันเป็นตัณหาวิจริต ๑๐๘

ทิฏฐิ ๖๒ ที่พระผู้มีพระภาคตรัสไว้ในพรหมชาลสูตร

มาติกา จบ