พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย เทวตาสังยุต · อันธวรรค
๓. ตัณหาสูตร เล่ม ๑๕
Text layerBuddha’s wordsItems ๑๘๒–๑๘๓ (Royal Thai)3/10 in อันธวรรค4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย สคาถวรรค เทวตาสังยุต อันธวรรค ตัณหาสูตร (Royal Thai Volume 15 · Mahachula Volume 15 · Mahamakut Volume 24 · Chaloem Phrakiat Volume 15)
The Mahamakut edition prints the commentary in the same volumes as the canon, so this text includes commentary.
ไทย (มหามกุฏฯ), vol. 24, pp. 287–288
๓. ตัณหาสูตร
[๑๘๒] เทวดาทูลถามว่า
โลกอันอะไรหนอย่อมนำไป อัน
อะไรหนอย่อมเสือกไสไป โลกทั้งหมด
เป็นไปตามอำนาจของธรรมอันหนึ่งคือ
อะไร.
[๑๘๓] พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสตอบว่า
โลกอันตัณหาย่อมนำไป อันตัณหา
ย่อมเสือกไสไป โลกทั้งหมดเป็นไปตาม
อำนาจของธรรมอันหนึ่ง คือตัณหา.
๔. สัญโญชนสูตร
[๑๘๔] เทวดาทูลถามว่า
โลกมีอะไรหนอเป็นเครื่องประกอบ
ไว้ อะไรหนอเป็นเครื่องเที่ยวไปของโลก
นั้น เพราะละขาดซึ่งธรรมอะไรจึงเรียกว่า
นิพพาน.
[๑๘๕] พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสตอบว่า
โลกมีความเพลิดเพลินเป็นเครื่อง
ประกอบไว้ วิตกเป็นเครื่องเที่ยวไปของ
โลกนั้น เพราะละตัณหาเสียได้ขาด จึง
เรียกว่านิพพาน.
อรรถกถาสัญโญชนสูตร
พึงทราบวินิจฉัยในสัญโญชนสูตรที่ ๔ ต่อไป :-
บทว่า กึสุ สํโยชโน ความว่า อะไรเป็นสังโยชน์ อะไรเป็นเครื่องผูกไว้. บทว่า วิจรณํ ได้แก่ เท้าทั้งหลายเป็นเครื่องเที่ยวไป. บทว่าวิจรณํ นี้เป็นคำเอกพจน์ใช้ในอรรถแห่งพหูพจน์. บทว่า วิตกฺกสฺส วิจรณาได้แก่ วิตก เป็นเท้าของโลก.
จบอรรถกถาสัญโญชนสูตรที่ ๔
End of ๓. ตัณหาสูตร