arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระอภิธรรมปิฎก · ปัฏฐาน

ปฏิจจวาร เล่ม ๔๒

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๘๔ (ฉบับหลวง)มี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๓ ปฏิจจวาร (ฉบับหลวง เล่ม ๔๒ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๒ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๘๘ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๒)

ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๔๒ หน้า ๑๓๕–๑๓๖

หน้า ๑๓๕

ในโนนัตถิปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๑ วาร

ในโนวิคตปัจจัย ” ” ๑ ”

(พึงนับอย่างนี้) จบ อนุโลมปัจจนียะ

๔.ปัจจยปัจจนียานุโลม

นเหตุทุกนัย

{๑๘๓} [๑๖] ในอารัมมณปัจจัย กับนเหตุปัจจัย มี ๒ วาร

ในอธิปติปัจจัย ” ” ๒ ”

ในอนันตรปัจจัย ” ” ๑ ” ...

ในอุปนิสสยปัจจัย ” ” ๒ ”

ในปุเรชาตปัจจัย ” ” ๑ ” ...

ในอวิคตปัจจัย ” ” ๑ ”

(พึงนับอย่างนี้) จบ ปัจจนียานุโลม

จบ สัปปัจจยทุกะ

๘. สังขตทุกะ ๑. ปฏิจจวาร

เหตุปัจจัย

{๑๘๔} [๑๗] สภาวธรรมที่เป็นสังขตะอาศัยสภาวธรรมที่เป็นสังขตะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์๑ ที่เป็นสังขตะเกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ... หทัยวัตถุอาศัยขันธ์ทั้งหลายเกิดขึ้น ... ขันธ์ทั้งหลายอาศัยหทัยวัตถุเกิดขึ้น มหาภูตรูป ๓ อาศัยมหาภูตรูป ๑ เกิดขึ้น ... จิตตสมุฏฐานรูป กฏัตตารูปที่เป็นอุปาทายรูปอาศัยมหาภูตรูปทั้งหลายเกิดขึ้น (ทุกะนี้พึงนับเหมือนสัปปัจจยทุกะ ไม่มีข้อแตกต่างกัน)

จบ สังขตทุกะ

หน้า ๑๓๖

๙. สนิทัสสนทุกะ ๑. ปฏิจจวาร

๑. ปัจจยานุโลม ๑. วิภังควาร

เหตุปัจจัย

{๑๘๕} [๑๘] สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้อาศัยสภาวธรรมที่เห็นไม่ได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปที่เห็นไม่ได้อาศัยขันธ์ ๑ ที่เห็นไม่ได้เกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ ๓ และกฏัตตารูปที่เห็นไม่ได้อาศัยขันธ์ ๑ ที่เห็นไม่ได้เกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... หทัยวัตถุอาศัยขันธ์ทั้งหลายเกิดขึ้น ... ขันธ์ทั้งหลายอาศัยหทัยวัตถุเกิดขึ้น มหาภูตรูป ๓ อาศัยมหาภูตรูป ๑ เกิดขึ้น ... จิตตสมุฏฐานรูป กฏัตตารูปที่เป็นอุปาทายรูปที่เห็นไม่ได้อาศัยมหาภูตรูปทั้งหลายเกิดขึ้น (๑)สภาวธรรมที่เห็นได้อาศัยสภาวธรรมที่เห็นไม่ได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปที่เห็นได้อาศัยขันธ์ที่เห็นไม่ได้เกิดขึ้น ในปฏิสนธิขณะ ... จิตตสมุฏฐานรูป กฏัตตารูปที่เป็นอุปาทายรูปที่เห็นได้อาศัยมหาภูตรูปทั้งหลาย (๒)

สภาวธรรมที่เห็นได้และที่เห็นไม่ได้อาศัยสภาวธรรมที่เห็นไม่ได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปที่เห็นได้และที่เห็นไม่ได้อาศัยขันธ์ ๑ ที่เห็นไม่ได้เกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ... จิตตสมุฏฐานรูป กฏัตตารูปที่เป็นอุปาทายรูปที่เห็นได้และที่เห็นไม่ได้อาศัยมหาภูตรูปทั้งหลายเกิดขึ้น (๓)

อารัมมณปัจจัย

{๑๘๖} [๑๙] สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้อาศัยสภาวธรรมที่เห็นไม่ได้เกิดขึ้นเพราะอารัมมณปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เห็นไม่ได้เกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ... ขันธ์ทั้งหลายอาศัยหทัยวัตถุ (๑)

จบ ปฏิจจวาร