ปฏิจจวาร เล่ม ๔๒

สญฺโญชนญฺเจวสญฺโญชนิยญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ สญฺโญชโนเจวสญฺโญชนิโยจ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: กามราคสญฺโญชนํ ปฏิจฺจ ทิฏฺฐิสญฺโญชนํ อวิชฺชาสญฺโญชนํ จกฺกํ พนฺธิตพฺพํ ฯ สญฺโญชนญฺเจวสญฺโญชนิยญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ สญฺโญชนิโยเจวโนจสญฺโญชโน ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: สญฺโญชเน ปฏิจฺจ สมฺปยุตฺตกา ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ ฯ สญฺโญชนญฺเจวสญฺโญชนิยญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ สญฺโญชโนเจวสญฺโญชนิโยจ สญฺโญชนิโยเจวโนจสญฺโญชโน จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: กามราคสญฺโญชนํ ปฏิจฺจ ทิฏฺฐิสญฺโญชนํ อวิชฺชาสญฺโญชนํ สมฺปยุตฺตกา จ ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ จกฺกํ ฯ

สญฺโญชนิยญฺเจวโนจสญฺโญชนํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ สญฺโญชนิโยเจวโนจสญฺโญชโน ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: สญฺโญชนิยญฺเจวโนจสญฺโญชนํ เอกํ ขนฺธํ ปฏิจฺจ ตโย ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ เทฺว ขนฺเธ ... ปฏิสนฺธิ ยาว มหาภูตา ฯ สญฺโญชนิยญฺเจวโนจสญฺโญชนํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ สญฺโญชโนเจวสญฺโญชนิโยจ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: สญฺโญชนิเยเจวโนจสญฺโญชเน ขนฺเธ ปฏิจฺจ สญฺโญชนา ฯ สญฺโญชนิยญฺเจวโนจสญฺโญชนํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ สญฺโญชโนเจวสญฺโญชนิโยจ สญฺโญชนิโยเจวโนจสญฺโญชโน จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: สญฺโญชนิยญฺเจวโนจสญฺโญชนํ เอกํ ขนฺธํ ปฏิจฺจ ตโย ขนฺธา สญฺโญชนา จ จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ เทฺว ขนฺเธ ... ฯ

สญฺโญชนญฺเจวสญฺโญชนิยญฺจ สญฺโญชนิยญฺเจวโนจสญฺโญชนญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ สญฺโญชโนเจวสญฺโญชนิโยจ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: กามราคสญฺโญชนญฺจ สมฺปยุตฺตเก จ ขนฺเธ ปฏิจฺจ ทิฏฺฐิสญฺโญชนํ อวิชฺชาสญฺโญชนํ จกฺกํ ฯ สญฺโญชนญฺเจวสญฺโญชนิยญฺจ สญฺโญชนิยญฺเจวโนจสญฺโญชนญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ สญฺโญชนิโยเจวโนจสญฺโญชโน ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: สญฺโญชนิยญฺเจวโนจสญฺโญชนํ เอกํ ขนฺธญฺจ สญฺโญชเน จ ปฏิจฺจ ตโย ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ เทฺว ขนฺเธ ... ฯ สญฺโญชนญฺเจวสญฺโญชนิยญฺจ สญฺโญชนิยญฺเจวโนจสญฺโญชนญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ สญฺโญชโนเจวสญฺโญชนิโยจ สญฺโญชนิโยเจวโนจสญฺโญชโน จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: สญฺโญชนิยญฺเจวโนจสญฺโญชนํ เอกํ ขนฺธญฺจ กามราคสญฺโญชนญฺจ ปฏิจฺจ ตโย ขนฺธา ทิฏฺฐิสญฺโญชนํ อวิชฺชาสญฺโญชนํ จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ เทฺว ขนฺเธ ... จกฺกํ พนฺธิตพฺพํ ฯ สญฺโญชนโคจฺฉเก ปฐมทุกสทิสํ เอวํ อิมมฺปิ ทุกํ วิตฺถาเรตพฺพํ นินฺนานากรณํ ฐเปตฺวา โลกุตฺตรํ ฯ

สญฺโญชนสญฺโญชนิยทุกํ นิฏฺฐิตํ ฯ

ธรรมที่เป็นทั้งสัญโญชนธรรม และสัญโญชนิยธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทั้งสัญโญชนธรรมและสัญโญชนิยธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

คือ ทิฏฐิสัญโญชน์ อวิชชาสัญโญชน์ อาศัยกามราคสัญโญชน์

พึงผูกจักรนัย

ธรรมที่เป็นสัญโญชนิยธรรมแต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม อาศัยธรรมที่เป็นสัญโญชนธรรมและสัญโญชนิยธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

คือ สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลาย และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยสัญโญชนธรรมทั้งหลายธรรมที่เป็นทั้งสัญโญชนธรรมและสัญโญชนิยธรรม และธรรมที่เป็นสัญโญชนิยธรรมแต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทั้งสัญโญชนธรรมและสัญโญชนิยธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

คือ ทิฏฐิสัญโญชน์ อวิชชาสัญโญชน์ สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลาย และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยกามราคสัญโญชน์

พึงผูกจักรนัย

ธรรมที่เป็นสัญโญชนิยธรรม แต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม อาศัยธรรมที่เป็นสัญโญชนิย-ธรรม แต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นสัญโญชนิยธรรม แต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม ขันธ์ ๒ ฯลฯ ปฏิสนธิ ตลอดถึงมหาภูตรูป

ธรรมที่เป็นทั้งสัญโญชนธรรม และสัญโญชนิยธรรม อาศัยธรรมที่เป็นสัญโญชนิยธรรมแต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

คือ สัญโญชนธรรมทั้งหลาย อาศัยขันธ์ทั้งหลายที่เป็นสัญโญชนิยธรรม แต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม

ธรรมที่เป็นทั้งสัญโญชนธรรมและสัญโญชนิยธรรม และธรรมที่เป็นสัญโญชนิยธรรม

แต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม อาศัยธรรมที่เป็นสัญโญชนิยธรรม แต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม เกิดขึ้น

เพราะเหตุปัจจัย

คือ ขันธ์ ๓ สัญโญชนธรรมทั้งหลาย และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นสัญโญชนิยธรรม แต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม ขันธ์ ๒ ฯลฯ

ธรรมที่เป็นทั้งสัญโญชนธรรมและสัญโญชนิยธรรม อาศัยธรรมที่เป็นสัญโญชนธรรมและ สัญโญชนิยธรรม และ ธรรมที่เป็นสัญโญชนิยธรรม แต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

คือ ทิฏฐิสัญโญชน์ อวิชชาสัญโญชน์ อาศัยกามราคสัญโญชน์ และสัมปยุตตขันธ์ทั้งหลาย

พึงผูกจักรนัย

ธรรมที่เป็นสัญโญชนิยธรรม แต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทั้งสัญโญชน-ธรรมและสัญโญชนิยธรรม และธรรมที่เป็นสัญโญชนิยธรรม แต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นสัญโญชนิยธรรม แต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม และสัญโญชนธรรมทั้งหลาย ขันธ์ ๒ ฯลฯ

ธรรมที่เป็นสัญโญชนธรรมและสัญโญชนิยธรรม และธรรมที่เป็นสัญโญชนิยธรรม แต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทั้งสัญโญชนธรรม และสัญโญชนิยธรรม และธรรมที่เป็นสัญโญชนิยธรรม แต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

คือ ขันธ์ ๓ ทิฏฐิสัญโญชน์ อวิชชาสัญโญชน์ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นสัญโญชนิยธรรม แต่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม และกามราคสัญโญชน์ ขันธ์ ๒ ฯลฯ

พึงผูกจักรนัย

เหมือนปฐมทุกะในสัญโญชนโคจฉกะ ทุกะแม้นี้พึงให้พิสดารอย่างนั้น ไม่มีแตกต่างกันเว้นโลกุตตระ

สัญโญชนสัญโญชนิยทุกะ จบ