สังสัฏฐวาร เล่ม ๔๒

๓. ปัจจยานุโลมปัจจนียะ

{๕๓๘} [๖๐] ในนอารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๓ วาร

ในนอธิปติปัจจัย กับ ... ”๙ ”

(พึงนับอย่างนี้)

๔. ปัจจยปัจจนียานุโลม

{๕๓๙} [๖๑] ในอารัมมณปัจจัย กับนเหตุปัจจัย มี ๑ วาร ...

ในอวิคตปัจจัย กับ ... ”๑ ”

(แม้นิสสยวาร เหมือนกับปัจจยวาร)

๒๘. คันถสัมปยุตตทุกะ ๕. สังสัฏฐวาร

๑. ปัจจยานุโลม ๑. วิภังควาร

เหตุปัจจัย

{๕๔๐} [๖๒] สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยคันถะเจือปนกับสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยคันถะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ เจือปนกับขันธ์ ๑ ที่สัมปยุตด้วยคันถะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ เจือปนกับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... (๑)สภาวธรรมที่วิปปยุตจากคันถะเจือปนกับสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยคันถะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ โลภะเจือปนกับขันธ์ที่สหรคตด้วยโลภะซึ่งวิปปยุตจากทิฏฐิเกิดขึ้น ปฏิฆะเจือปนกับขันธ์ที่สหรคตด้วยโทมนัส (๒)สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยคันถะและที่วิปปยุตจากคันถะเจือปนกับสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยคันถะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และโลภะเจือปนกับขันธ์ ๑ ที่สหรคตด้วยโลภะซึ่งวิปปยุตจากทิฏฐิเกิดขึ้น ...

ขันธ์ ๒ เจือปนกับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ขันธ์ ๓ และปฏิฆะเจือปนกับขันธ์ ๑ ที่สหรคตด้วยโทมนัสเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ เจือปนกับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... (๓)

[๖๓] สภาวธรรมที่วิปปยุตจากคันถะเจือปนกับสภาวธรรมที่วิปปยุตจากคันถะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ เจือปนกับขันธ์ ๑ ที่วิปปยุตจากคันถะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ เจือปนกับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ... (๑)สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยคันถะเจือปนกับสภาวธรรมที่วิปปยุตจากคันถะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายเจือปนกับโลภะที่วิปปยุตจากทิฏฐิเกิดขึ้น สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายเจือปนกับปฏิฆะเกิดขึ้น (๒)สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยคันถะเจือปนกับสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยคันถะและที่วิปปยุตจากคันถะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ เจือปนกับขันธ์ ๑ ที่สหรคตด้วยโลภะซึ่งวิปปยุตจากทิฏฐิและโลภะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ เจือปนกับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ขันธ์ ๓ เจือปนกับขันธ์ ๑ ที่สหรคตด้วยโทมนัสและปฏิฆะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ เจือปนกับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... (ย่อ)

๑. ปัจจยานุโลม ๒. สังขยาวาร

{๕๔๑} [๖๔] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาร

ในอารัมมณปัจจัย ” ๖ ”

ในอธิปติปัจจัย ” ๖ ”

(ในทุก ๆ ปัจจัย มีปัจจัยละ ๖ วาร)

ในวิปากปัจจัย ” ๑ ”

ในอาหารปัจจัย ” ๖ ” ...

ในอวิคตปัจจัย ” ๖ ”

จบ อนุโลม

๒. ปัจจยปัจจนียะ ๒. วิภังควาร

นเหตุปัจจัย

{๕๔๒} [๖๕] สภาวธรรมที่วิปปยุตจากคันถะเจือปนกับสภาวธรรมที่วิปปยุตจากคันถะเกิดขึ้นเพราะนเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ เจือปนกับ ขันธ์ ๑ ที่วิปปยุตจากคันถะซึ่งเป็นอเหตุกะเกิดขึ้น ... ในอเหตุกปฏิสนธิขณะ ... โมหะที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉาและอุทธัจจะเจือปนกับขันธ์ที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉาและอุทธัจจะเกิดขึ้น (ย่อ)

๒. ปัจจยปัจจนียะ ๒. สังขยาวาร

{๕๔๓} [๖๖] ในนเหตุปัจจัย มี ๑ วาร

ในนอธิปติปัจจัย ” ๖ ”

ในนปุเรชาตปัจจัย ” ๖ ”

ในนปัจฉาชาตปัจจัย ” ๖ ”

ในนอาเสวนปัจจัย ” ๖ ”

ในนกัมมปัจจัย ” ๔ ”

ในนวิปากปัจจัย ” ๖ ”

ในนฌานปัจจัย ” ๑ ”

ในนมัคคปัจจัย ” ๑ ”

ในนวิปปยุตตปัจจัย ” ๖ ”

๓. ปัจจยานุโลมปัจจนียะ

{๕๔๔} [๖๗] ในนอธิปติปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๖ วาร

ในนปุเรชาตปัจจัย กับ ... ” ๖ ”

ในนปัจฉาชาตปัจจัย ” ” ๖ ”

ในนอาเสวนปัจจัย กับเหตุปัจจัย ” ๖ ”

ในนกัมมปัจจัย ” ” ๔ ”

ในนวิปากปัจจัย ” ” ๖ ”

ในนวิปปยุตตปัจจัย ” ” ๖ ”

๔. ปัจจยปัจจนียานุโลม

{๕๔๕} [๖๘] ในอารัมมณปัจจัย กับนเหตุปัจจัย มี ๑ วาร

ในอนันตรปัจจัย กับ ... ” ๑ ” ...

ในอวิคตปัจจัย ” ” ๑ ”

(สัมปยุตตวารเหมือนกับสังสัฏฐวาร)

๒๘. คันถสัมปยุตตทุกะ ๗. ปัญหาวาร

๑. ปัจจยานุโลม ๑. วิภังควาร

เหตุปัจจัย

{๕๔๖} [๖๙] สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยคันถะเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยคันถะ โดยเหตุปัจจัย คือ สภาวธรรมที่เป็นเหตุซึ่งสัมปยุตด้วยคันถะเป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายโดยเหตุปัจจัย (๑)สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยคันถะเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่วิปปยุตจากคันถะโดยเหตุปัจจัย คือ สภาวธรรมที่เป็นเหตุซึ่งสัมปยุตด้วยคันถะเป็นปัจจัยแก่จิตตสมุฏฐานรูปโดยเหตุปัจจัย สภาวธรรมที่เป็นเหตุซึ่งสหรคตด้วยโลภะที่วิปปยุตจากทิฏฐิเป็นปัจจัยแก่โลภะและจิตตสมุฏฐานรูปโดยเหตุปัจจัย สภาวธรรมที่เป็นเหตุซึ่งสหรคตด้วยโทมนัสเป็นปัจจัยแก่ปฏิฆะและจิตตสมุฏฐานรูปโดยเหตุปัจจัย (๒)