พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน · อนุโลมปัจจนียทุกทุกปัฏฐาน
เหตุทุกทัสสเนนปหาตัพพทุกนเหตุทุกนทัสสเนนปหาตัพพทุกะ เล่ม ๔๕
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๐๒๑–๑๐๔๗ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๓/๖ ในอนุโลมปัจจนียทุกทุกปัฏฐานมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
๑. เหตุทุกะ
๘๒. ทัสสเนนปหาตัพพทุกะเป็นต้น
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๖ อนุโลมปัจจนียทุกทุกปัฏฐาน เหตุทุกทัสสเนนปหาตัพพทุกนเหตุทุกนทัสสเนนปหาตัพพทุกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๕ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๕ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๕)
บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๔๕ หน้า ๒๙๑–๒๙๔ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๔๕ หน้า ๔๗๕–๔๘๐
เหตุํ ทสฺสเนน ปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ นทสฺสเนน ปหาตพฺโพ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สงฺขิตฺตํ.) เหตุยา ตีณิ, อธิปติยา ตีณิ ฯเปฯ วิคเต ตีณิ.
นเหตุํ นทสฺสเนน ปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปจฺจยา นนเหตุ นนทสฺสเนน ปหาตพฺโพ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. เหตุยา ตีณิ ฯเปฯ อวิคเต ตีณิ.
สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่ต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรคอาศัย สภาวธรรมที่เป็นเหตุซึ่งต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรคเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่มิใช่ไม่เป็นเหตุซึ่งมิใช่ไม่ต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรคอาศัย สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่ต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรคเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
เหตุํ ภาวนาย ปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ นภาวนาย ปหาตพฺโพ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สงฺขิตฺตํ.) เหตุยา ตีณิ, อธิปติยา ตีณิ ฯเปฯ วิคเต ตีณิ.
นเหตุํ นภาวนาย ปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปจฺจยา นนเหตุ นนภาวนาย ปหาตพฺโพ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. เหตุยา ตีณิ ฯเปฯ อวิคเต ตีณิ.
สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่ต้องประหาณด้วยมรรคเบื้องบน ๓ อาศัย สภาวธรรมที่เป็นเหตุซึ่งต้องประหาณด้วยมรรคเบื้องบน ๓ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่มิใช่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่ต้องประหาณด้วยมรรคเบื้องบน ๓ อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่ต้องประหาณด้วยมรรคเบื้องบน ๓ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
เหตุํ ทสฺสเนน ปหาตพฺพเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ นทสฺสเนน ปหาตพฺพเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. เหตุยา ตีณิ, อารมฺมเณ เอกํ ฯเปฯ สหชาเต ปญฺจ ฯเปฯ อวิคเต ปญฺจ. นเหตุํ นทสฺสเนน ปหาตพฺพเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นนเหตุ นนทสฺสเนน ปหาตพฺพเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สงฺขิตฺตํ.) เหตุยา เอกํ ฯเปฯ อวิคเต เอกํ.
สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งมีเหตุไม่ต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรคอาศัย สภาวธรรมที่เป็นเหตุซึ่งมีเหตุต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรคเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
สหชาตปัจจัย มี ๕ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๕ วาระ
สภาวธรรมที่มิใช่ไม่เป็นเหตุซึ่งมีเหตุมิใช่ไม่ต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรคอาศัย สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งมีเหตุไม่ต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรคเกิดขึ้นเพราะ เหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
เหตุํ ภาวนาย ปหาตพฺพเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ นภาวนาย ปหาตพฺพเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สงฺขิตฺตํ.) เหตุยา ตีณิ, อารมฺมเณ เอกํ ฯเปฯ สหชาเต ปญฺจ ฯเปฯ วิคเต ปญฺจ.
นเหตุํ นภาวนาย ปหาตพฺพเหตุกํ ธมฺมํ ปจฺจยา นนเหตุ นนภาวนาย ปหาตพฺพเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สงฺขิตฺตํ.) เหตุยา เอกํ ฯเปฯ อวิคเต เอกํ. (สงฺขิตฺตํ.) ๑. เหตุทุก ๙๙. สรณทุก
สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งมีเหตุไม่ต้องประหาณด้วยมรรคเบื้องบน ๓ อาศัยสภาวธรรมที่เป็นเหตุซึ่งมีเหตุต้องประหาณด้วยมรรคเบื้องบน ๓ เกิดขึ้นเพราะ เหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
สหชาตปัจจัย มี ๕ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๕ วาระ
สภาวธรรมที่มิใช่ไม่เป็นเหตุซึ่งมีเหตุมิใช่ไม่ต้องประหาณด้วยมรรคเบื้องบน ๓ อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งมีเหตุไม่ต้องประหาณด้วยมรรคเบื้องบน ๓ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ (ย่อ)
เหตุํ สรณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ นสรโณ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นเหตุํ สรณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ นสรโณ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. เหตุํ สรณญฺจ นเหตุํ สรณญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ นสรโณ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สงฺขิตฺตํ.) เหตุยา ตีณิ, อธิปติยา ตีณิ ฯเปฯ อวิคเต ตีณิ.
นเหตุํ อรณํ ธมฺมํ ปจฺจยา นนเหตุ นอรโณ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นเหตุํ อรณํ ธมฺมํ ปจฺจยา นเหตุ นอรโณ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นเหตุํ อรณํ ธมฺมํ ปจฺจยา นเหตุ นอรโณ จ นนเหตุ นอรโณ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. (สงฺขิตฺตํ.) เหตุยา ตีณิ ฯเปฯ อวิคเต ตีณิ. ๒. สเหตุกทุก ๑. เหตุทุก
๑. เหตุทุกะ ๙๙. สรณทุกะ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่เป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้อาศัยสภาวธรรมที่ เป็นเหตุซึ่งเป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่เป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ซึ่งเป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่เป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้อาศัยสภาวธรรมที่เป็นเหตุ และที่ไม่เป็นเหตุซึ่งเป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่มิใช่ไม่เป็นเหตุซึ่งมิใช่ไม่เป็นเหตุไห้สัตว์ร้องให้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ เป็นเหตุซึ่งไม่เป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งมิใช่ไม่เป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็น เหตุซึ่งไม่เป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและที่มิใช่ไม่เป็นเหตุซึ่งมิใช่ไม่เป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้อาศัย สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่เป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
สเหตุกํ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสเหตุโก นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. ตีณิ. อเหตุกํ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอเหตุโก นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. ตีณิ. (สงฺขิตฺตํ.) เหตุยา ฉ, อารมฺมเณ ตีณิ ฯเปฯ อญิญมญฺเญ จตฺตาริ ฯเปฯ วิปาเก ตีณิ ฯเปฯ อวิคเต ฉ.
สเหตุกํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอเหตุโก นนเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สงฺขิตฺตํ.) เหตุยา ตีณิ, อารมฺมเณ ปญฺจ, อธิปติยา เอกํ ฯเปฯ สหชาเต อญฺญมญฺเญ ปญฺจ ฯเปฯ ปุเรชาเต อาเสวเน ตีณิ ฯเปฯ วิปาเก ตีณิ ฯเปฯ อวิคเต ปญฺจ.. ๓. เหตุสมฺปยุตฺตทุก ๑. เหตุทุก
๒. สเหตุกทุกะ ๑. เหตุทุกะ
สภาวธรรมที่ไม่ใช่มีเหตุซึ่งไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรมที่มีเหตุซึ่งเป็นเหตุ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่มิใช่ไม่มีเหตุซึ่งไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรมที่ไม่มีเหตุซึ่งเป็นเหตุ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๖ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อัญญมัญญปัจจัย มี ๔ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๖ วาระ
สภาวธรรมที่มิใช่ไม่มีเหตุซึ่งมิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรมที่มีเหตุซึ่งไม่เป็น เหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๕ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
สหชาตปัจจัย มี ๕ วาระ
อัญญมัญญปัจจัย มี ๕ วาระ ฯลฯ
ปุเรชาตปัจจัย มี ๓ วาระ
อาเสวนปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๕ วาระ
เหตุสมฺปยุตฺตํ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุสมฺปยุตฺโต นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. ตีณิ.
เหตุวิปฺปยุตฺตํ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุวิปฺปยุตฺโต นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. ตีณิ. (สงฺขิตฺตํ.) เหตุยา ฉ, อารมฺมเณ ตีณิ ฯเปฯ อญฺญมญฺเญ จตฺตาริ ฯเปฯ วิปาเก ตีณิ ฯเปฯ อวิคเต ฉ.
เหตุสมฺปยุตฺตํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุวิปฺปยุตฺโต นนเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สงฺขิตฺตํ.) เหตุยา ตีณิ, อารมฺมเณ ปญฺจ, อธิปติยา เอกํ ฯเปฯ สหชาเต อญฺญมญฺเญ ปญฺจ ฯเปฯ ปุเรชาเต อาเสวเน ตีณิ ฯเปฯ วิปาเก ตีณิ ฯเปฯ อวิคเต ปญฺจ. ๔. เหตุสเหตุกทุก ๑. เหตุทุก
๓. เหตุสัมปยุตตทุกะ ๑. เหตุทุกะ
สภาวธรรมที่ไม่สัมปยุตด้วยเหตุซึ่งไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุต ด้วยเหตุซึ่งเป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่วิปปยุตจากเหตุซึ่งไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากเหตุ ซึ่งเป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๖ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อัญญมัญญปัจจัย มี ๔ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๖ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่วิปปยุตจากเหตุซึ่งมิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วย เหตุซึ่งไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๕ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
สหชาตปัจจัย มี ๕ วาระ
อัญญมัญญปัจจัย มี ๕ วาระ ฯลฯ
ปุเรชาตปัจจัย มี ๓ วาระ
อาเสวนปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๕ วาระ
เหตุญฺเจว สเหตุกํ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ เจว นอเหตุโก จ นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สงฺขิตฺตํ.) เหตุยา เอกํ ฯเปฯ อวิคเต เอกํ.
สเหตุกญฺเจว น จ เหตุํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอเหตุโก เจว นน จ เหตุ นนเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สงฺขิตฺตํ.) เหตุยา เอกํ ฯเปฯ อวิคเต เอกํ. ๕. เหตุเหตุสมฺปยุตฺตทุก ๑. เหตุทุก
๔. เหตุสเหตุกทุกะ ๑. เหตุทุกะ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและที่มิใช่ไม่มีเหตุซึ่งไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรม ที่เป็นเหตุและที่มีเหตุซึ่งเป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่มิใช่ไม่มีเหตุและที่มิใช่ไม่เป็นเหตุซึ่งมิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรม ที่มีเหตุและที่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
เหตุญฺเจว เหตุสมฺปยุตฺตญฺจ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ เจว นเหตุวิปฺปยุตฺโต จ นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สงฺขิตฺตํ.) เหตุยา เอกํ ฯเปฯ อารมฺมเณ เอกํ.
เหตุสมฺปยุตฺตญฺเจว น จ เหตุํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุวิปฺปยุตฺโต เจว นน จ เหตุ นนเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สงฺขิตฺตํ.) เหตุยา เอกํ ฯเปฯ อวิคเต เอกํ. (สงฺขิตฺตํ.) ๗. จูฬนฺตรทุก ๑๓. เหตุทุก
๕. เหตุเหตุสัมปยุตตทุกะ ๑. เหตุทุกะ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและไม่วิปปยุตจากเหตุซึ่งไม่เป็นเหตุอาศัย สภาวธรรมที่เป็นเหตุและสัมปยุตด้วยเหตุซึ่งเป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่วิปปยุตจากเหตุและมิใช่ไม่เป็นเหตุซึ่งมิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัย สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยเหตุและไม่เป็นเหตุซึ่งไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ (ย่อ)
จบ เหตุทุกทัสสเนนปหาตัพพทุกนเหตุทุกนทัสสเนนปหาตัพพทุกะ