ปัจจนียติกปัฏฐาน

นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: อกุสลํ อพฺยากตํ เอกํ ขนฺธํ ปฏิจฺจ อกุสโล อพฺยากโต ตโย ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ เทฺว ขนฺเธ ปฏิจฺจ เทฺว ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ ฯ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล จ นอพฺยากโต จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล จ นอกุสโล จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ ปญฺจ ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

คือ ธรรมที่เป็นอกุศล ธรรมที่เป็นอัพยากฤต อันได้แก่ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอกุศล ที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น ขันธ์ ๒ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๒เกิดขึ้น

ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๕ นัย

นอกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล จ นอพฺยากโต จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นอกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล จ นอกุสโล จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ปญฺจ ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๕ นัย

นอพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล จ นอพฺยากโต จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นอพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล จ นอพฺยากโต จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นอพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล จ นอกุสโล จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฉ ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๖ นัย

นกุสลญฺจ นอพฺยากตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลญฺจ นอพฺยากตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลญฺจ นอพฺยากตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลญฺจ นอพฺยากตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล จ นอพฺยากโต จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นกุสลญฺจ นอพฺยากตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล จ นอกุสโล จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ปญฺจ ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๕ นัย

นอกุสลญฺจ นอพฺยากตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอกุสลญฺจ นอพฺยากตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอกุสลญฺจ นอพฺยากตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอกุสลญฺจ นอพฺยากตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล จ นอพฺยากโต จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นอกุสลญฺจ นอพฺยากตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล จ นอกุสโล จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ปญฺจ ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๕ นัย

นกุสลญฺจ นอกุสลญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลญฺจ นอกุสลญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลญฺจ นอกุสลญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล จ นอกุสโล จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย

นอกุสลํ ๑ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล ๒ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ อารมฺมณปจฺจยา: ฯ [๓]

ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เกิดขึ้น เพราะอารัมมณปัจจัย

เหตุยา เอกูนตฺตึส อารมฺมเณ จตุวีส อวิคเต เอกูนตฺตึส ฯ

สหชาตวารมฺปิ ปจฺจยวารมฺปิ นิสฺสยวารมฺปิ

สํสฏฺฐวารมฺปิ สมฺปยุตฺตวารมฺปิ ปฏิจฺจวารสทิสํ ฯ

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๒๙

ในอารัมมณปัจจัย มี " ๒๔

ในอวิคตปัจจัย มี " ๒๙

สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนปฏิจจวาร

นกุสโล ธมฺโม นกุสลสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

๑ ม. นกุสลํ ฯ ๒ ม. นกุสโล ฯ ๓ ม. (สงฺขิตฺตํ) เอวมีทิเสสุ ฐาเนสุ ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่กุศล โดยเหตุปัจจัย

นกุสโล ธมฺโม นกุสลสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: นกุสโล ธมฺโม นอกุสลสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: นกุสโล ธมฺโม นอพฺยากตสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: นกุสโล ธมฺโม นกุสลสฺส จ นอพฺยากตสฺส จ ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: นกุสโล ธมฺโม นอกุสลสฺส จ นอพฺยากตสฺส จ ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: นกุสโล ธมฺโม นกุสลสฺส จ นอกุสลสฺส จ ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: ฉ ฯ นอกุสโล ธมฺโม นอกุสลสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: ฉ ฯ นอพฺยากโต ธมฺโม นอพฺยากตสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: ฉ ฯ นกุสโล จ นอพฺยากโต จ ธมฺมา นกุสลสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: ฉ ฯ นอกุสโล จ นอพฺยากโต จ ธมฺมา นกุสลสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: ฉ ฯ นกุสโล จ นอกุสโล จ ธมฺมา นกุสลสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: ฉ ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่กุศล โดยอารัมมณปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล โดยอารัมมณปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต โดยอารัมมณปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต โดยอารัมมณปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อกุศลธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤตโดยอารัมมณปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล โดยอารัมมณปัจจัย มี ๖ นัย

ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล โดยอารัมมณปัจจัย มี ๖ นัยธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต โดยอารัมมณปัจจัย มี๖ นัย

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่กุศล โดยอารัมมณปัจจัย มี ๖ นัย

ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่กุศล โดยอารัมมณปัจจัย มี ๖ นัย

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่กุศล โดยอารัมมณปัจจัย มี ๖ นัย

นกุสโล ธมฺโม นกุสลสฺส ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย: อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย: สมนนฺตร ... สหชาต ... อญฺญมญฺญ ... นิสฺสย ... อุปนิสฺสย ... ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่กุศล โดยอธิปติปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอนันตรปัจจัย เป็นปัจจัย โดยสมนันตรปัจจัย เป็นปัจจัย โดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอัญญมัญญปัจจัย เป็นปัจจัย โดยนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัย โดยอุปนิสสยปัจจัย

... ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: นกุสโล ธมฺโม นอกุสลสฺส ธมฺมสฺส ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: นกุสโล ธมฺโม นกุสลสฺส จ นอกุสลสฺส จ ธมฺมสฺส ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: [๑] ฯ นอกุสโล ธมฺโม นอกุสลสฺส ธมฺมสฺส ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: นอกุสโล ธมฺโม นกุสลสฺส ธมฺมสฺส ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: นอกุสโล ธมฺโม นกุสลสฺส จ นอกุสลสฺส จ ธมฺมสฺส ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: [๑] ฯ นกุสโล จ นอกุสโล จ ธมฺมา นกุสลสฺส ธมฺมสฺส ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: นกุสโล จ นอกุสโล จ ธมฺมา นอกุสลสฺส ธมฺมสฺส ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: นกุสโล จ นอกุสโล จ ธมฺมา นกุสลสฺส จ นอกุสลสฺส จ ธมฺมสฺส ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: [๑] ฯ

ที่เป็นปัจจัย โดยปุเรชาตปัจจัย คือ

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล โดยปุเรชาตปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล โดยปุเรชาตปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล โดยปุเรชาตปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่กุศล โดยปุเรชาตปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล โดยปุเรชาตปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล โดยปุเรชาตปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล โดยปุเรชาตปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล โดยปุเรชาตปัจจัย

เหตุยา เอกูนตฺตึส อารมฺมเณ ฉตฺตึส อธิปติยา ปญฺจตฺตึส อนนฺตเร จตุตฺตึส สมนนฺตเร จตุตฺตึส สหชาเต เอกูนตฺตึส อญฺญมญฺเญ จตุวีส นิสฺสเย จตุตฺตึส อุปนิสฺสเย ฉตฺตึส ปุเรชาเต อฏฺฐารส ปจฺฉาชาเต อฏฺฐารส อาเสวเน จตุวีส กมฺเม เอกูนตฺตึส วิปาเก นว อาหาเร เอกูนตฺตึส อวิคเต จตุตฺตึส ฯ

ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารสฺส อนุโลมมฺปิ ปจฺจนียมฺปิ

อนุโลมปจฺจนียมฺปิ ปจฺจนียานุโลมมฺปิ คณิตํ เอวํ คเณตพฺพํ ฯ

ในเหตุที่ปัจจัย มีวาระ ๒๙

ในอารัมมณปัจจัย มี " ๓๖

ในอธิปติปัจจัย มี " ๓๕

ในอนันตรปัจจัย มี " ๓๔

ในสมนันตรปัจจัย มี " ๓๔

ในสหชาตปัจจัย มี " ๒๙

ในอัญญมัญญปัจจัย มี " ๒๔

ในนิสสยปัจจัย มี " ๓๔

ในอุปนิสสยปัจจัย มี " ๓๖

ในปุเรชาตปัจจัย มี " ๑๘

ในปัจฉาชาตปัจจัย มี " ๑๘

ในอาเสวนปัจจัย มี " ๒๔

ในกัมมปัจจัย มี " ๒๙

ในวิปากปัจจัย มี " ๙

ในอาหารปัจจัย มี " ๒๙

ในอวิคตปัจจัย มี " ๓๔

อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่งปัญหาวารในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น

นสุขายเวทนายสมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสุขายเวทนาย- สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นสุขายเวทนายสมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นทุกฺขายเวทนายสมฺปยุตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นสุขายเวทนายสมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอทุกฺขมสุขายเวทนายสมฺปยุตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา:๔ นสุขายเวทนายสมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสุขายเวทนายสมฺปยุตฺโต จ นอทุกฺขมสุขายเวทนายสมฺปยุตฺโต จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นสุขายเวทนายสมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นทุกฺขาย- เวทนายสมฺปยุตฺโต จ นอทุกฺขมสุขายเวทนายสมฺปยุตฺโต จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นสุขายเวทนายสมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ๔

นสุขายเวทนายสมฺปยุตฺโต จ นทุกฺขายเวทนายสมฺปยุตฺโต จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นสุขายเวทนายสมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสุขายเวทนายสมฺปยุตฺโต จ นทุกฺขายเวทนายสมฺปยุตฺโต จ นอทุกฺขมสุขายเวทนายสมฺปยุตฺโต จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ นทุกฺขายเวทนายสมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นทุกฺขายเวทนายสมฺปยุตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: สตฺต ฯ นอทุกฺขมสุขาย- เวทนายสมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอทุกฺขมสุขายเวทนายสมฺปยุตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: สตฺต ฯ [๑]

๑ ม. ฉสทฺโท ทิสฺสติ ฯ ๒ ม. นสทฺโท นตฺถิ ฯ เอวมีทิเสสุ ฐาเนสุ ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยสุขเวทนา อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยสุขเวทนา เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยทุกขเวทนา อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยสุขเวทนา เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนา อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยสุขเวทนา เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยสุขเวทนา และธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนา อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยสุขเวทนา เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยทุกขเวทนา และธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนา อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยสุขเวทนา เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยสุขเวทนา และธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยทุกขเวทนา อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยสุขเวทนา เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยสุขเวทนา และธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยทุกขเวทนา และธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนา อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยสุขเวทนา เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยทุกขเวทนา อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยทุกขเวทนา เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๗ นัย

ธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนา อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ธรรมอันสัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนา เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๗ นัย

นวิปากตฺติกํ

นวิปากํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นวิปาโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ นวิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ นวิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ นเนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ นเนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ [๑]

๑ ม. เหตุยา เอกูนปญฺญาส ฯเปฯ อวิคเต เอกูนปญฺญาส ฯ สพฺพตฺถ อีทิสเมว ฯ

นวิปากัตติกะ

ธรรมที่ไม่ใช่วิปากธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่วิปากธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่วิปากธัมมธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่วิปากธัมมธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่เนววิปากนวิปากธัมมธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เนววิปากนวิปากธัมมธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นอุปาทินฺนุปาทานิยตฺติกํ ๒

นอุปาทินฺนุปาทานิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอุปาทินฺนุปาทานิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ นอนุปาทินฺนุปาทานิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนุปาทินฺนุปาทานิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ นอนุปาทินฺนอนุปาทานิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนุปาทินฺนอนุปาทานิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

นอุปาทินนุปาทานิยัตติกะ

ธรรมที่ไม่ใช่อุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อุปาทินนุปาทานิยธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นสงฺกิลิฏฺฐสงฺกิเลสิกตฺติกํ ๓

นสงฺกิลิฏฺฐสงฺกิเลสิกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสงฺกิลิฏฺฐสงฺกิเลสิโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ นอสงฺกิลิฏฺฐสงฺกิเลสิกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอสงฺกิลิฏฺฐสงฺกิเลสิโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ นอสงฺกิลิฏฺฐอสงฺกิเลสิกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอสงฺกิลิฏฺฐอสงฺกิเลสิโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

นสังกิลิฏฐสังกิเลสิกัตติกะ

ธรรมที่ไม่ใช่สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อสังกิลิฏฐอสังกิเลสิกธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อสังกิลิฏฐอสังกิเลสิกธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นวิตกฺกตฺติกํ

นสวิตกฺกสวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ นอวิตกฺกวิจารมตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอวิตกฺกวิจารมตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ นอวิตกฺกอวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอวิตกฺกอวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

๑ ม. สพฺพปพฺพนฺเตสุ เหตุยา ... อวิคเต ... อิติ ปาฐา ทิสฺสนฺติ ฯ

๒ ม. อุปาทินฺนตฺติก ฯ ๓ ม. สงฺกิลิฏฺฐตฺติก ฯ

นวิตักกัตติกะ

ธรรมที่ไม่ใช่สวิตักกสวิจารธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่สวิตกสวิจารธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อวิตักกวิจารมัตตธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อวิตกวิจารมัตตธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อวิตักกอวิจารธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อวิตกอวิจารธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นปีติตฺติกํ

นปีติสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นปีติสหคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นสุขสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอุเปกฺขาสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ

นปีติตติกะ

ธรรมที่ไม่ใช่ปีติสหคตธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ปีติสหคตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่สุขสหคตธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อุเบกขาสหคตธรรม ฯลฯ

นทสฺสนตฺติกํ

นทสฺสเนนปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นภาวนายปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นเนวทสฺสเนนนภาวนายปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ

นทัสสนัตติกะ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ทัสสเนนปหาตัพพธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ภาวนายปหาตัพพธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เนวทัสสเนนนภาวนายปหาตัพพธรรม ฯลฯ

นทสฺสเนนปหาตพฺพเหตุกตฺติกํ ๑

นทสฺสเนนปหาตพฺพเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นภาวนาย- ปหาตพฺพเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นเนวทสฺสเนนนภาวนายปหาตพฺพเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ

นทัสสเนนปหาตัพพเหตุกัตติกะ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ทัสสเนนปหาตัพพเหตุกธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ภาวนายปหาตัพพเหตุกธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เนวทัสสเนนนภาวนายปหาตัพพเหตุกธรรม ฯลฯ

นอาจยคามิตฺติกํ

นอาจยคามึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอปจยคามึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นเนวาจยคามินาปจยคามึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ...ฯ

นอาจยคามิตติกะ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อาจยคามิธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อปจยคามิธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เนวาจยคามินาปจยคามิธรรม ฯลฯ

นเสกฺขตฺติกํ

นเสกฺขํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอเสกฺขํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นเนวเสกฺขานาเสกฺขํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ

นเสกขัตติกะ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เสกขธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อเสกขธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เนวเสกขานาเสกขธรรม ฯลฯ

นปริตฺตตฺติกํ

นปริตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นมหคฺคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอปฺปมาณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ

๑ ม. ทสฺสนเหตุตฺติก ฯ

นปริตัตติกะ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ปริตตธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่มหัคคตธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อัปปมาณธรรม ฯลฯ

นปริตฺตารมฺมณตฺติกํ

นปริตฺตารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นมหคฺคตารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอปฺปมาณารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ

นปริตตารัมมณัตติกะ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ปริตตารัมมณธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่มหัคคตารัมมณธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อัปปมาณารัมมณธรรม ฯลฯ

นหีนตฺติกํ

นหีนํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นมชฺฌิมํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นปณีตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ

นหีนัตติกกะ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่หีนธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่มัชฌิมธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ปณีตธรรม ฯลฯ

นมิจฺฉตฺตตฺติกํ

นมิจฺฉตฺตนิยตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นสมฺมตฺตนิยตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอนิยตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ

นมิจฉัตตัตติกะ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่มิจฉัตตนิยตธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่สัมมัตตนิยตธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนิยตธรรม ฯลฯ

นมคฺคารมฺมณตฺติกํ

นมคฺคารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นมคฺคเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นมคฺคาธิปตึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ

นมัคคารัมมณัตติกะ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่มัคคารัมมณธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่มัคคเหตุกธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่มัคคาธิปติธรรม ฯลฯ

นอนุปฺปนฺนํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนุปฺปนฺโน ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอนุปฺปนฺนํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอุปฺปาที ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอนุปฺปนฺนํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนุปฺปนฺโน จ นอุปฺปาที จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ นอุปฺปาทึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอุปฺปาที ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอุปฺปาทึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนุปฺปนฺโน ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอุปฺปาทึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนุปฺปนฺโน จ นอุปฺปาที จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ นอนุปฺปนฺนญฺจ นอุปฺปาทิญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนุปฺปนฺโน ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอนุปฺปนฺนญฺจ นอุปฺปาทิญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอุปฺปาที ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอนุปฺปนฺนญฺจ นอุปฺปาทิญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนุปฺปนฺโน จ นอุปฺปาที จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่อนุปปันนธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนุปปันนธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อุปปาทิธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนุปปันนธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่อนุปปันนธรรม และไม่ใช่อุปปาทิธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนุปปันนธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อุปปาทิธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อุปปาทิธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่อนุปปันนธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อุปปาทิธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่อนุปปันนธรรม และไม่ใช่อุปปาทิธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อุปปาทิธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อนุปปันนธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนุปปันนธรรม และไม่ใช่อุปปาทิธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อุปปาทิธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนุปปันนธรรม และไม่ใช่อุปปาทิธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อนุปปันนธรรม และไม่ใช่อุปปาทิธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนุปปันนธรรมและไม่ใช่อุปปาทิธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นอตีตตฺติกํ

นอตีตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอตีโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

นอตีตัตติกะ

ธรรมที่ไม่ใช่อตีตธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อตีตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นอตีโต ธมฺโม นอตีตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: นอตีโต ธมฺโม นอนาคตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: นอตีโต ธมฺโม นอตีตสฺส จ นอนาคตสฺส จ ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ นอนาคโต ธมฺโม นอนาคตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: นอนาคโต ธมฺโม นอตีตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: นอนาคโต ธมฺโม นอตีตสฺส จ นอนาคตสฺส จ ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ นอตีโต จ นอนาคโต จ ธมฺมา นอตีตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: นอตีโต จ นอนาคโต จ ธมฺมา นอนาคตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: นอตีโต จ นอนาคโต จ ธมฺมา นอตีตสฺส จ นอนาคตสฺส จ ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่อตีตธรรม เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อตีตธรรม โดยเหตุปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่อตีตธรรม เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อนาคตธรรม โดยเหตุปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่อตีตธรรม เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อตีตธรรม และไม่ใช่อนาคตธรรมโดยเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อนาคตธรรม เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อนาคตธรรม โดยเหตุปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่อนาคตธรรม เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อตีตธรรม โดยเหตุปัจจัยธรรมที่ไม่ใช่อนาคตธรรม เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อตีตธรรม และไม่ใช่อนาคตธรรมโดยเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อตีตธรรม และไม่ใช่อนาคตธรรม เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อตีตธรรมโดยเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อตีตธรรม และไม่ใช่อนาคตธรรม เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อนาคตธรรมโดยเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อตีตธรรม และไม่ใช่อนาคตธรรม เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อตีตธรรมและไม่ใช่อนาคตธรรม โดยเหตุปัจจัย

นอตีตารมฺมณตฺติกํ

นอตีตารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอนาคตารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นปจฺจุปฺปนฺนารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ

นอตีตารัมมณัตติกะ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อตีตารัมมณธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนาคตารัมมณธรรม ฯลฯ

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ปัจจุปันนารัมมณธรรม ฯลฯ

นอชฺฌตฺตตฺติกํ

นอชฺฌตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอชฺฌตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ นพหิทฺธา ธมฺมํ ปฏิจฺจ นพหิทฺธา ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

นอัชฌัตตัตติกะ

ธรรมที่ไม่ใช่อัชฌัตตธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อัชฌัตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่พหิทธาธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่พหิทธาธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นอชฺฌตฺตารมฺมณตฺติกํ

นอชฺฌตฺตารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอชฺฌตฺตารมฺมโณ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอชฺฌตฺตารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นพหิทฺธารมฺมโณ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ นพหิทฺธารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นพหิทฺธารมฺมโณ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นพหิทฺธารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอชฺฌตฺตารมฺมโณ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

นอัชฌัตตารัมมณัตติกะ

ธรรมที่ไม่ใช่อัชฌัตตารัมมณธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อัชฌัตตารัมมณธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่พหิทธารัมมณธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อัชฌัตตารัมมณธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่พหิทธารัมมณธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่พหิทธารัมมณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อัชฌัตตารัมมณธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่พหิทธารัมมณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นสนิทสฺสนตฺติกํ

นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ

นสนิทัสสนัตติกะ

ธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นอนิทสฺสนอปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอนิทสฺสนอปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอนิทสฺสนอปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฉ ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

ธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๖ นัย

นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆญฺจ นอนิทสฺสนอปฺปฏิฆญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฉ ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรมและธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๖ นัย

นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆญฺจ นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฉ ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรมและธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๖ นัย

เหตุยา ตึส อวิคเต ตึส ฯ ยถา กุสลตฺติเก สหชาตวารมฺปิ ปจฺจยวารมฺปิ นิสฺสยวารมฺปิ สํสฏฺฐวารมฺปิ สมฺปยุตฺตวารมฺปิ ปญฺหาวารมฺปิ คณิตํ เอวํ คเณตพฺพํ ฯ

ปจฺจนีย ติกปฏฺฐานํ นิฏฺฐิตํ ฯ

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓๐

ในอวิคตปัจจัย มี " ๓๐

สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี ปัญหาวารก็ดี ในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น

ปัจจนียติกปัฏฐาน จบ.